vrijdag 9 oktober 2026

Herfstrode meidoornlimonade

Die prachtige meidoornbesjes kleuren in het najaar donkerrood en... ze zijn eetbaar! 
Pas op voor de doorns want de naam 'meidoorn' heeft 'ie niet voor niks! 
De scherpe doorns zorgen ervoor dat deze struik veel als haag is aangeplant: 
ondoordringbaar voor vee en ongewenst bezoek. Eigenlijk kom je 'm overal wel tegen.
Waarom deze struik meidoorn heet, terwijl je nu in deze tijd de besjes pas oogst, 
heeft alles te maken met de bloei van de meidoorn. Dát is dus in mei.
Het jonge, frisse groen kun je vóór de bloei goed gebruiken als garnering,
 in salades of als bijgroente.
De bloemetjes drink je als thee en de besjes gebruiken we in het najaar.
Deze keer maak ik er een verrassende limonade van, die eruit ziet als èn
 smaakt naar roosvicee.
En net als roosvicee zit ze ook vol gezonde vitamines!
Zo bevat ze heel veel vitamine C, maar ook A, B1 en B2. 
De besjes zijn rijk aan Calcium en andere mineralen zoals Kalium en IJzer
en belangrijke antioxidanten.
En ze zit bomvol pectines. Jammakers, opgelet! ;)

De meidoorn staat bekend als een echt hart kruid, wat bekent dat het goed is voor je hart *
Het ondersteunt de bloedsomloop en ook helpt meidoorn om te ontspannen 
bij een onrustig gevoel.
Pas op: overdaad schaadt. Drink niet meer dan twee koppen thee per dag en
 datzelfde geldt voor deze limonade van de besjes! Twee glazen per dag is genoeg.
Deze meidoorn is in bijna alle seizoenen heilzaam en gezond.



Meidoornlimonade

     voor ong 450 ml siroop

Ingrediënten:
  • 250 g meidoornbessen
  • 500 ml water
  • 450 g biologische suiker
Hoe maak ik het:
Voordat je begint is het belangrijk in deze tijd van het jaar de meidoornbessen eerst even nachtje in de vriezer te leggen. Heeft het buiten al gevroren, dan is dat niet nodig. De celwand wordt dan zacht, zodat de bes beter zijn sap afgeeft en de smaak wordt wat milder en zoeter.
Doe de bevroren bessen direct in een pan met water en breng aan de kook.
Laat zo'n 30 minuten koken en stamp ze op het laatst iets fijner met een pureestamper.
Giet het water en de besjes door een zeef. Druk de besjes wat aan met de achterkant 
van een lepel. Let op: niet al het sap hoeft eruit. Anders krijg je meer puree dan sap.

Meet het sap af en neem evenveel suiker als sap. Dus in een verhouding van 1 : 1. 
Bij mij was dit ongeveer 450 gram, maar dat kan bij jou best anders zijn.
De suiker zorgt niet alleen voor de smaak van de limonade, maar ook voor de houdbaarheid.
Verwarm het inmiddels afgekoelde sap samen met de suiker en roer regelmatig.
Wanneer de suiker is opgelost in het sap kun je stoppen met het verwarmen. 
Laat het niet aan de kook komen, want dan kan de limonade gaan geleren.
Zorg dat er een brandschone fles of flesjes klaar staan en schenk hier de warme limonade in.
Als de dop vacuüm trekt is de limonadesiroop ongeopend twee jaar houdbaar.
Eenmaal geopend bewaar je de limonade in de koelkast en drink je 'm binnen 3 weken op.
Hoe zoet je deze meidoornlimonade drinkt, hangt af van je eigen smaak. 
Maar je kunt 'm rustig mengen in een verhouding van 1 : 8 
waardoor je toch niet zoveel suiker binnenkrijgt als het lijkt bij dit recept.

Proef het najaar optimaal met deze homemade herfstrode meidoornlimonade!

Krijg je de smaak te pakken? Ik maakte deze herfst ook al een keer















* Disclaimer: deze gezondheidsclaims worden nog geëvalueerd. Gebruik je medicatie voor je hart of bloeddruk (zoals bètablokkers)? Overleg dan altijd eerst met je arts voordat je meidoorn gebruikt.

zondag 4 oktober 2026

Vega groenteburger

 Als flexitarisch of vegetarisch eten je tegenhoudt door wat je in het schap bij 
de vegetarische producten in de supermarkt ziet liggen, is er nu goed nieuws! 
Zelf maken is helemaal niet moeilijk, het is goedkoop en
 je kunt er eindeloos mee  variëren. 
Deze groenteburgers met courgette  - ja, ja, dit is echt het allerlaatste recept met courgette - 
zijn kruidig en vol van smaak. Proteïne halen we uit de eieren, kaas, sojamelk en havermout.
Goed gecombineerd een volwaardige bron voor je dagelijkse proteïnes.



Vega groenteburger

     voor 4 stuks

Ingrediënten:
  • 75 g courgette
  • 100 g bio belegen kaas
  • 50 g havermout
  • 2 tl (wijnsteen)bakpoeder
  • 2 tl versgemalen zout
  • 2 tl gerookte paprikapoeder
  • 2 tl karwijzaad
  • 2 tl venkelzaad
  • 2 kleine eieren
  • 4 el sojamelk
  • 150 g speltbloem
  • evt 2 el water


Hoe maak ik het:
Rasp de kaas en het stukje courgette.
Doe in een ruime schaal en voeg de havermout, bakpoeder en alle kruiden aan toe.
Roer goed door elkaar. Klop de eieren los met de melk. 
Schenk dit mengsel door de droge ingrediënten.
Schep de bloem erdoor tot je een stevige massa hebt verkregen.
Is het te droog, voeg dan nog wat water toe.
Laat het mengsel 10 minuten rusten zodat de smaken goed intrekken.
Verwarm zonnebloemolie of roomboter in een koekenpan.
Vorm met lichtvochtige handen vier ovaalvormige burgers en laat in de pan glijden.
Bak eerst de ene kant goudbruin op middelhoog vuur en daarna de andere kant.
Ik vond de smaak erg lekker en kruidig, hoewel sommigen misschien even
 moeten wennen aan de smaak van karwij- en venkelzaad.
De consistentie van deze burgers is lekker stevig en toch smeuiig.
De kaas proef ik er ook goed in terug.
Het is geen 100% plantaardige burger, wel goed gelukt.
Blogwaardig en ik ga 'm vaker maken!


Tips:
  • Varieer met de groente en houd rekening met het seizoen. Vervang de courgette in het voorjaar door radijs of wortels, in de zomer door venkel, bietjes of koolrabi, in de herfst door pompoen of kool en in de winter door pastinaak, koolrabi of winterpeen. Voor elke keer een verrassende smaak! 
  • Variëren kan ook met de vorm: maak eens ronde burgers of draai er balletjes van
  • Je kunt deze burgers prima invriezen na het bakken, goed verpakt kun je ze zeker 3 maanden bewaren
  • Dit recept is eerder gedeeld op Vegatopia en heb ik aangepast tot deze versie

Op deze 4 oktober draag ik graag bij aan inspiratie om meer of vaker vegetarisch te eten.
Al zo'n 1200 vega recepten vind je inmiddels op mijn blog.
Ben je specifiek op zoek naar vegetarische vleesvervangers?
Kijk dan ook eens naar de volgende ideeën.
Niet alleen vegetarisch, maar ook goedkoop, gaat voedselverspilling tegen,
makkelijk te maken en je weet precies wat erin zit!





 






























Bij mij krijgen kippen een naam en een lang leven...
En daar genieten we samen van.
Dieren zijn er niet alleen voor ons genot en om te consumeren.
Er zijn genoeg alternatieven ;)


Hoe vaak eet jij al vegetarisch?

donderdag 1 oktober 2026

Vijgenfruitleer

 Met deze warme Indian Summerdagen is het niet verwonderlijk dat de vijg 
in m'n tuin een tweede of zogenoemde winteroogst geeft.
Zo'n twee maanden was er alleen groen in de boom te vinden: blad en onrijpe vijgjes. 
Maar nu rijpen de vijgen weer tot donkerpaars/bruin.
Deze vijgen zijn wat kleiner dan dir van de zomeroogst, maar zijn zachtzoet en heerlijk rijp.
Ik vulde heel wat flesjes vijgensap deze zomer, maar fruitleer maken kwam er niet van.
Dit is mijn tweede kans!
Met een mand vol vijgen, maak ik een voorraad snoepgoed zonder toevoegingen.
Fruitleer wordt ook wel fruitleder, fruit leather, fruitgums, fruit roll enz genoemd. 
In Nederland is er geen gangbare naam voor fruitleer. Maar omdat de oorspronkelijke naam 
van het Engelse 'fruit leather' komt, is de Nederlandse vertaling 'fruitleer' geworden.
De naam 'leather' komt doordat fruitleer nog plakkerig mag aanvoelen na het drogen.
Fruit leer is een plak gedroogd, vooraf fijngemaakt fruit.  Dit kan bestaan uit één soort fruit, 
maar ook uit een combi. 
 Al eeuwenlang is dit in verschillende culturen een geweldige manier om fruit te verwerken
 tot een lang houdbaar product.
Een product om je vingers bij af te likken en super verantwoord. 
Wil je het bewaren, dan neemt het weinig plek in en voor een traktatie is het ook een super idee!
Het maken is niet zo moeilijk, het drogen kost wat tijd en het is dan ook het meest handig
 als je een voedseldroger of dehydrator hebt.
In fruitleer kun je ook prima fruit met wat plekjes verwerken. Die snijd je immers gewoon weg.



Vijgenfruitleer

    
Ingrediënten:
  • 1 kg vijgen (schoongemaakt gewicht)
  • 1 el citroensap
  • 1 el vanille extract
  • versgemalen peper
      ook nodig
  • voedseldroger
  • bakpapier

Hoe maak ik het:
Was de verse vijgen onder zacht stromend water.
Verwijder het dikke velletje aan de bovenkant van de vijg. Alle  schil eraf halen is niet nodig en zorgt voor behoud van extra vezels.
Halveer de vijgen en bij grote vijgen snijd je ze in kwarten. 
Doe ze in een hoge schaal, voeg het citroensap toe om verkleuring tegen te gaan, vanille extract voor de smaak en voeg peper toe naar smaak. Peper haalt de zoetheid van fruit nog extra omhoog.
Mix alles met een staafmixer tot een gladde puree.
Bekleed de roosters van de voedseldroger met bakpapier of baksheets.
Schenk de dikke vruchtenpuree erop en 
verdeel met een lepel of deegschraper de massa goed over het bakpapier
en zorg voor een egale halve centimeter dikke laag.
Met een kilo vijgen kon ik drie droogtrays vullen.
Schakel de droogoven in op 65°C.
Doordat je op lage temperatuur droogt blijven mineralen, B-vitamines en vezels bewaard. 
Heb je geen droogoven? Je kunt dit ook in een gewone oven maken.
Zet de deur van de oven op een kier zodat het vocht kan ontsnappen.
Een gewone oven is wel een stuk duurder in energieverbruik.

Na tien tot twaalf uur - voel en kijk regelmatig - is de fruitsaus ingedroogd 
tot een donkergekleurde, beetje leerachtige plak. 
Het mag nog wat chewy en sticky aanvoelen.
Bij vijgen zie je de miniscule pitjes nog goed zitten, die zorgen voor de
karakteristieke crunch. 
Gedroogde vijgen bevatten veel suikers en leveren snelle energie.
Vitaminen, mineralen, vezels en antioxidanten vind je allemaal terug in deze 
gedroogde vijgenplak oftewel fruitleather.

Als het is afgekoeld, pel je het gemakkelijk van het papier af.
Je kunt het in stukken snijden of knippen, zo deelt het makkelijk uit.

Je kunt fruitleer makkelijk oprollen om maandenlang te bewaren.
Doe dit op een droge, donkere plek, bijvoorbeeld een koektrommeltje.

Vijgenfruitleer kun je ook op smaak brengen met kaneel ipv vanille
Mengen met ander fruit zoals banaan of peer kan ook.
Ga lekker los met dit geweldige snoepgoed

Dit fruitleer gaat fijn mee naar mijn werk als ik wel wat extra energie kan gebruiken.


Meer lezen over fruitleer?
Ik maakte al eens fruitleer van 
  • aardbeien
  • appel-kaneel
  • lychees-banaan
  • peer
  • pruimen
Op deze pagina - klik - lees je er alles over;)




maandag 28 september 2026

Heerlijk herfst

 Dit jaar dacht ik: "misschien vergist de zon zich, misschien blijft het altijd zomer..." 
Naïef natuurlijk, want ik weet beter.
Na de zomer komt de herfst. Het gaat waaien, wordt kouder, de dagen 
worden korter en de zon schijnt minder fel. 
Tijd om somber te worden? Nee hoor! Niet  met de volgende inspirerende tips en
 gezellige ideeën om fijn te genieten van de herfst. 

Welkom, lieve herfst
Het is officieel: de herfst is begonnen. Of eigenlijk al een tijdje, 
dat hangt er van af wie je het vraagt. Voor meteorologen begon de herfst al op 1 september. 
De astronomische herfst begon volgens de kalender pas afgelopen week op 23 september.
Op de dag waarop de zon precies boven de evenaar staat en dag en nacht overal 
ongeveer even lang zijn. Vanaf nu worden de avonden langer dan de dagen.
Ik moet eerlijk bekennen: tijdens deze hete zomer verlangde ik al af en toe stiekem naar de herfst,
 met wat meer koelte. Toch snap ik ook goed dat de herfst bij veel mensen 
een wat melancholisch gevoel oproept. Het is een seizoen van loslaten. 
De bomen laten hun blaadjes vallen, planten sterven af, de natuur trekt zich langzaam terug. 
Zo'n dwarrelend blaadje voelt soms echt als een afscheid van de zomer.
Maar verval in de natuur is niet het einde, het is een nieuw begin: 
die gevallen bladeren worden de voeding voor de bodem van volgend jaar. 
En bovendien brengt de herfst zóveel gezelligheid met zich mee.

Nagenieten van de nazomer
We zitten nu eigenlijk nog middenin die laatste warme nazomerdagen, de Indian summer. 
Het licht is prachtig goudgeel en zacht, spinnenwebben glinsteren in de ochtenddauw en
 je kunt nog heerlijk buiten lunchen of zitten met een kop thee. Juist omdat je weet
 dat het niet lang meer duurt, is het extra genieten. Het is wel weer voor kledinglaagjes: 
afhankelijk van het tijdstip van de dag trek je wat aan of uit. 
In de moestuin gaat de oogst gewoon nog even door: pompoenen, kweeperen, frambozen, 
courgettes, bietjes, wortels en gojibessen komen nog volop.

Cozy binnen
Als het buiten guur wordt, is er niets fijner dan binnen met een dekentje op de bank te kruipen. 
De slippers gaan de kast in en de warme sloffen komen tevoorschijn. Kaarsjes aan, 
een kop thee erbij, en dan de eerste keer dat de houtkachel aangaat. 
Dat geknetter, die geur, die warmte... dan voelt het thuis zo knus en gezellig.
Heb je geen houtkachel en let je een beetje op je energieverbruik?
In de eerste helft van de herfst kun je het in een kleine(re) ruimte ook warm maken
met een potkacheltje. Lees hoe je dit potkacheltje helemaal zelf maakt.
Weet je wat ook leuk is? Je eigen kaarsen maken! Zelfs de lonten kun je zelf maken. 
Ik geef tips hoe deze hobby je niets, noppes, nada hoeft te kosten. 
Voorbeelden van allerlei soorten kaarsen vind je hier!  
met een stap-voor-stap beschrijving hoe je ze zelf maakt. Pas op! 
Een nieuwe hobby is zó geboren. Kun je hier nog wat extra inspiratie bij gebruiken?
 Lees gauw verder want er komt een mooie workshop aan.


Herfstschatten zoeken
De herfst is geen seizoen om alleen maar binnen te zitten. Laat lekker de wind door
 je haren waaien en zoek rust in de natuur. 
Een boswandeling in de herfst hoort er helemaal bij.
 Knisperend blad onder je voeten, de aardse geur van het bos en waar je ook kijkt,
overal  is wel iets moois te zien: paddenstoelen in allerlei kleuren 
vormen en
en maten.
Eetbaar of juist giftig. Pluk ze niet als je het niet zeker weet, maar geniet ervan!
Raap zoveel je kunt kastanjes, noten of prachtig gekleurde bladeren.
Wat je met die bladeren kunt doen?
Je kunt hier een decoratieve herfstslinger van maken. 
Door ze in te waxen blijven ze lang mooi. In herfstslinger van gewaxte bladeren laat 
ik zien hoe dat werkt.
Als je al wat langer meeleest, weet je vast wel dat ik mijn eigen wasmiddel maak.
Nu in de herfst ligt dit gewoon gratis op straat of in het bos.
Want van paardenkastanjes maak je in een handomdraai je eigen wasmiddel.
 Natuurlijk en verantwoord, goed voor het milieu en voor je portemonnee. 
De werkwijze vind je in wassen met kastanjes!

Let op: deze paardenkastanjes zijn niet eetbaar! 
Gelukkig kun je ook tamme kastanjes vinden als je geluk hebt.
Tamme kastanjes poffen is bijvoorbeeld ontzettend leuk om te doen.
 Hoe je dat doet, lees je hier: tamme kastanjes poffen!
En onthoud goed waar de boom staat. Zo kun je ook walnoten en 
hazelnoten rapen in de herfst en er de lekkerste dingen van maken.

Warm in de keuken
De keuken is altijd mijn favoriete plek, het centrum in huis. En op zo'n druilerige herfstdag,
 doe ik niets liever dan lekker de keuken in te duiken. Een pan stoofpeertjes
 laat het hele huis geuren naar kaneel. Stoofperen wecken kan ook om ze
lekker lang te bewaren.
 En de geur van versgebakken appeltaart, wie kan dát weerstaan?
Lekker wafels bakken voor bij de koffie of als verwennerij bij de lunch :)
Het hoort er allemaal bij in de herfst en ik krijg er energie van om dit te maken.
En als ik dat nog niet gedaan had, probeer ik de smaak van de zomer
te vangen in jam, thee, sap of chutney.
Heerlijk om een kelderkast vol te hebben staan
om de hele winter nog een beetje van de zomer te kunnen proeven.

Uit de kruidentuin en de voorraadkast
In deze tijd van het jaar maak ik meestal mijn eigen hoestdrank, bijvoorbeeld van tijm en
 andere heilzame kruiden uit de tuin. 
Terwijl de drank op het vuur staat te pruttelen, ruikt de hele keuken kruidig en gezond. 
Weet je wat handig is? Wanneer ik in het pannetje roer, krijg ik gelijk mijn eerste stoomkuur! 
Hoe ik mijn hoestdrankjes maak, lees je in tijm-hoestsiroop  of 
Probeer zelf maar eens! Het scheelt veel geld en niets geeft meer
voldoening dan je eigen huisapotheek te vullen met zelfgemaakte producten.
Zo staat ook mijn echinacea-tinctuur al een tijdje te trekken, en 
nu de -R- weer in de maand zit, is het tijd om 'm te zeven en vooral te gebruiken. 
Een fijn gevoel, zo'n flesje eigengemaakte tinctuur
 op de plank voor de koudere maanden. Nu je dit leest is het misschien 
te laat om nog zelf te maken, maar sla dit idee zeker op voor volgend jaar. 
Ik gebruik deze tinctuur de hele winter door en het voorkomt verkoudheid en griep!
En dan is er nog mijn vijgenboom, die voor de tweede keer dit jaar haar vruchten geeft. 
Nu is het de tijd van de winteroogst. Wat is het toch bijzonder dat ik in de herfst 
nog zoete vijgen kan plukken!
Binnenkort een nieuw en erg leuk idee om met vijgen te maken!

Kom mee naar buiten
Lijkt het je leuk om zelf te ontdekken wat de natuur in de herfst allemaal te bieden heeft? 
Ga dan mee op één van mijn eetbare natuurwandelingen! 
met verrassende proeverij en wildplukthee.
Samen gaan we op zoek naar wat er in deze tijd van het jaar te plukken en te proeven valt
 en ik vertel je er alles over. Je kunt de wandelingen boeken via mijn nieuwe website: www.natuurlijktamar.nl
De eerstvolgende wandeling is op zondagmiddag 18 oktober.

En voor ouders en kinderen staat er ook iets leuks op de planning: samen bijenwaskaarsjes
 maken bij Lont & Lief in Zoetermeer. Als imker werk ik samen met Michelle en 
verzorg ik de gezellige activiteit waarbij je niet alleen vier mooie kaarsjes 
mee naar huis neemt, maar ook meer leert over de bijen en hun was. Zie workshops

Rust nemen mag
Tot slot nog iets belangrijks. Probeer met de seizoenen te leven en voel...
 In de herfst hebben we vaak minder energie dan in het voorjaar, en dat is niet gek. De natuur komt tot rust, en wij horen ook tot rust te komen. Je hoeft niet met de kippen op stok, 
maar gun jezelf wat meer rust en geniet daar ook echt van. Leven met de seizoenen
 is gezond en goed voor ons. Houd je vast, binnenkort meer erover plus bijzonder nieuws
 waar ik trots op ben! Stay tuned ;)

Vergeet elkaar niet
En terwijl we het lekker gezellig maken binnen, met mooie herfsttafels, dekentje en kaarsjes,
 is het ook belangrijk om juist om je heen te kijken. Niet iedereen heeft iemand 
om die gezellige herfstavonden mee te delen. Juist in deze donkere maanden
 voelen veel mensen zich eenzaam. Misschien woont er bij jou in de straat wel iemand
 die het fijn vindt als je eens aanbelt, een stukje appeltaart brengt of vraagt of hij of zij mee wil
 wandelen. Een klein gebaar kan veel betekenen.

Dus ja, ik ga de zomer missen. Maar ik heb er ook zin in: wandelen in het bos 
wat nooit zó mooi is als in de herfst, lopend door knisperend blad, stoofpeertjes op het fornuis, 
zelfgemaakte kaarsjes, de eerste keer de houtkachel stoken en lange avonden met 
een haakwerkje of een goed boek. Herfst, welkom!

Waar kijk jij dit seizoen het meest naar uit?!

zaterdag 26 september 2026

Wilde ketchup met meidoornbessen

Tijdens eetbare natuurwandelingen vertel ik het altijd, maar zelf 
heb ik het nog niet gedaan: het verwerken van meidoornbessen tot iets lekkers!
Nu de besjes - wat vroeger dan normaal - al mooi donkerrood kleuren, 
is het de juiste tijd om ze te oogsten en verwerken.
Daarnaast wil ik de deelnemers aan m'n herfstwandelingen graag laten proeven 
van een bijzondere, kruidige ketchup met
 jawel.... meidoornbessen.

De meidoornbesjes zijn het lekkerst als er een nachtvorst overheen gegaan is.
De harde celwand vriest dan kapot waardoor de kooktijd verkort en 
de natuurlijke suikers makkelijker vrijkomen.
 Ze zorgen dan voor een rijkere en vollere smaak in bijvoorbeeld deze ketchup.
Als je echter moet wachten tot het vriest, hebben de vogels ze ook gevonden en 
is het de vraag of je nog wat kunt plukken voor deze ketchup.
Dus pluk ze gerust wat eerder en stop ze een nachtje in de vriezer. 
Natuurlijk laat je er genoeg hangen voor vogels zonder vriezer ;)


Wilde ketchup met meidoornbessen

    voor ong 200 ml ketchup


Ingrediënten:
  • 250 g meidoornbessen
  • 150 ml fruitige azijn (bijv pruimenazijn) of wijnazijn
  • 150 ml water
  • 1 laurierblaadje
  • 50 g bruine basterdsuiker
  • 1 tl versgemalen zout
  • 1/2 tl gember
  • 1/2 tl kruidnagel
  • 1/2 tl pittige paprikapoeder
  • 1/2 tl chilipoeder

Hoe maak ik het:
Haal de besjes uit de vriezer. Het steeltje verwijderen gaat nu makkelijker dan als ze net geplukt zijn, 
al is het niet erg dat er steeltjes blijven zitten. 
Doe de bevroren besjes met de azijn en het water in een ruime pan. Voeg het laurierblaadje toe en breng aan de kook. Het is lekker om een fruitige azijn te nemen, zoals appelazijn, maar die was bij mij net op. Heb je geen zelfgemaakte pruimenazijn staan? Je kunt ook wijnazijn gebruiken.
Breng de besjes aan de kook en laat met het deksel op de pan 30 minuten zachtjes koken.
Plet de besjes door ze met een stamper fijn te maken. Haal het laurierblaadje eruit.
Giet besjes en vocht door een zeef en vang op. 
Gebruik een passe vite als je die hebt of druk met een lepel op de besjes in het zeef
 tot het meeste vocht eruit is.
Tot mijn verbazing zie ik nu al een stevige, ketchupachtige structuur en kleur.
Doe de gemalen besjes in een schone pan. Voeg de basterdsuiker toe. 
Makkelijk zelf te maken met melasse en gewone suiker (klik) en het geeft 
een extra smaakdimensie aan deze kruidige ketchup.
Breng goed op smaak met de overige specerijen.
Breng aan de kook en laat de suiker oplossen. Als de saus nog niet voldoende dik is, 
kun je 'm nog even inkoken. Roer regelmatig zodat het niet aanbrandt.
Bij mij duurde dit maar 2 minuten.
Schenk de ketchup in een brandschoon flesje wat je hebt klaarstaan. 
Wát een prachtige ketchup.
Hoewel de smaak veel meer omvat: het is zoet, kruidig en aards. En de saus lijkt 
een kruising tussen een dikke, fruitige  barbecuesaus en zachtzoete jam. 
Doordat ik 'm iets te zoet vond, heb ik de ingrediëntenlijst wat aangepast. 
Wat minder suiker en meer zout en specerijen.  Wordt het voor jou wat te pittig, 
halveer dan zout en specerijen weer.

Deze wilde ketchup is erg lekker bij kaas, tosti en bijvoorbeeld gourmet.
Laat de smaak goed tot z'n recht komen. Proef puur.
Ik vind 'm goed gelukt.
Niks dure ingrediënten en toch een geweldige saus, waarvan
ik precies weet waar hij vandaan komt.
Nu is het de goede tijd om meidoornbessen te plukken. Ga jij iets 
maken met meidoornbessen?
Let op! Er komt nog een mooi recept aan!