vrijdag 17 april 2026

Verfijnd rozemarijnzout

Al eerder had ik het idee om van rozemarijn een heerlijk geurend zout voor 
in de keuken te maken.
Nu de rozemarijn in het voorjaar volop bloeit met prachtige blauwviolette bloempjes, 
bedacht ik om van enkel de bloempjes dit zout te maken.
De bloemetjes ruiken net zo  lekker als de naalden
en in plaats van een groen zout, krijg je een soort paars zout
Wanneer ik de bloemetjes met zout vermengd zie, krijg ik de associatie met lavendelbadzout.
Maar vergis je niet, de geur van deze bloempjes is eerder opwekkend dan kalmerend.
En  in plaats van in bad voegen we dit zout toe aan het eten.
Hoewel.... wat let je om het zowel culinair als cosmetisch te gebruiken? 
Wacht, ik test het voor je uit!


Verfijnd rozemarijnzout

   voor 1 potje

Ingrediënten:
  • 2 handen vol rozemarijnbloempjes  = 30 gram
  • 75 g zeezout

Hoe maak ik het:
Pluk de bloempjes het liefst op een zonnige ochtend wanneer geur- en smaakstoffen optimaal aanwezig zijn. Pluk de struik niet leeg, want voor bijen en hommels zijn de bloempjes een waardevolle bron van nectar en stuifmeel in het vroege voorjaar.
Je kunt de bloemetjes beter niet wassen. Laat eventuele kleine beestjes eruit kruipen 
terwijl je ze een uurtje op je aanrecht laat staan.
Verdeel  de rozemarijnbloempjes over twee droogtrays en
strooi het zout erover.
Zet in de voedseldroger en laat op 55°C zo'n twee uur drogen.
Heb je geen voedseldroger? Het kan ook in de oven met de deur op een kier.
Of je droogt dit zout op een warme plek in huis. Spreid uit 
op dienblad of tray, het drogen duurt dan zo'n anderhalve dag.

Zijn bloempjes en zout knisperig droog, doe het kruidenzout
dan in de notenhakselaar van de staafmixer en
maal fijn. Een blauwpaars zout is wat je krijgt.
En de geur? Geweldig, die vangen we op deze manier in een potje
en is lang houdbaar.
Rozemarijnzout is heerlijk over in de schil gebakken aardappeltjes, 
in dressings, soepen en eigenlijk overal waar je kruidenzout gebruikt.

Door de associatie met lavendel badzout, heb ik dit rozemarijnzout
in een voetenbadje gedaan en.... hier werd ik heel blij van!
De geur is fantastisch,  opwekkend en...
geeft mijn vermoeide voeten weer energie. Ik ga zo nog een uurtje in de tuin werken.

Mijn motto voor verzorgingsproducten en schoonmaakmiddelen is:
Wat je niet wilt eten, moet je ook niet smeren of poetsen!
Dit rozemarijnzout is goedgekeurd als badzout voor vermoeide voeten!

 Dus krijgt dit verfijnde rozemarijnzout van de bloempjes van de rozemarijn, 
 een plekje in de keuken èn de badkamer
voor zowel culinaire als cosmetische toepassingen.
Ga jij dit ook maken? Rozemarijn bloeit nog tot mei ;)



zaterdag 11 april 2026

Pasta pesto met daslook

Pasta pesto is o zó simpel en zó lekker! 
Saai? Nee hoor, want varieren kun je eindeloos met:

  1.  kruiden en groenten in de pesto
  2.  noten en zaden
  3. toppings en vulling
  4. romig of niet
 
Deze keer een variant met daslook waar je eerst een heerlijke pesto van maakt.
Voeg op 't laatst wat daslook toe als vulling. Zo wordt dit een heerlijk voorjaarsgerecht.
Wees slim en gebruik wat er nu in overvloed groeit. 
 Daslook is lekker, gezond en geeft nieuwe energie! 
Deze Italiaanse klassieker staat lekker snel op tafel. Let's start!


Pasta pesto met daslook

     voor  6 personen

Ingrediënten:
  • 600 g volkoren fusilli (of een andere vorm)
  • scheutje olijfolie
  • 6 el daslookpesto (klik)
  • handje verse daslookblaadjes
  • 1 rode ui
  • 200 g cherrytomaatjes (vers of diepvries)
  • 300 g vega kipstukjes
  • 60 g pijnboompitjes
  • versgemalen zout en peper
  • 150 g geraspte kaas


Hoe maak ik het:
Heb je de pesto al gemaakt? Klik hier voor het recept.
Begin met het al dente koken van de pasta volgens de gebruiksaanwijzing op de verpakking.
Voeg de laatste minuut de cherrytomaatjes toe.
Vooral belangrijk wanneer je net als ik nog diepgevroren tomaatjes hebt liggen van vorig jaar.
Rooster de pijnboompitjes in een droge koekenpan, neem uit de pan en zet apart.
Pel en snipper de ui en fruit deze twee minuten in een scheutje olijfolie. 
Voeg de vegetarische kipstukjes toe en bak rustig en regelmatig omscheppend bruin.
Giet de pasta af en vang in een schaaltje wat kookvocht op.
Vermeng de pesto met het kookvocht.
Schep de pasta en tomaatjes terug in de pan en vermeng met de daslookpesto.
Zet het vuur laag of alvast uit. Wanneer daslook kookt, verliest het zijn 
werking en een deel van de smaak.
Voeg de vega kipstuckjes toe en snijd de verse daslookblaadjes in reepjes.
Roer alles goed door.
Serveer de pasta pesto met de geroosterde pijnboompitjes en
de geraspte kaas.

Dit recept is niet alleen een klassieker, maar ook gezond en staat lekker snel 
op tafel. Met kilo's tomaatjes in de vriezer, aten we afgelopen winter
regelmatig pasta al pesto, zoals de Italianen 'm noemen.
En daar is iedereen hier in huis dol op!

Buon appetito!

zondag 5 april 2026

Het paplammetje en Pesach


Terwijl ik de warme fles met zoete melk klaarmaak, hoor ik het zachte, ongeduldige 
geblaat vanuit de woonkamer. Daar staat ze: een klein, kwetsbaar hoopje wol dat volledig 
op mij vertrouwt. Mij, haar mensenmama.  Het is een bijzonder gezicht, 
zo’n paplammetje in huis,  maar onderweg naar Pasen krijgt haar aanwezigheid 
een diepere lading. Terwijl ik haar de fles geef,
 dwalen mijn gedachten af naar het Joodse Pesach

Pesach

Duizenden jaren geleden kregen de Israëlieten in Egypte namelijk een bijzondere opdracht: 
zij moesten een lam in huis nemen. Niet als huisdier, 
maar als een krachtig symbool van bescherming en bevrijding. Wat is precies 
die fascinerende link tussen mijn kleine huisgenoot en 
de oorsprong van het Joodse Paasfeest?!

Dit jaar valt het samen: Pesach en Pasen. De 15e dag van Nisar op de Joodse kalender
wanneer Pesach begint, is dit jaar op woensdagavond 1 april. 
Pesach duurt t/m 9 april terwijl ons christelijke Paasfeest op 5 en 6 april valt.

Het is een bijzonder idee: de Israëlieten moesten destijds een lammetje uitkiezen en
 haar vier dagen lang in hun eigen huis verzorgen. Precies zoals ik nu 
mijn paplammetje de fles geef en 
haar zie rondhuppelen in de kamer, werden ook zij geconfronteerd met de onschuld en
 kwetsbaarheid van het dier. Die vier dagen waren niet toevallig;  het zorgde voor 
een emotionele band. Het offer dat daarna volgde, was niet makkelijk. 
Het lammetje dat even deel uitmaakte van het gezin moest worden geofferd. 
Terwijl ik mijn lammetje  over haar kopje aai, 
besef ik hoe krachtig dit beeld van hoop is. 
Het lammetjesbloed op de deurposten was vroeger in Egypte ten tijde van de tien plagen, 
het teken dat de dood het huis van deze Joodse familie voorbij zou gaan.
 Een symbool van bescherming en bevrijding! 
Vandaag de dag vormt dat nog steeds de kern van Pesach.

Tegenwoordig wordt er tijdens de Joodse Sedermaaltijd geen lam meer geslacht, 
maar de herinnering eraan is springlevend. Op de rijk gevulde sederschotel 
ligt de Zeroa: een geroosterd lamsbotje 
 Dit botje dient als een krachtig symbool voor het offer vroeger in de Tempel. 
Terwijl ik naar mijn eigen paplammetje kijk, dat springlevend en dartelend door de kamer gaat, 
besef ik hoe de traditie is verschoven van een echt offer naar een moment van herdenken. 
Tijdens de Sedermaaltijd - lees meer hierover op dit blog: klik! - worden bittere kruiden 
gegeten om de slavernij te herinneren, maar het lamsbotje herinnert ons aan de bevrijding
Het vertelt het verhaal van een volk dat, net als een kwetsbaar lam, 
bescherming bij God zocht en uiteindelijk de weg naar de vrijheid vond.


Pasen: Jezus als Lam

In het christelijk geloof krijgt dit symbool een diepere betekenis.
Johannes de Doper wees naar Jezus en riep: "zie het Lam van God, dat de zonde 
van de wereld wegneemt!" (Joh. 1:29)
Waarom wordt Jezus eigenlijk een lam genoemd?
Net zoals het lammetje bij de offers in het Oude Testament vlekkeloos en onschuldig was, 
was Jezus onschuldig, zonder zonde en volmaakt!
Jezus werd gekruisigd tijdens de week van Pesach.
Hij stierf op hetzelfde moment - het negende uur oftewel 15.00 uur - 
dat de paaslammeren in de tempel werden geslacht. 
Hiermee vervulde Hij de rol van het Paaslam.
Het Pesachlam redde de Israëlieten uit de slavernij in Egypte.
Christenen geloven dat het offer van Jezus de mensen verlost van de
slavernij van zonde en dood.
Jezus was het Lam dat zich vrijwillig gaf, zodat er vanaf dat moment geen dieroffers
meer nodig waren. Pasen is daarom het feest van de overwinning. 
Het Lam dat werd geslacht, is opgestaan en leeft!!

Terwijl mijn eigen kleine huisgenootje vrolijk rondspringt, 
herinnert ze me aan de essentie van Pesach en Pasen. 
Haar witte vacht staat symbool voor de  puurheid die het paaslam moest hebben.

Als ze eindelijk, moe maar voldaan in slaap valt na haar laatste flesje,
bedenk ik me hoe bijzonder deze tijd van toeleven naar èn beleven van Pasen is.
Dit mooie, symbolische paastuintje is gemaakt door Heilie en de beschrijving vind je hier.

Het verzorgen van dit kleine, ongeduldige lammetje, 
maakt de eeuwenoude verhalen over Pesach tastbaar. Het herinnert me eraan 
dat vrijheid en nieuw leven niet vanzelfsprekend zijn, maar gekoesterd en 
gevoed moeten worden. De boodschap van hoop en bescherming blijft.
Ik wens iedereen een betekenisvol Pasen toe, vol nieuw leven!

donderdag 2 april 2026

Tzatziki met daslook

 Rond een vuurtje bij Archeon, waar bezoekers konden kennismaken met daslook
 in een prehistorische setting, kreeg ik de tip om eens tzatziki te maken
 met dit groene voorjaarsplantje.
En ja... dít is inderdaad een goed idee.
In plaats van knoflook gebruik je daslook, dat gezonde kruid vol vitamines
en mineralen wat al duizenden jaren in Nederland groeit.
Dit keer dus geen ingewikkeld recept, maar een slimme en 
seizoensgebonden manier om
 te genieten van wat de natuur ons te bieden heeft.
Oh ja... en in plaats van Griekse yoghurt maken we hangop. 

Eenvoudig, vers en verrassend lekker!




Tzatziki met daslook

     
Ingrediënten:
  • 450 g biologische volle yoghurt
  • 50 g daslook (flinke handvol)
  • 1/2 bio komkommer
  • 1 tl dille
  • 1/2 tl versgemalen zout
  • 1 tl appelazijn
  • 1 el olijfolie


Hoe maak ik het:
Begin met het maken van de hangop. Schenk de yoghurt in een zeef met kaasdoek bekleed.
Heb je geen kaasdoek, neem dan een linnen lap of dunne theedoek. 
Laat de yoghurt zo'n 2 uur lang uitlekken. De 'wei' (het vocht) gooi je weg.
Doe de hangop in een ruime schaal. Bij mij weegt het nu ruim 250 gram 
(uitlekgewicht 270 gram).
Was ondertussen de daslook goed onder stromend water, laat uitlekken en 
snijd heel fijn.
Roer de fijngehakte daslook door de hangop.
Verwijder van de komkommer de zaadlijsten en rasp deze op een grove rasp
Voeg de geraspte komkommer toe aan de daslookhangop.
Breng verder op smaak met dille, appelazijn en zout. 
Proef tussendoor even of het goed is.
Voeg tot slot de olijfolie in een dun straaltje toe.
Serveer als verkoelende saus bij een pittig gerecht, als groentedip, bij brood,
 als saus bij gourmet, bbq of picknick, op flatbread of pitabrood.
Waar past deze frisse, kruidige saus eigenlijk niet bij?!

Geniet!


Variaties:
  • De hangop maak ik om de dikkere structuur van Griekse yoghurt na te bootsen. Dé Griekse yoghurt is eigenlijk niet in Nederland verkrijgbaar, je betaalt er veel te veel voor en is vaak niet biologisch. Probeer 't eens met hangop, zie de zin en onzin van Griekse yoghurt geschreven door Monique
  • Vervang appelazijn (maak je makkelijk zelf) door citroensap
  • Heb je verse munt, dan kun je deze gebruiken in plaats van dille

Tzatziki of raita

Ik was ervan overtuigd dat ik al eerder tzatziki  had gedeeld, maar dat blijkt van niet.
Wel maakte ik de Indiase variant 'raita' vaker.
Het verschil tussen deze twee is de oorsprong:
Tzatziki is een romige, stevige dip uit Griekenland,
terwijl raita een frisse, vloeibaardere saus uit India is.
Ze zijn beiden een saus op basis van yoghurt met geraspte komkommer,  
de toegevoegde specerijen en kruiden kunnen verschillend zijn.
Welke saus is jouw favoriet?









dinsdag 31 maart 2026

Moestuin in maart


Begonnen als moestuinblog kan ik het niet nalaten ook dit nieuwe jaar weer 
inspirerende moestuinverhalen en bijbehorende foto's te delen met je. 
Wanneer het oogsttijd is, loopt het water me soms letterlijk in de mond 
wanneer ik door de tuin wandel en oogstklare groentes zie staan,
zoals de eerste rabarber;)
Inmiddels heb ik al veel lekkere groenterecepten bedacht en in overvloed op m'n blog gedeeld. 
Niet alleen groente-uit-de-tuin, maar ook fruit-uit-de-tuin en kruiden-uit-de-tuin recepten.
Bakrecepten en wildplukrecepten komen ook geregeld voorbij, 
maar nu is het de hoogste tijd voor m'n moestuin.

Een terugblik op mijn mulchproject met schapenwol... 
Is het een succes en ga ik dit vaker gebruiken?
Je leest ook allemaal super tips wanneer je gaat zaaien. 
Hoe je zaad bewaart of goedkoop scoort.
Welke plantpotjes je het beste kunt gebruiken om te zaaien en 
hoe je de groei kunt bevorderen.
Verder goed nieuws over een nieuwe tuin en vervelend nieuws 
omdat ik niet zo goed uit de voeten kan. Lees weer lekker mee!


Zaaien

In februari al begint het te kriebelen en moet ik gaan zaaien. Ben je er namelijk op tijd bij,
 dan pluk je hier (vroeg) de vruchten van.

De eerste 'vruchtgroente' die ik elk jaar zaai is rode peper gevolgd door paprika.
Voordat deze langzame groeiers vrucht dragen, moeten ze stevig geworteld en groot zijn.
Een zakje zaad is duur en daarom koop ik altijd een paar biologische
rode pepers die ik opeet en de zaadjes ervan zaai.
Dit kan ook met paprika en pompoen.
Gebruik je het zaad niet meteen, laat het dan drogen en bewaar in het donker,
liefst luchtdicht afgesloten.
Vorig jaar heb ik heel wat verschillend zaad gewonnen. Zelfs sla en andijvie 
liet ik 'doorschieten' tot ik het zaad ervan kon oogsten. 
Alleen wist ik op het laatst ze niet meer uit elkaar te houden.
Dus op hoop van zegen zaaide ik ijsbergsla. Denk ik...
Geweldig toch om op deze circulaire manier te tuinieren oftewel zelfvoorzienend 
te zijn met eigen gewonnen zaad.
Ook zelf deze mooie zaadenvelopjes maken? Klik hier!

Wanneer je zaad bewaart, heb je al snel overvloed: het is echt heel veel!!
Wie wil er ook wat ijsbergsla zaad?

Al vele soorten zaaibakjes heb ik in de loop der jaren gebruikt.
Zelfgemaakt van wc rolletjes, sinaasappelhelften, eierschalen, geperst krantenpapier of eierdozen.
Maar het allerliefst gebruik ik de potjespers.
Onze buren - die inmiddels verhuisd zijn -  hadden zo'n ouderwetse potjespers
 die ik mocht lenen toen ze nog naast ons woonden.
Inmiddels heb ik deze kleine potjespers die 4 potjes tegelijk maakt en 
deze voldoet gelukkig prima.
Grote voordelen van het gebruik van een potjespers zijn:

  • Je hebt geen plastic afval meer, je maakt eindeloos herbruikbare 'potjes'
  • Zaailingen groeien sneller en gezonder in de vochtige aarde
  • De potjespers is duurzaam, gemaakt van gegalvaniseerd ijzer en gaat jarenlang mee
  • Wortels raken niet verstrikt bij het verspenen, ze behouden hun ruimte

Aanrader dus!
Om in the flow te blijven kreeg ik als vroeg verjaardagscadeau van mijn lief
twee prachtige biologisch zadenpakketten
Van het bedrijfje Zengreens uit Duitsland. Heel blij mee!
Het ziet er netjes en verzorgd uit.
De hoeveelheid zaad is niet bij elke groente even groot, 
maar het is een geweldig startpakket voor de moestuin.
Om me te helpen structureren kreeg ik er een map bij met tabbladen en insteekhoezen
zodat al het zaad overzichtelijk en netjes bewaard blijft en ik niks vergeet.
Met de zaaikalender (die niet helemaal klopt) weet ik ook in welke maand 
wát gezaaid kan worden. Handig als je niet zo gestructureerd bent van nature.

Vervolgens heb ik ook de zaaikalender van Maria Thun.
Afhankelijk van de maanstand is het wél of niet de juiste dag om vruchtgroente, wortelgroente,
 bladgroente of bloemgroente te zaaien of verplanten. En later ook te oogsten.
Tot slot gebruik ik voor het tweede jaar groeilichtlampen. Zodat ook op korte, donkere dagen
(vooral voordat het zomertijd werd) er voldoende licht is. 
En waar plantjes het meest gevoelig voor zijn is (langer) licht.
De lampjes op de ledpaneeltjes bevatten blauw, rood/roze en wit licht.
Elk met een andere functie. De lampen die ik heb, schafte ik aan
op advies van andere moestuinders.
  • Het blauwe licht stimuleert de aanmaak van bladgroen (chlorofyl). Belangrijk voor jonge plantjes in de groei
  • Het rode licht is vooral belangrijk voor planten die vrucht moeten dragen. Het stimuleert bloemknoppen en het rijpen van vruchten
  • Het witte licht bootst het beste zonlicht na en is goed voor de algemene ondersteuning van plantjes



Het groeit zo goed, dat ik de rode pepers al heb kunnen verspenen.

Mooi toch? Deze grote planten....

In huis alleen heb ik niet genoeg ruimte. Dus in de koude kas mogen 
er ook bakken met plantjes die wat beter tegen kou kunnen, staan. 
Denk aan prei, sla, koolsoorten....
En een klein voordeel: 's nachts gaat de terrasheater aan omdahet lammetje
tijdelijk in de kas verblijf. Zo zou ik het anders niet inplannen, hoor;)

Je ziet: ik ben dit jaar reuze goed voorbereid! 
Welk hulpmiddel gebruik jij in deze periode voor 't opstarten van de moestuin?
En wat zou je graag willen uittesten??


Winterterugblik

Zelfs nu staan er nog twee boerenkool- en spruitplanten in de tuin, maar daar is al veel van geplukt.
Het zijn de laatste wintergroentes waar ik af en toe nog een blaadje van oogst.
Zelfs de laatste pepers kon ik nog oogsten uit de kas....
Wist je dat je de bovenste bladeren van een spruitjesplant
die bolvormig groeien, kunt eten als kool? Bij mij ging dit lekker door de nasi.
Volgend jaar bedenk ik er een leuk recept bij.
Maar wanneer ga ik nu echt die allerlaatste planten gedag zeggen en eruit halen?
Altijd lastig.... afscheid nemen.

Deze winter gebruikte ik schapenwol als experiment om te mulchen.
Schapenwol verteert dus niet en ik moest het er afharken.
Maar het dekt de bodem wel goed af. Eronder vond ik veel wormen 
in de losse, rulle grond zonder onkruid.
De knoflook is overigens heel goed gegroeid terwijl ze warm was toegedekt.
Ik zeg: experiment geslaagd! 
Het stuk grond wat ik niet gemulchd had, is hard, vast en vol onkruid.
De schapenwol sla ik op als ze goed droog is en ga ik volgend jaar weer gebruiken en 
dan voor de hele tuin.

De gemulchde grond is gelijk zaaiklaar. 
En zaaien deed ik dus ook.
Ik zaaide snijbiet, spinazie
en rucola. En nu maar wachten....



Ondertussen...

Toen kreeg ik een telefoontje: je krijgt een vaste tuin!
Vorig jaar had ik een seizoenstuintje bij de wijktuinvereniging 
die ik alleen van april tot oktober mocht gebruiken.
Nu krijg ik een stuk van 60 m2 waar ik het jaarrond op mag tuinieren. Ik stond hiervoor 
op een wachtlijst en ben superblij dat ik extra grond en vastigheid heb.
Kijk! Groot hè?!
Ik kan me nog niet goed voorstellen hoe dit hele stuk grond gevuld zal zijn.
Voorlopig kan ik vooruit. Alle zaailingen kunnen een plekje krijgen.
En kijk eens hóe mooi... op deze tuin groeit smeerwortel!
Net toen ik het nodig had.
Veel mensen kennen het als onkruid want het is een snelgroeiende plant, 
maar ik maak er zalf van. En op het moment van schrijven gebruik ik 
het ook met omslagen. 
De gekneusde bladeren van deze 'knitbone' helpen het herstel van botten en 
weefsels te versnellen. En dat is wel nodig, want toen ik twee weken geleden 
van de trap viel, kneusde ik lelijk mijn voet. 
En daar ben ik toch wel een aantal weken zoet mee.
Hoe enthousiast ik nu ook ben... voorlopig kan ik niet
hard werken in de moestuin.
Gelukkig gaat het steeds een beetje beter. Het genieten van alles om je 
heen kan ook met een gebroken been. Toch? Als je maar ogen hebt om te zien...

Onderweg naar mijn dicht-bij-huis-moestuin, strompel ik bijvoorbeeld langs deze
  
prachtig bloeiende magnolia. Genieten, toch?!

En daar sluiten we mee af.
Tot de volgende :)