Mijn moestuin (26)

Zou er een weersomslag komen? Na alle regen weer wat drogere periodes? Volgens mij snakken we daar allemaal naar. ....
Geef me eens twee droge tuindagen. ... en ik bied al het onkruid weer het hoofd. 'Lekker' even onafgebroken kunnen doorwerken in de tuin....
Volgens mij gaat me dat gewoon niet lukken met vier kids. Zeker als er al eentje vakantie heeft.....

Hoewel......  ik heb een oplossing! Met heel veel plezier gaan de jongste kinderen opeens mee naar de tuin, soms gaan ze zelfs alleen. Want...... wat hebben we gedaan? Op het kleine grasveldje, wat bij het huis hoort waarvan ik de tuin pacht, hebben we de grote trampoline opgezet.

Onze tuin is er een beetje te klein voor en bovendien gaat het gras er elke keer kapot van. Maar nu staat de trampoline dus bij de moestuin. Ik kan ongestoord bessen plukken, peulen plukken, planten enzovoort, want als ik eindelijk klaar ben (dat ben je dus nooit met een tuin!) willen de kinderen niet eens mee naar huis. Het zal de nieuwigheid nog wel zijn, maar het is voor mij een super oplossing.

Verder gaat dit tuinblog voornamelijk over oogsten, want dat heb ik veel gedaan deze week. Nog steeds was het erg nat!

Maar de zon komt er aan!

En de goudsbloemen bloeien uitbundig!

Deze komen uit mijn voorbeeldtuin van de schooltuinlessen.

En wat staan ze ook fleurig in een vaasje!

Schooltuinen

Woensdag was het opeens droog. Droog genoeg in ieder geval voor de schooltuinlessen.

Dankzij een drainagesysteem, is er ook goed op de tuintjes te lopen en te werken.

Deze week is zo'n beetje de leukste les van het jaar, want er gaat heel veel geoogst worden!

Op de aardappel en de uien na, mag alles mee naar huis. Alles mag geoogst worden.

Om het nog een beetje extra te stimuleren, geef ik de kinderen niet alleen complimenten, maar ook mag het kind met de grootste krop andijvie, of met de meeste sjalotjes aan één bol, bij de nabespreking even naar voren komen om het te vertellen en te laten zien.

De kinderen zijn trots op hun eigen oogst en dát mag ook!

Aan het eind van de les leg ik nog uit hoe de kinderen het beste met hun groentes kunnen omgaan.

Sjalotten die we oogstten, leg je te drogen op een droge, warme plek.

Of je bindt ze in bossen en hangt ze op een droge plaats op.

Hier liggen mijn sjalotjes (uit twee tuinen) op de regenton in de zon.

Omdat het loof bij de meeste sjalotjes zover ingedroogd is dat het niet meer te zien is, bind ik ze niet vast om op te hangen.

Vanwege de verwachte regenbuien, leg ik ze later in de kas verder te drogen.

Na een dag of tien drogen, kun je ze bewaren op de manier zoals je dat gewend bent.

De andijvie en ook de sla, hadden last van een heel ander probleem.

Ja, ja, het probleem houdt van vochtig weer, dus je ziet ze extreem veel........

In sommige kroppen andijvie zaten er meer dan tien.

Een eenvoudig trucje wat ik de kinderen meegaf, is om de andijvie voor het wassen en klaar maken een half uurtje in een emmer met koud water te zetten.

Voeg aan dit water een eetlepel zout toe en de slakken, die daar dus niet van houden, komen naar boven en eruit gekropen.

Natuurlijk vraag ik de volgende les aan de kinderen of ze lekker hebben gegeten en of hun moeder het wel lekker heeft klaargemaakt natuurlijk ;)

Ik ruilde mijn ietwat zielige krop andijvie met een meisje die niet graag haar grote en zware krop andijvie naar school wilde dragen.  Ik kreeg een krop van ruim een kilo!! Wat was díe andijvie goed gegroeid!

Oogsten met weekmenu

Ik vind het leuk om mijn, met zorg uitgekozen weekmenu hier te delen.

Wie weet inspireert het jou ook wel, want ik at echt héérlijk, deze week!

En mijn eigen tuin is daarbij mijn inspiratiebron!

Maar wat ik at, was met allemaal verse seizoensgroente, heerlijk vers uit mijn tuin!

Zondag: Spaanse groenteomelet   (tuinbonen en eieren)  met knoflookmayonaise en brood

Maandag:  Great Salad  (ijsbergsla, snijsla, snijbiet) met wat gekookte aardappel en een mozarella-                    tomaatburger 

Dinsdag: Taco's met courgette en mais  (courgette, 2 groene pepers, peterselie) Zó mjammie!!

Woensdag: Andijviepasta met vegetarische worst  (andijvie)

Donderdag: Bietenrisotto met (vega)spekjes  (6 krootjes en rucola)

Vrijdag: Mexicaanse casserole (ijsbergsla)

Zaterdag: uit

Zondag: Groentepaëlla (tuinbonen, peultjes)

De meeste van deze recepten maak ik vaker klaar en zijn echte succesnummers!

De recepten deel ik hier binnenkort.

Wat oogstte ik nog meer?

Zomerfruit!

Zoals:  frambozen,

Rode bessen! 

Zwarte bessen!

Valpruimen.....

Wat zàl ik daar mee gaan doen?

Ondanks de regen, heb ik meer dan genoeg te oogsten.

En van de week heb ik de laatste aardappelen gekocht.

Vanaf volgende week heb ik mijn eigen oogst.

Wat is een eigen tuin toch leuk!

Broodje gegrilde courgette

Dit is echt mijn favoriet!! Een heerlijke ciabatta, net knapperig afgebakken, een laagje romige tomatentapenade erop, belegd met gegrilde courgettes en wat zongedroogde tomaatjes erop.
Mmmmm.... heerlijk!
Ik at het deze week als lunch èn.......  het bleef niet bij één keer!
Je kunt dit overigens ook heel goed als borrelhapje (afhankelijk van hoe groot je de stukjes snijd), voorgerecht of bijgerecht eten.

Om zó in te bijten!! 

Er volgen nog veel meer courgette-recepten als het aan mij ligt, want de courgettetijd is aangebroken. Van mijn grote planten kan ik lekker de hele zomer door oogsten. Het is zo'n heerlijke, veelzijdige groente!!

Broodje gegrilde courgette

Ingrediënten:

• 1 voorgebakken ciabatta of vier ciabattino's
• 80 g tomatentapenade (half potje)
• 1 el mayonaise
• 1 courgette
• 4 - 6 zongedroogde tomaatjes (op olie)
• olie

Hoe maak ik het klaar:

Bak de ciabatta of de ciabattino's in de oven volgens de gebruiksaanwijzing op de verpakking.

Vermeng intussen de tomatentapenade met de mayonaise.

Neem een grillpan.

Was de courgette en schaaf met een kaasschaaf lengteplakjes van de courgette.

Doe ze met wat olie van de zongedroogde tomaatjes (als je ze op olie hebt) of met olijfolie in de grillpan.

Grill de plakjes mooi bruin en bestrooi ze vervolgens met versgemalen peper en zeezout.

Laat ze even uitlekken op keukenpapier.

Snijd de zongedroogde tomaatjes in reepjes.

Als het brood heerlijk geurend en knapperig uit de oven komt, snijd het dan overlangs door. Besmeer het dik met het tomatentapenade mengsel. Ik snijd het brood altijd voor het afbakken al door de helft (met stokbrood maak ik al inkepingen) want een nog warm brood snijden, is lastig.

Beleg het brood met de gegrilde plakken courgette. Maak gerust meerdere lagen.

Verdeel hierover heen de zongedroogde tomaatjes.

Doe het brood dubbel en snijd de ciabatta in stukken.

 

Eet smakelijk!!

Juffen-bedank-cadeautje

Vroeger was het ècht not done: met een zelfgemaakt cadeautje aankomen!

Dat is helemaal veranderd. Nu is het juist hip. Het getuigt van tijd en aandacht die je graag aan de ontvanger besteedt, als je een zelfgemaakt cadeau meebrengt.

Zo ook voor de juffen op school.  Het is alweer bijna grote vakantie en om de juffen voor hun inspanningen van het afgelopen jaar te bedanken, is een klein aardigheidje leuk.

Ik maakte als bedankje voor de juf  een mooi verpakt flesje met heerlijk verfrissende

citroenmelissesiroop. Lekker voor op warme, zonnige dagen die er zeker nog aan gaan komen!!

Flessen shampoo, zeepjes en chocola zijn een beetje standaard cadeautjes om te geven. Best leuk, maar ik geef liever iets anders.

En gelukkig mag zelf maken tegenwoordig helemaal.  Lekker vintage, ambachtelijk of kunstzinnig.... er is zorg aan besteed door de maker. 

Ik kreeg ooit als 15-jarige een zelfgemaakt spel van een vriendin. Ze had blokken uit hout gezaagd, kaartjes gesneden en cijfers erop getekend. Alles in een mooie doos..... ik heb het spel nog steeds. Als Annemiek dit ooit leest: sorry dat ik je toen amper bedankte. Het was toen vast de verkeerde tijd. Ik ben er nu héél blij mee! Wat een werk moet dat geweest zijn, èn al die moeite voor mij!

Terug naar het juffen-bedank-cadeautje.

Een paar weken terug maakte ik liters en liters citroenmelissesiroop. Hier vind je het recept.  Omdat ik zóveel had, deed ik dit in mijn favoriete halve literflessen van de AH.

Laatst kreeg ik leuke, kleine flesjes (2 dl) van 'Schulp'; uit de grote fruitmand van mijn moeder. Ze waren leeg, maar dat is juist de bedoeling.

Omdat ik de citroenmelissesiroop niet kokend heet in de flessen doe en zo'n fles dus niet vacuüm trekt, kan ik de flessen weer makkelijk overschenken.

Dát is wat ik deed!

Eerst de kleine flesjes in sodawater uitkoken en met kokend water omspoelen.

Daarna overschenken in de kleine, brandzuivere flesjes.

De houdbaarheid blijft gegarandeerd, door de enorme hoeveelheid citroen(zuur) en suiker.

  

In plaats van etiketten gebruik ik tegenwoordig graag mijn glasstift.

Gemakkelijk en het staat ook goed!

De dop dek ik af met een witpapieren taartkleedje, elastiekje erom heen èn vast!

Een stukje stof of servet kan natuurlijk ook!

Een leuk kaartje eraan met boodschap!

Toevallig had ik net blog-kaartjes gemaakt èn die vonden de kinderen zó leuk.

Dus in plaats van een geschreven bedankje, moesten ze het maar zeggen.

Als je iets zelf maakt, kun je het ook extra mooi verpakken.

Cellofaantje eromheen maakt het af.

Papieren striklint bindt het samen.

 

Ik vind het mooi zo!

De juffen die het kregen en die ik nog even sprak, waren erg verrast.

Zelf gemaakt?! Leuk......

Ja, het mag weer!

En wat maak jij?

Hoe geef jij cadeautjes?!

Bijen heel dichtbij!

Yes!! Nu weet ik het zeker! Ik wil zelf gaan imkeren en mijn eigen bijenvolk(en) gaan houden!

Al zeker een jaar loop ik met dit idee rond. 2012 was het jaar van de bij! Er werd aandacht gevraagd voor de bij. Want  onze voedselvoorziening is voor een belangrijk deel afhankelijk van het bestuivingswerk van bijen.  De afgelopen jaren is er een onrustbarende bijensterfte in Nederland.
Omdat het Nederlandse landschap qua aanbod van bloemen sterk is verschraald, zijn vele soorten wilde bijen in gevaar.
De land- en tuinbouw is voor een belangrijk deel aangewezen op bestuivers. De bekendste bestuivers zijn de honingbij en de hommel die samen tussen de 80 en 90% van alle bestuiving in de landbouw verzorgen. 35% van de wereldvoedselproductie is afhankelijk van bestuivers. Een recente studie  concludeerde dat 90 belangrijke landbouwgewassen afhankelijk zijn van bestuivende insecten. Voorbeelden zijn fruit, noten, koffie, chocola, sojabonen en zaden voor tal van groenten.
Zouden er geen bijen zijn, dan zou bijvoorbeeld de groenteafdeling in de supermarkt er heel anders uit zien. Zonder appels, tomaten, courgettes, bonen etc. etc.
De combinatie van bestrijdingsmiddelen, gebruikelijke ziekteverwekkers, achteruitgang van biotopen en een eenzijdig voedselaanbod in de gangbare landbouw, is er de oorzaak van dat de vitaliteit van de bijen(volken) achteruit gaat. Het gaat dan om alle bijensoorten, zowel de wilde bijen, de honingbij en ook hommelsoorten.
Bescherming van natuur en landschap is noodzakelijk om de bijen te behouden als essentieel onderdeel van de natuurlijke kringloop. Dus biologisch boeren en tuinieren!!
Wat is er nu mooier (en ook logischer) dan naast het bewerken van een moestuin, waar de bijen zorgen voor bestuiving, ook zelf bijen te gaan houden.
Mijn grote oogst heb ik immers te danken aan deze nijvere, kleine, bijzondere diertjes.
Gelukkig is na het jaar van de bij er een licht stijgende lijn te zien, doordat mensen meer bewustwording hebben gekregen over het belang van de bij. Zoals mijn persoontje!

Naast het houden van bijen, hoort ook de beloning van eigen honing. Ik zie het al voor me: naast allerlei flessen sap en siroop, jampotjes en eierdoosjes op mijn kelderplanken, ook potten vol zoete, zelf geslingerde honing!

Het idee om bijen te houden, is dit weekend verandert in een vast voornemen!

Deze foto maakte ik tijdens een fotoworkshop, ook afgelopen weekend. Ik volgde een heel inspirerende en leerzame workshop bij een fotograaf. Ik probeerde verschillende foto-opdrachten, samen met mijn dochter, goed uit te voeren. We vonden de bijen op de lavendel prachtig en maakten een hele serie. Niet wetend dat ik een dag later een imkeruitrusting zou dragen en bij de bijen zou 'werken'!

Deze werksterbij gaat ongestoord door met het zoeken van nectar in de lavendel. Omdat ik geen zoom-functie gebruikte, kwam ik heel dichtbij met mijn toestel. Geen probleem!

Bijen steken sowieso niet snel. Als een bij steekt, betekent dit gelijk zijn eigen einde, want een bij heeft één angel en die laat hij met steken achter. Bijen steken alleen als je in hun directe woonomgeving komt (een imker bij een kast......) of als ze in het nauw zijn. Wees niet te snel bang!

Imker Yvonne van de wijktuin, spaart sinds vorig jaar overgebleven bijenwas voor mij.
Als je wilt weten wat ik daarmee doe, lees dan mijn super interessante (al zeg ik het zelf) blog over calendula-zalf maken.
Ik vertelde haar al eerder over mijn ideeën en plannen. Ze nodigde me uit, om een keer mee te gaan kijken bij de bijen. Hoe zou ik reageren als ik er zó dichtbij kom. Blijf ik rustig? Kan ik het? Vind ik het leuk?

We zouden een keer een afspraak maken, maar de leukste dingen in het leven gebeuren onverwacht!
Ik liep haar tegen het lijf toen ik even mijn moestuintje aan het inspecteren was. "Wil je nu komen kijken?" riep ze me. Zij had tijd, ik maakte tijd!























Haar uitrusting in tweevoud had ze bij zich, dus ik kon zo mee.

Alleen had ik opengewerkte pumps aan.... die moeten dicht en mijn voeten beschermd worden.
Gelukkig kon ik laarzen van iemand vinden, ook nog mijn maat en húp! Daar stapte ik een nieuw avontuur tegemoet.

Mijn broek werd vast getapet aan de laarzen, je wilt immers geen bij in je broekspijpen.

Over mijn hoofd trok ik een imkerpak aan, met daaraan vast een grote hoed en wijduitstaand gaas: een imkersluier.
Ik voelde me net een ruimtewezen. Het was ook vreemd kijken, met dat gaas voor je gezicht en die brede rand rondom je hoofd.

Daarna nog leren handschoenen aan en ik ben helemaal beschermd!

Natuurlijk kunnen de bijen nog steken door je kleding heen.
Yvonne heeft een pijpje, waarmee ze rook kan blazen om de bijen een beetje te bedwelmen, waardoor ze rustiger worden.
Naar mijn mening was dat deze keer helemaal niet nodig. Wat een mooie, super-ijverige beestjes. Ze waren heel rustig en totaal niet agressief. We zijn dan ook niet gestoken.

Yvonne ging de kasten en daarin de bijenvolken inspecteren.

Zijn de volken groot genoeg en groeien ze goed? Wordt er al honing geproduceerd?
Bij enkele ramen zat er al veel honing in, hoewel niet genoeg volgens de imker, bij andere ramen zat er nog vooral nectar of  helemaal niets in de raten. We tilden steekproefsgewijs wat ramen eruit. Ik had er geen enkele moeite mee om ook zo'n raam vast te houden.



De meeste bijen waren er afgeschud, maar de bijen die er nog op zaten, trokken zich helemaal niks van mij aan. Ze gingen gewoon rustig door met hun werk en dat ze moesten poseren..... geen probleem!

Over poseren gesproken:

Yvonne heeft een aantal kasten staan, ik geloof een stuk of acht. Er zijn er een paar van een collega-imker. Ook die controleert ze en ze geeft door hoe het ervoor staat met zijn bijenvolken.
Wel handig om het samen te doen.

Ik hielp haar drie kasten te controleren.

Met een schroevendraaier wrikt ze het deksel open. De bijen maken het elke keer zelf vast met een laag bijenwas. Ze bouwen alles op de lege ramen (en soms daarnaast) zélf vol.

In één zo'n kast zitten drie verdiepingen. We controleren alleen de bovenste. De bijen komen langs een vliegopening onderin de kast binnen. Bij de bovenste ramen is nog de minste activiteit.
In één zo'n kast kunnen wel zo'n 50.000 bijen wonen en werken. Véél zeg!

De ramen zijn kort uit praktische overweging. Zo kan de honing makkelijker gewonnen worden. Waar je op de foto 'wit' ziet, dat zijn de dichtgemaakte kamertjes (zo noem ik het maar) in de honingraat en daar zit 'goede' honing in, die klaar is. De donkergekleurde kamertjes bevatten honing die nog te dun is en de lichtgekleurde kamertjes bevatten nog nectar of zijn leeg.

Wat is dit ontzettend boeiend en inspirerend!
Soms bouwen de bijen aan de zijkant of buitenkant van een raam uit. Vaak doen de bijen dit om larven (nest)ruimte te geven. Dat is niet handig en wordt weggesneden. En daar krijg ik dan mijn stukjes was vandaan.

De imker kan zelfs zien, welke kraamkamertjes speciaal voor darren zijn gemaakt, want die zien er groter of donkerder uit...... ik zag  het niet!
Of het verschil tussen een werkster en een dar......

Een bepaalde hoeveelheid honing mogen de bijen zelf houden, een deel kan door de imker 'geoogst' worden. En daarvoor in de plaats krijgen de bijen suikerwater terug.
Vroeger werden bijenvolken gedood aan het eind van het seizoen, gedood om ze uit hun kast of korf te krijgen en hun honing te winnen.
Dat gebeurt nu niet meer. Het is zelfs mogelijk om biologisch dynamisch te imkeren. Daar ga ik me zeker in verdiepen.
Want bijen houden en honing oogsten, daar komt heel veel bij kijken.
Maar ik wil het graag leren en mijn kleine steentje bijdragen aan een beter leven en meer bescherming voor de bij.

Ik ga een imker-uitrusting kopen en ik ga een cursus volgen.
Daar heb ik ècht super veel zin in!
De meeste cursussen starten met theorie in de winter. Dan ga ik mijn b(l)ij-belevenissen hier zeker delen.

Mijn voornemen staat!

Dag bijen!

I'm coming soon!

Rabarberchutney

Rabarber mag tot eind juni geoogst worden. En daar maakte ik nog gauw gebruik van, afgelopen weekend. Rabarber maakt vanaf de langste dag meer oxaalzuur aan. En voor de wortelstokken van de plant is het beter te stoppen met oogsten. Vanaf het begin van de zomer moeten er voldoende bladeren blijven staan, die zorgen voor de opbouw van reservevoedsel in de wortelstokken.  Hiermee groeien de bladeren vroeg in het komende voorjaar weer uit. Daarna begint de nieuwe oogst.

Ik ga me inhouden. Van mijn acht planten heb ik dit jaar héél veel geoogst. Heerlijk:

• veel rabarbermeringuetaarten
• zoete rabarbertaart
• rabarberijsjes
• rabarber-appelmuntjam
• rabarberchutney
                      gemaakt!

De laatste twee heb ik gevangen in potjes, zodat ik nog langer van rabarber kan genieten.

Ik heb alleen het recept van de rabarberchutney nog niet gedeeld, waar ik nu verandering in ga brengen.

Alleen...... wat is een chutney eigenlijk?

Enne...... is een chutney wel lekker?
Hmmmmm, ja.....

Een chutney is qua smaak altijd opgebouwd uit de componenten: zoet, zuur en pittig.

Van oorsprong komt de chutney uit Pakistan en India, waar hij altijd vers klaar gemaakt wordt met wat er maar voor handen is aan groenten of vruchten met een sterke smaak. Aan deze vruchtenpureebasis worden kruiden en smaakmakers toegevoegd zoals azijn, tamarinde, gember, mosterdzaad, knoflook, peper en ui. Ook worden specerijen, zoals fenegriek koriander en komijn gebruikt.

De chutney smaakt naast scherp ook zoet door toegevoegde suiker, en zuur door azijn.

Een chutney wordt gemaakt door de ingrediënten samen te stampen. Daarvoor wordt vaak een stenen vijzel gebruikt. In Europa en Noord-Amerika gebruikt men chutneys die langdurig bewaard kunnen worden. Daarom wordt er olie, azijn of citroensap toegevoegd, evenals veel suiker. Zo wordt chutney op dezelfde manier houdbaar als jam.
De in Nederland bekendste variant is mangochutney, die je in elke supermarkt kan kopen. Het is een dikke vruchtenpuree die vaak gecombineerd wordt met kip of curry.

Hier het recept van de chutney die ik maakte:

Rabarberchutney

Ingrediënten:

• 500 g rabarber
• 1 ui
• 1 el olijfolie
• 2 el Indiase currypasta  (bio)
• 50 g rietsuiker
• 3 el fijngehakte koriander

Hoe maak ik het klaar:

Was de rabarber en snijd deze in stukjes van ongeveer 1 cm. Maak de ui schoon en snipper deze fijn. Verhit de olie in een klein pannetje. Fruit de ui op een heel zacht vuurtje. Voeg na vier minuten de currypasta toe en laat één minuut mee fruiten. Voeg dan de rabarber toe, samen met de suiker en stoof alles in ongeveer 15 minuten zachtjes gaar.

Ik gebruikte ook een keer stevia in deze chutney, dat was geen succes. Ik houd het voortaan gewoon bij rietsuiker.

Voeg daarna de verse, schoongespoelde en fijngehakte koriander toe. Bij mij groeit die in de kas..... wat ruikt dat altijd lekker!  Roer even door.

Je kunt deze chutney vers serveren, strooi de koriander er dan over heen en laat afkoelen.

Maak je de chutney in, zoals ik doe,  zorg  dan voor twee goed schoongemaakte, warme potjes (in sodawater uitgekookt en met kokend water omgespoeld). Doe de hete chutney in de warm omgespoelde potjes en zet ze op z'n kop weg. Zo kan het vacuüm trekken en verleng je de houdbaarheid.

Deze chutney is zeker drie maanden houdbaar.

Na openen koel bewaren en snel consumeren. Er zit niet genoeg suiker, azijn of zout in deze chutney om lang te bewaren.

De smaken zoet (door de suiker), zuur (van de rabarber zelf) en pittig (van de currypasta) proef je er goed in terug.  Een èchte chutney!

Een chutney serveer ik bij de (vegetarische) bbq, bij een blokje kaas of voeg ik toe aan bijvoorbeeld een pastasaus, salade of currygerecht.

Eet jij wel eens chutney? En waarbij serveer jij jouw chutney?

 

Mijn Moestuin (25)

Wat ik vorige week over de regen schreef, was het deze week in overtreffende trap.
Toch gingen de schooltuinlessen op woensdag door en omdat ik er al een paar keer niet over geschreven heb, begin ik er nu eens mee!

Schooltuinen

Woensdag was het zo waar droog en de kinderen kwamen allemaal. Ze waren gemotiveerd, want het zou weer een leuke 'oogst-les' worden. Veel kinderen hadden er zelfs aan gedacht een plastic tas en een plastic bakje mee te nemen om hun oogst in te vervoeren.

Aan het begin van de les kies ik altijd twee kinderen uit, die op het laatst van de les het gereedschap controleren: is het überhaupt meegenomen van de tuin èn is het schoon gemaakt (met een borstel moeten de kinderen hun schrepel schoon vegen).

Maar aan het begin van de les mogen deze kinderen ook de temperatuur aflezen op de thermometer en de regenval meten in de regenmeter. Het was  18 graden 's morgens en de regenmeter was niet af te lezen: die zat zó overvol. Ik heb hem zelf in het keukentje overgeschonken en gemeten: 71 mm!!

Normaal gesproken tekenen de kinderen dit op in een grafiek, maar dit jaar is dat niet helemaal goed van de grond gekomen......... volgend jaar beter!

De kinderen mochten, naast wieden, ook veel groentes oogsten. Omdat in elke tuin de groentes verschillend waren gegroeid (het minst goed in mijn tuin, de voorbeeldtuin!) liep ik na de instructie en praktische uitleg iedereen langs om te kijken wat hij/zij kon oogsten.

Sommigen konden de eikenbladsla oogsten, anderen een krop andijvie, anderen de rode bieten.

Iedereen moest in ieder geval radijs, tuinkers en rucola oogsten. In sommige tuintjes was de snijsla heel goed gegroeid. Iedereen mocht in ieder geval een bosje goudsbloemen oogsten. Ik deed voor hoe je de stelen kunt afbreken, dat de stelen ongeveer even lang moeten zijn, zonder zijtakken èn dat je een oneven aantal bloemen moet plukken, omdat dit nu eenmaal mooi in een vaasje staat!

De kinderen kregen allemaal een stuk krantenpapier waarin ze het 'boeket' konden rollen. In een vaasje ziet het er straks echt leuk uit, die zonnige goudsbloemen!

Maar ook in het haar staan ze mooi!

.........deze meisjes waren er blij mee!

Sowieso is een oogstles een leuke les, want je ziet waar je al die vorige lessen, al die weken, moeite voor gedaan hebt.

De kinderen zijn echt apetrots op wat ze mee naar huis kunnen nemen.

Ik voedt dit gevoel nog een beetje door te vragen wie de mooiste bloemen of de grootste krop sla kan laten zien......  

Volgende week weer een oogstles!

Regen

Er was zó veel regen gevallen, dat mijn aardbeien letterlijk dreven. Om te laten zien dat ik niet overdrijf (ha ha) , hier de foto:

Er waren geen aardbeien meer te zien! En helaas, bij mijn buurman, waar ik vorig jaar nog aardbeien mocht na plukken, waren ook alle aardbeien rot. Ze zagen er nog rood uit, maar waren verzadigd van vocht en als je er een beetje op drukte, kwam het vocht (en bruin) eruit.
Zoveel regen zorgt voor een slechte aardbeienoogst dit jaar. Jammer!

Ik heb ook geen kropsla meer over, die is weggerot.
De ijsbergsla staat er gelukkig nog wel. Die heeft geen open krop en de regen loopt er vanaf, in plaats van erin.

Natuurlijk is het ook wel droog geweest deze week, maar de grond is verzadigd van vocht. Dat betekent dat ik er niet op kan lopen, want ik zak tot mijn enkels in de grond.
Gelukkig heb ik loopplanken die ik eventueel kan verleggen, daarover kan ik lopen en oogsten.
Maar wieden was deze week geen optie. Is dat erg? Klaag ik erover?
Nee hoor! Wieden is niet mijn favoriete werkje en ik ben gelukkig geen perfectionist in de tuin.
Er staat onkruid en véél en hóóg ook! Maar ja, ik kan ook genoeg oogsten.

Oogsten
Zelfs zoveel dat ik ruim kan kiezen en dagen in de week tekort kom om al mijn groentes op te eten.
Hoe leuk is dat?!  Een blog over 'bewaren'  volgt binnenkort.

Maar nu eerst wat ik allemaal geoogst heb deze week:

Wat een zacht bedje voor die tuinbonen!

• rabarber
• snijbiet
• ijsbergsla
• peulen
• courgettes
• frambozen
• tuinbonen
• sjalotten
• kropsla
• groen pepertje
• tuinkers
• radijs

Toch een hele opsomming, niet?!

Sjalotten die tot de uienfamilie behoren, oogst je als het loof bruin wordt. Het verdort en gaat slap hangen. Dat is een teken dat de bol is uitgegroeid en geoogst kan worden.
Het is de bedoeling dat de ui  nog indroogt, zodat hij lang bewaard kan blijven.
Natuurlijk kun je ze ook vers gebruiken. De tranentrekkerij is dan wel sterker, met die verse ui! De mosterdolie of look veroorzaakt die prikkelwerking waardoor je bij het schoonmaken gaat huilen.

Rabarber

Rabarberplanten zijn vaste planten, dat betekent dat ze elk jaar weer opkomen op dezelfde plek, al zie je er in de winter niets meer van. De wortelstok overwintert en de plant kan zo'n vijftien jaar oud worden. Elk jaar kun je van half april tot eind juni de rabarberstelen oogsten.

Maar na de langste dag van het jaar, wordt geadviseerd niet meer te oogsten. Rabarber bevat veel oxaalzuur, dat spul wat ervoor zorgt dat je na het eten van rabarber een stroef gevoel op je tanden hebt.  Oxaalzuur verbindt zich met het calcium (kalk) in ons lichaam en bij gezonde mensen verlaat het het lichaam ook weer. Het kan dan niet zoveel kwaad. Maar na de langste dag van het jaar neemt het oxaalzuurgehalte in rabarber flink toe.   Maar de eigenlijke reden dat je geen rabarberstelen meer moet oogsten na 21 juni, is dat de wortelstok uitgeput raakt. Ik ben niet zo precies van dé dag, dus ik heb deze week nog ruim rabarber geoogst. Heerlijk veel jonge, roze stelen. Want rabarber is een moerasplant, dus die genoot wel van al die regen! Weer een rabarbermeringue taart gemaakt (daar gaat een kilo rabarber in). Deze keer op bestelling èn glutenvrij. Was een leuke uitdaging. Van de andere rabarber maakte ik weer ijsjes en een chutney.

Maar nú is het ook klaar voor dit jaar!

Tomaten dieven

Tomatenplanten zijn van zichzelf wildgroeiers en je moet ze een beetje helpen, wil je vruchten zien. Je moet een tomatenplant 'dieven', dat betekent dat je alle takjes moet verwijderen die in de oksels van de bladeren gaan groeien.

Op deze foto, net boven mijn vinger, kun je dat zien. Je ziet de dikke hoofdtak, zijtakken die bladeren vormen, en daartussen begint dan weer een takje te groeien. Dit is een zogenaamde dief, want die rooft de sappen en voedingsstoffen van de plant die anders naar de vruchten, naar de tomaat, kunnen gaan. Je krijgt hele kleine vruchten, als je de tomatenplant niet 'dieft'. Als het warm en groeizaam weer is, moet je om de twee dagen de planten hier even op nalopen.

Er zijn al genoeg kapers op de kust, die een grote oogst willen tegenhouden.

Maar dat is ook het spannende en uitdagende aan tuinieren.

Geen jaar is hetzelfde en elke keer zijn er weer nieuwe uitdagingen het hoofd te bieden.

Dat je dan toch nog zovéél kan oogsten, is dan gewoon super leuk!

Zou het dit jaar lukken om het jaarrond zelfvoorzienend uit mijn moestuin te eten?

We zullen het zien. Kijk je mee?!