maandag 3 juli 2017

Mijn moestuin (juni 3)

Een gifspuitende buurman, boosaardige bijen in de aanval en verdwenen knoflook......  Ik maakte weer van alles mee in de moestuin. Maar ik begin bij het begin: een heerlijk rustige zomerochtend, zoals er gelukkig zo veel zijn!

Zomaar een zomerochtend. ....
Ik zet mijn wekker eerder dan de andere gezinsleden, zodat ik nog even van de rust in huis en in de tuin kan genieten.  En als ik geluk heb van een mooie zonsopkomst.
Mijn ochtendritueel begint met het legen van de wasmachine en het wasgoed alvast buiten zetten. Vervolgens leeg ik de vaatwasser en dek gelijk de ontbijttafel. Voor het brood loop ik naar buiten om dit uit de vriezer in de schuur te pakken. Ik passeer de cavia's die me uitbundig begroeten. Of is het een roep om eten en aandacht? Ik groet terug en laat het voeren over aan mijn dochter, die straks haar bed uit zal trippelen.
Gewoon op m'n slippertjes en zonder jas loop ik de tuin in en zie de rode besjes die erom vragen geplukt te worden. Ik loop verder en geef m'n kipjes alvast wat eten. Pluk tegelijk wat cola kruid van hun moestuindak, voor een vers potje thee. Ik raap twee nog warme eitjes en bedank m'n kippen. Als de theepot op het lichtje staat, hang ik de witte lakens en handdoeken aan de lijn. Nog voor zevenen, zodat het snel droogt. Hoewel er vanochtend geen mooie zonsopkomst te zien is, geniet ik van de rust en stilte om me heen. Dit kan ook, middenin de (rand)stad.
Ik zwaai mijn lief, op weg naar zijn werk, uit bij het tuinhek, het tortelduifje op de vleermuizenkast koert en in een schoon bakje vlei ik de mooi rode bessentrossen.... voordat de vogels ze gevonden hebben.
In de kas ziet alles er goed uit. Tomaten groeien tevreden nu ze voldoende lucht en licht hebben omdat ze opgebonden zijn. De komkommer groeit fantastisch en maakt veel uitlopers. De pepers groeien en  de eerste tere blaadjes komen boven de grond van de plantjes die ik eerder deze week heb gezaaid.
Vanmiddag weer even water geven. Want al regent het buiten, in de kas valt het niet....
Ik groet de cavia's, de kauwen en zelfs het slakje wat over de tafel glijdt.... 
Wat een mooie dag! Wat een mooi begin van een nieuwe dag!


Ik vergeet bijna om nog fruit in de winkel te kopen. Zoveel heerlijk zomerfruit kan ik nu oogsten.
De aardbeienoogst is helaas alweer gestopt.  Je hebt vele aardbeienrassen, grofweg ingedeeld in vroege, late en doordragende soorten.

  Ik heb dus vroege.... Zelfs de blaadjes worden al wat gelig.
Aardbeienplanten kun je drie jaar lang laten staan.. Daarna neemt de vruchtbaarheid af en ook de vruchtjes worden kleiner en zullen minder sappig zijn. Het is dan tijd om de (ontelbare) uitlopers uit te planten en daarmee een nieuw aardbeienbed te maken.

Gelukkig oogst ik nu genoeg bessen. Rode bessen, zwarte bessen en kruisbessen.
Alleen jammer dat die zwarte bessen niet per trosje allemaal tegelijk afrijpen.
Ik ken de kruisbessen nog van vroeger, uit mijn opa's grote moestuin. Een andere naam die ervoor werd gebruikt, is 'beiers'. De bessen groeien aan een struik met gemeen scherpe stekels. De besjes hebben een taaie schil die je meestal niet opeet. Maar het binnenste is sappig en zoet.
Misschien ken je kruisbessen wel van de beroemde Limburgse kruisbessenvlaai.
Ik oogst al heel wat, dit jaar. Maar of het genoeg is voor een vlaai?

Waar ik ook de eerste rijpe exemplaren van zag, zijn....... de pruimen!
Eén zag ik op de grond liggen, de andere plukte ik uit de boom. De boom is oud, stokoud eigenlijk en nog geplant door de vroegere bewoonster, die al bijna een eeuw telt.
Meestal zijn de vogels me voor met het oogsten van de pruimen. Of beter gezegd, ze pikken overal wat hapjes uit.

Zou een vogelnet  wat ik over drie takken drapeer, voldoende zijn om wat hele pruimen zelf te kunnen oogsten, dit jaar?
Wat een heerlijk fruit, elke dag!
Rode aalbessen eet ik, met wat suiker (fructose) voor het ontbijt.
De kruisbessen worden tussendoor opgepeuzeld.
De zwarte bessen ontsap ik of ik maak er likeur van.
Op de verlanglijst van mijn zoon staat zelfgemaakte cassis.
Nog even kijken hoe en wat, maar dat moet te doen zijn!

En dan de groentes.......
Ik oogst nog steeds veel sla, andijvie, spitskool, peulen en courgette.
Ik kan elke avond kiezen wat ik  op tafel ga zetten! Wat een rijkdom!
En ik heb de eerste krootjes geoogst.
Ze zijn zó groot!
Maar wat ik daarvan maakte, deed ik nog nooit eerder.
Ik laat je van de week zien wat voor bijzonders het is geworden........
Wist je dat je het loof ook prima kunt eten? Gewoon gebruiken als blaadjes door de sla,
tussen een groentetosti of verwerk het zoals je spinazie gebruikt.
In juni is het ook de tijd om knoflook te oogsten.
Het loof sterft af en dan groeit het bolletje niet meer verder.
Het gekke bij mij is, dat ik de knoflook nooit meer terug vind.
Ik heb de knoflook dit jaar zelfs op een rijtje gezet..... uhm, min of meer.
Maar toch vind ik ook dit jaar maar één klein bolletje knoflook terug.
Ik zal nog eens verder zoeken......

Doperwten oogst ik overigens niet meer.
Dat was één keer een mooie oogst en nu is het welletjes.
Ze zien er dan ook zó uit.
Ach..... het is inmiddels zomer en doperwten zijn nu eenmaal een voorjaarsgroente.
Ik krijg in ieder geval weer plaats in de tuin voor andere planten. 
Peulen en erwten behoren tot de familie van de vlinderbloemigen.
Ze hebben wortelknolletjes waarmee ze stikstof uit de lucht opslaan.
Stikstof is nodig voor het aanmaken van voldoende groen blad.
Bladgroenten zoals spinazie en sla, profiteren van de aanwezigheid van deze vlinderbloemige planten.
Volgens de klassieke combinatieteelt zijn kolen heel geschikt om na erwten te planten.
De wortelknolletjes van de erwten spit ik niet uit, maar laat ik in de grond achter.
En laat ik nu net nog een paar plantjes Cavalo Nero, oftewel palmkool hebben staan.
Die moeten nodig uitgeplant en ík weet al waar!

Met al dat oogsten lijkt het één groot feest in de tuin.
Maar dat is natuurlijk één kant van het verhaal.
Want wieden moet er ook gebeuren.
Nu heb ik daar niet meer zo'n hekel aan als vroeger, want elke keer doe ik gewoon wat.

Maar ik kreeg een leuke verrassing toen ik tussen de spruitkool aan het wieden ging.
Doordat er een vogelnet overheen had gelegen, kon ik wat minder goed zien wat voor onkruid er allemaal groeide.
Maar,  het bleek geen onkruid......



Het was spinazie.  Het kwam alsnog...... van mij mag het! 
Het kan prima naast elkaar groeien.
Dit hoort dus in de categorie 'leuke moestuinverrassing' thuis.


Gevaarlijk en uitdagend kan het werken in m'n tuin ook zijn. Vlak voor de bijenkast wilde ik snijbonen zaaien. Daar stonden nog een paar verpieterde, halve paksoiplantjes, maar het is een goede plek om te benutten. Tot half juli kun je nog prima bonen in de warme grond stoppen. Ze houden nu eenmaal van warmte.
Maar mijn bijenvolk werd wat onrustig, beter gezegd: een waakbij, of een paar waakbijen kwamen bij mij polshoogte nemen met een niet zo vriendelijk gezoem. Sterker nog, het klonk me agressief in de oren. En omdat ik nog geen twee dagen geleden gestoken was, boezemde dit me wel enige angst in.
Want ....  als er één bij steekt, komt er een speciale geur vrij, wat andere bijen aantrekt om ook te gaan steken. Zou een bijensteek een paar dagen later ook nog te ruiken zijn? Of zouden ze me herkennen  als de niet zo goede imker, beter gezegd: de imker die een vol honingraam heeft gestolen, eerder deze week?? Ik produceerde inmiddels naast zweet van het zwoegen, ook enig angstzweet....... En zouden ze dat misschien ruiken, zoals ook honden dat ruiken?
Ik vond het een echte uitdaging de boontjes in de grond te krijgen.... lieve help! Ik doe het natuurlijk zelf, maar ff spannend was het wel.  


Op een gegeven moment heb ik maar mijn tropenhelm met gaas gepakt om de laatste bonen in de grond te krijgen.
En de kunst is om heel rustig te blijven bewegen en ademen. Geen snelle of onrustige bewegingen.
Ik sprak de agressieve bij dus rustig toe, verzon een heel verhaal, maar moest ook wel een beetje lachen. Ik was beschermd en in mijn gezicht steken, lukte in ieder geval niet. Na enige tijd droop de bij toch af en hoewel het gezoem nog even in mijn hoofd doorging, was ik gelukkig niet gestoken.
En...... nog belangrijker: de snijbonen zitten in de grond!
Ik moet er alleen nog even niet aan denken hoe ik ze straks zal gaan oogsten ;)

En dan nog iets wat me echt een naar gevoel gaf.
Deze foto is inderdaad zó mistroostig als dat hij eruit ziet.
Achterin mijn tuin is opeens een stuk kale grond te zien.
Daar waar de aardperen begonnen te groeien en de belofte van prachtige bloemetjes zich aandiende,
\
daar waar de aardappelen waren geplant...... was het opeens zwart en triest.
Vreemd genoeg was het alleen vlakbij de schutting.
Toen ik daar doorheen gluurde naar de brandgang erachter, zag ik een onkruidvrije doorgang.
???????
Wat zou er gebeurd zijn?
Toch maar eens afgestapt op de achterburen waar mijn moestuin aan grenst.
En inderdaad, de achterbuurman met de tien pitbulls, vond het nodig om het onkruid dáár te verwijderen.
Met een geel flesje onkruidverdelger wat hij bij een tuincentrum had gescoord.
Hoewel hij het etiket had gelezen en het volgens hem wel meeviel met de gifstoffen, hoort dit bij gif en absoluut niet bij biologisch tuinieren!
Maar wat had hij nu gedaan? Ook op de schutting, die uit losse plankdelen bestaat, had hij gespoten.
Lekker slim! Dat ging er natuurlijk dwars doorheen.
Ik ging niet gelijk uit van boos opzet, maar het was toch naar.
Na een redelijk vriendelijk gesprek met deze buurman, kreeg ik in ieder geval de verzekering dat hij dit in het vervolg niet meer zou doen.

Ach ja...... soms is communiceren en samenleven met andersdenkenden behoorlijk lastig.
Maar het blijft ontzettend belangrijk!
Ik kon het niet laten staan: een lief basilicumplantje, biologisch en afgeprijsd bij de AH.

Dat 'moest' mee voor in de tuin.
Ik zette het in de kas, naast de tomaten.
Ook basilicum en tomaat versterken elkaars goede eigenschappen.
Het is nu de goede tijd om ook niet afgeharde kruidenplantjes in de tuin zetten.
Het is warm genoeg en langzaamaan wennen ze vanzelf aan lagere temperaturen.
De gezaaide plantjes komen eveneens langzaam op.
Maar voor nu is het weer even genoeg.
Morgen weer een dag in mijn tuin!


zaterdag 1 juli 2017

Tosti met zomergroente

Met wat verschillende groente kun je een heerlijke, gezonde tosti klaarmaken.
Met een cocktail aan zachte zomergroentes, vers uit de tuin, maakte ik deze lekkere lichte lunch voor mezelf.

Hier is mijn recept als voorbeeld.

Tosti met zomergroente

                 voor 1 persoon
Ingrediënten:
  • 2 plakjes courgette
  • 5 verse doperwten
  • 3 peulen
  • klein stukje rode zomerbiet
  • 6 bladeren van de rode biet
  • 1 el mayonaise (evt. zonder ei)
  • versgemalen zeezout
  • 1/2 tl gedroogde oregano
  • 2 biologische meergranen boterhammen
  • klontje roomboter.


Hoe maak ik het klaar:
 Maak de groente schoon. Haal de puntjes van de peultjes af, de schil van de zomerbiet en snijd de groentes in kleine stukken. Bewaar twee blaadjes bietenloof.   Gebruik een stoompan om de groentes in 5 minuutjes beetgaar te stomen. Zo gaan er geen voedingsstoffen verloren.  Schep de groentestukken in een mengkom en voeg de overige ingrediënten toe.  Pureer kort met een staafmixer, zodat er nog wat grove stukken over blijven.  Besmeer de boterhammen met roomboter. Gebruik een grillpan, of als je die niet hebt een gewone koekenpan en leg één boterham erin met de beboterde kant beneden. Verdeel het groentemengsel op de niet-beboterde kant. Leg de andere boterham erop, met de beboterde kant boven.   Gril/bak de tosti aan beide kanten goudbruin.
Garneer met de overgebleven groene blaadjes.
Natuurlijk kun je de groentes vervangen in datgene wat je voorhanden hebt of wat je zelf een lekkere combinatie vindt.
Houd het bij één tosti, het levert voldoende energie op voor de dingen die je 's middags nog wilt ondernemen.
Heerlijk om zó weg te happen, op een dag dat je wel een verwarmende lunch kunt gebruiken.

Eet smakelijk!


vrijdag 30 juni 2017

Maaltijdsalade met verse doperwten

Oh..... dit is zó grappig!
Ik maakte afgelopen week een salade die ik ruim twintig jaar geleden ook maakte, precies dezelfde!
Ik kon me dit recept nog goed herinneren, maar hoe dat kwám?

Niet alleen geuren maar ook smaken kunnen veel herinneringen losmaken.
Geuren roepen het sterkst herinneringen op, het geurcentrum zit het dichtst bij de plek waar je emoties zetelen in de hersenen. Zo kun je  soms zomaar overspoeld worden door een geluksgevoel..... bijvoorbeeld door de geur van zelfgebakken appeltaart, zoals je die vroeger kreeg bij oma.

Bij de salade die ik maakte - deze smaken bij elkaar -, krijg ik dus een geluksgevoel. Mijn bijzondere herinnering is, dat ik 'm maakte op de avond dat mijn grote liefde voor het eerst bij mij (op mijn studentenkamer) langs kwam. Ik had beloofd voor hem te koken, maar dat werd dus een salade die ik van tevoren kon klaarmaken. De jongen op wie ik stapel verliefd was, had een prachtig boeket zonnebloemen bij zich.
Het was heel gezellig.
Maar....... die salade deed 't hem niet, hoor! Misschien toch iets te gezond voor die tijd??
Pas op een andere avond toen we gezellig gourmetten, spraken we onze liefde voor elkaar uit.
En deze salade.....  Het geval wil dat ik veldsla in de tuin heb staan en verse doperwten en ineens herinnerde ik me de combinatie in dit gerecht.  Het recept - uit de 'Boodschappen' - vond ik na even zoeken terug en bereidde ik opnieuw.

 


Het past goed bij mijn gezonde leefstijl. De groentes haal ik nu vers uit mijn eigen moestuin, de eitjes komen bij mijn kippen vandaan. Dat is veranderd, de maaltijdsalade zelf  (bijna) niet.....
Ik vind het super leuk om 'm  hier te delen.



Maaltijdsalade met verse doperwten

Ingrediënten:
  • 5 sneetjes (oudbakken) volkorenbrood
  • 3 el olijfolie
  • 3 eieren
  • 325 g verse of diepvriesdoperwten
  • 1 grote rode paprika
  • 3/4 komkommer
  • 300 g feta
  • 200 g veldsla
            voor de saus:
  • 1,5 dl volle yoghurt (of kwark)
  • 3 el citroensap
  • 2 teentjes knoflook
  • zout en peper

Hoe maak ik het klaar:
Het is natuurlijk heerlijk om verse doperwten te gebruiken als je daaraan kunt komen. Maar dat deed ik 'vroeger' ook niet. Dus (biologische) diepvriesdoperwten volstaan. Ik zat een tijdje aan tafel lekker doperwten te doppen. Maak ook de veldsla schoon, maar laat het worteltje eraan zitten. Snijden hoeft niet.
Snijd de boterhammen in blokjes. Dit kan gerust met korst en al en gaat makkelijker als ze uit de vriezer komen. Rooster ze in de oven op 200 graden, besprenkeld met wat olijfolie of bak ze in een koekenpan. Laat ze goudbruin bakken in ongeveer 10 minuten.
Kook de eieren in ongeveer 7 minuten hard. Laat ze schrikken en pel ze. Hak ze grof. 
Stoom de (verse) doperwten ongeveer 5 minuten in een stoompan.
Snijd de paprika in brede repen en de repen in schuine ruiten. Halveer de komkommer in de lengte, schrap er met een theelepel de zaadjes uit en snijd de komkommerhelften in plakken.
Verbrokkel de feta.
Neem de ingrediënten voor de saus en roer deze allemaal door elkaar in een passend schaaltje.
Doe de veldsla in een grote saladeschaal en schep er de doperwtjes, de paprika, de komkommer en de feta doorheen.

Schep er vlak voor het serveren de broodblokjes door en bestrooi met het fijngehakte ei.

Geef de saus er apart bij en schep die op het bord over de salade.

Ja..... ik vind deze salade nog steeds lekker!
Lekker & gezond.

En wat een herinneringen kwamen er boven.....
Wat hou ik van de man, voor wie ik het ruim 20 jaar geleden voor het eerst klaarmaakte!
Mijn liefste!
En met wie ik, precies vandaag, wat te vieren heb :)

Hebben jullie ook zulke eetherinneringen?
Of heb jij ook dat er opeens emoties boven komen, bij bepaalde geuren of smaken?
Ik ben benieuwd.......

woensdag 28 juni 2017

Lasagne met spitskool

Weer zo'n veelzijdige groente uit mijn tuin: spitskool! Dit jaar heb ik 'm voor het eerst in mijn tuin en ik kan er fijn alle kanten mee op. Hoewel de spitskool absoluut niet fotogeniek is, doordat ongeveer een derde deel door slakken is aangevreten, valt alles weg te snijden en is de -overgebleven- kool prima te eten. Trouwens, wat weet je van de kool die je in een zakje voorgesneden bij de supermarkt koopt? ;)

Vandaag is het tijd voor lasagne met spitskool. Lekker comfortfood op coole zomerdagen.:)

Lasagne met spitskool

Ingrediënten:

  • ca. 800 g spitskool, schoon gewicht
  • 700 ml bio tomatensaus
  • 1 tl knoflookpoeder
  • 100 ml sojaroom
  • 200 g volkoren lasagnebladen
  • evt. 150 g vegetarische ham in plakjes
  • 250 g komijnenkaas


Hoe maak ik het klaar:
Was de spitskool en snijd hem fijn.  Je hebt  een kleine spitskool van ongeveer 1 kg nodig voor 800 g schoon gewicht. Verwarm de oven voor op  200 graden. Vet een ruime ovenschaal in met wat zonnebloemolie. Meng de spitskool met de tomatensaus, de knoflookpoeder, en de room. Schep ongeveer een kwart van het mengsel in de schaal. Verdeel hierover de plakjes vegetarische ham. Rasp de komijnekaas en verdeel hiervan een deel over deze eerste laag. Dek af met een laag lasagnebladen.


Herhaal alles en maak zo drie lagen in deze volgorde. Dek af met een laag spitskoolmengsel en bestrooi met de geraspte kaas.


Bak de lasagne in het midden van de oven goudbruin en gaar in ca. 45 min.
Serveer meteen of laat het 10 minuutjes staan om wat af te koelen.

Het duurt even voordat dit op tafel staat (door de lange oventijd) maar het is echt comfortfood.
Met lekker veel groente.

Eet smakelijk!


dinsdag 27 juni 2017

Mijn moestuin (juni 2)

Oogsten, zaaien, oogsten, wieden, water geven en bijmesten en ..... oké: nog meer oogsten. Dat doe ik in juni in de moestuin!

De aardbeienoogst gaat naadloos over in de rode aalbessen en de zwarte bessenoogst!
En plotsklaps bleek ik een geweldige oogst aan courgettes te hebben. Tijdens de eerste keer zaaien - waarschijnlijk met verouderd zaad - kwam er maar één plantje op. Dat moest dus opnieuw.

En nu heb  ik heb dus 'opeens' zeven(!)  planten staan. Naast de andere groentes in mijn tuin, zouden twee planten al voldoende zijn ;).
Maar wel lekker hoor! En courgette is zo enorm veelzijdig.
Je kunt courgettes verwerken in soep, hartige taart, roerbakken met pasta, op een pizza, in een omelet, in risotto, in muffins, in cake, gemarineerd als borrelhapje, je kunt ze vullen of eten met taco's. You name it.....
En ze zijn goed in te vriezen. Dit kan in blokjes of in plakjes. Bij het ontdooien zijn ze ietwat waterig, maar in een roerbakgerecht zijn ze nog prima te gebruiken.
Ook courgettes uitdelen doe ik graag. Wie deelt, vermenigvuldigt vaak:)
De laatste raapstelen oogstte ik toch maar. Lekker voor in een Marokkaanse couscoussalade.
De rest van de raapstelen, waar ik al vier (!) keer van geoogst had, moesten het veld ruimen voor een volgende groente. Ik heb er de prei gezaaid - volgens mij is dit behoorlijk laat, maar dan maken we er maar winterprei van -  en geplant.

Juni is de erwten- en peulenmaand bij uitstek. Ik oogstte al veel peulen, maar ook de doperwten zijn, hoewel iets later, nu klaar om geoogst te worden. Dit is toch een mooi plaatje, niet?!

 De peul en doperwt zijn geen familie van elkaar, het is gewoon dezelfde plant!
Als je peulen laat doorgroeien, krijg je ook doperwten.
Het groeiverschil tussen doperwten en peulen zie je hier. De peul is in eerste instantie gekweekt om in zijn geheel te eten, het omhulsel van de doperwt is taai en de zaadvruchtjes groeien gelijk door.



Al met al had ik een flinke oogst, vond ik zelf. Het woog bij elkaar zo'n 300 gram.
Weet je trouwens hoeveel een kilo verse doperwten in de (super)markt kost? Dat ligt rond de 12,50 euro. Toch leuk geplukt!

Maarre....... moet dit nu?
Bij veel doperwten waren er wormpjes die een korrelachtige substantie in de peul achterlaten en één of meer doperwten doorgraven. Wel ja......  Waar ze vandaan komen??
Waarschijnlijk komen ze  van de erwtenpeulboorder. Dat is een klein, grijsbruin vlindertje waarvan de rupsen schade aanrichten door het aanvreten van de onrijpe zaden (wormstekigheid).

En toen opeens was daar ook de langste dag van het jaar: de 21ste.
Gauw nog even een paar kilo rabarber geoogst, die ik met al mijn overige oogst, even vergeten was. Na de langste dag kun je rabarber beter niet meer oogsten, omdat de plant dan een nog hogere dosis oxaalzuur aanmaakt en dát proef je.
Bovendien is het goed om de plant wat rust te gunnen, zo kan de wortelstok weer op krachten komen voor het volgende jaar.
Ik bakte er op de valreep nog een heerlijke rabarber-meringuetaart van. En deze keer was 't ie heel goed gelukt;)! Maakte nog wat stelen schoon voor rabarbercello en moest toch nog echt even een rabarbercrumble maken. En nu weer wachten tot volgend jaar......
In juni kun je prima bonen zaaien. Een tuinspreuk zegt het zelfs zo:
"Een boon in juni geplant, geeft vijftig in een hand."
In de warme junigrond groeien ze razendsnel.
Ik zaaide rijs- of stokbonen. Een deel kwam niet op, maar toen zaaide ik ze gewoon nog eens.
Het verschil in groeitijd is wel te zien, want sommige bonen zijn al bijna tot bovenaan de stok geklommen.
Dit zijn sperziebonen en in mijn kasje groeit kousenband.
Had ik meer ruimte gehad, dan zou ik graag ook 'ns bruine bonen en kidneybonen gaan proberen. Gewoon voor de leuk.
Afbeeldingsresultaat voor boonanza
Ach, tot die tijd hou ik het maar bij Boonanza ;)
En eindelijk maakte ik tijd om witlof te zaaien. Witlof is een gewas wat in twee fasen groeit en het vraagt wel wat kennis, maar daarover later meer.
Nu zit het lekker in de grond, dus het mag gaan regenen.......
Tomaten heb ik opgebonden. Als je dat niet doet, gaan de planten hangen en groeien ze krom en over de grond. De vruchten gaan dan snel schimmelen.
Om wildgroei tegen te gaan en vruchtgroei te bevorderen moet je tomaten 'dieven'.
Oftewel de dieven die water en voedingsstoffen van de plant gebruiken om heel snel te groeien en geen vrucht te dragen, te verwijderen.
Dieven zijn de takjes die in de oksels van de bladeren beginnen te groeien. Met mijn vingers wijs ik ze aan. Ze groeien met de hoofdstengel mee naar boven.
Dit is de makkelijkste 'dief' om te vinden en te verwijderen.
Je hebt ook bladeren die doorgroeien en uiteindelijk wildgroeien. Dit is lastiger om te zien.
En tot slot heb je soms dat tomaten gewoon vanuit twee stengels doorgroeien.
Je kiest dan gewoon zelf één hoofdtak uit die je laat doorgroeien en de ander bestempel je als dief en verwijder je.
Tegelijk is al deze wildgroei  ook een voordeel van tomatenplanten. Als er een top afbreekt, of zoals bij  mij, als de top door een slak wordt weggegeten, neemt een andere tak het over en groeit deze wel door.
En nu maar hopen dat er veel tomaten komen groeien!
Vorige keer heb ik al wat geschreven over bladluizen.
De kinderen op de schooltuin kwamen opeens deze beestjes tegen: rupsen op de koolbladeren!
Het is zo gezellig en zo vrolijk: een vlindertje in de tuin. Maar ze leggen wel mooi eitjes, want dat is hun levenstaak.  En uit al die eitjes kruipen hongerige rupsen. Hierboven zie je de rups van het koolwitje.

Hier is de rups van het gamma uiltje.
Rupsen moeten enorme hoeveelheden bladeren eten, omdat de bladeren die ze eten vaak niet veel energie bevat. Bovendien moeten ze sterk groeien; bij veel soorten is de volgroeide rups duizenden keren groter en zwaarder dan een net uit het ei gekropen rups. Het zijn hiermee de snelst groeiende organismen uit het dierenrijk. Eén van de extreemste rupsensoort wordt 10.000 keer zwaarder in minder dan 20 dagen. De energie die wordt opgeslagen wordt niet alleen gebruikt om de verandering van pop tot vlinder mogelijk te maken. Veel vlinders nemen geen voedsel meer op als ze uit de pop komen. Alle energie die wordt gebruikt om te vliegen, een partner te zoeken en zich voort te planten, is bij deze soorten als rups al bij elkaar gegeten.
Vrijwel alle rupsen hebben een waardplant, dit is de plant waar de rups van eet. Het hoeft geen aparte soort te zijn, soms zijn alle soorten uit een plantenfamilie ook goed.
Maar hoe krijg je die rupsen nu van je waardplant of (kool)planten af?

Ga zodra je vlinders ziet regelmatig op controle.
Speur het blad van je koolplanten af, op zoek naar rupsen. Pluk die weg. Ja, gewoon met de hand.
Kijk ook af en toe aan de onderkant van het blad of je eitjes ziet en wrijf die meteen weg.
Sommige vogels zijn ook dol op rupsen, zoals koolmeesjes.
Hang daarom preventief een nestkastje in je tuin.
En als we het toch over preventie hebben: je hebt speciaal insectengaas of insectenvlies. Hier kan een vlinder niet doorheen om eitjes te leggen.

Het zou namelijk wel leuk zijn, als dit schattige kleine bloemkooltje uiteindelijk op ons bord kan belanden.
Wat groeit deze overigens goed. Deze zijn allicht sneller te oogsten dan de bloemkolen die ik vorig jaar zaaide (en pas in april oogstte)
Weer even afdekken tegen het zonnetje........
En ik zaaide nog eens en nog eens......
Als ik meer oogst, komt er ook weer plek voor nieuwe groentes.
En ik wil nog zo graag meer krootjes, nog een keer paksoi proberen en ook in de herfst wil ik nog een kropje sla kunnen eten........
Is dit nu gulzig van me of gewoon slim tuinieren waarbij ik een goede planning aanhoud?
Op de schooltuinen wordt er goed gewied.
De tuintjes liggen er allemaal keurig bij.
Al moet ik zeggen dat ze wat kaal worden.
Maar ja, wat wil je......
Alle radijs is al geoogst, bijna alle kropsla is al mee naar huis gegaan.
En ook de uien en knoflook mochten deze week mee.
Voor het mooiste tuintje was er vorige keer een prijs..... maar oh jee!
Alle tuintjes waren opeens even mooi.
Dus door te loten kregen sommige kinderen een theekruidenpakket (om te zaaien), zonnebloemenzaad en als aanmoedigingsprijs omdat alle sla aangevreten was: een zwarte kraai van plastic, die de duiven moet tegenhouden.
Nog één weekje voor de zomervakantie.
Ik denk dat ik in de vakantie nog af en toe polshoogte kom nemen.
Maar eerst de aardappel oogsten en verwerken!
Daarover lees je de volgende keer meer.

vrijdag 23 juni 2017

Aardbeien-passievruchtenmuffins

Alleen van de naam, ga je al watertanden, niet?!
Ik maakte heerlijke aardbeien-passievruchtenmuffins!
Aardbeien heb ik natuurlijk in overvloed uit m'n tuin en toevallig had ik ook nog wat rijpe passievruchten op m'n  fruitschaal liggen. Met veel passie - meer passie dan ooit ;) - maakte ik toen deze overheerlijke muffins.  Het leuke aan muffins vind ik dat het deeg lekker klonterig mag blijven en dat ze snel klaar zijn. Meestal zijn ze niet überzoet en ook deze aardbeien-passievruchtenmuffins bevatten weinig suiker! Wel zo fijn!

Aardbeien-passievruchtenmuffins

               voor 12- 15 muffins
Ingrediënten:
  • 200 g bio bloem
  • 230 g bio volkorenmeel
  • 15 g bakpoeder
  • 1/2 tl zuiveringszout
  • 70 g rietsuiker
  • 5 passievruchten
  • 150 g verse aardbeien
  • 1 ei
  • 1,5 dl sojamelk
  • 60 g  boter
Hoe maak ik het klaar:
Verwarm de oven voor op 190 graden. Met een drupje olie vet je de muffinvorm in. Ik gebruik tegenwoordig een siliconenbakvorm en dat werkt fijn. De muffins wip je er na het bakken zó uit. Doe de meel, het bloem, het bakpoeder, het zuiveringszout en de suiker bij elkaar in een kom.
Maak de aardbeien schoon en snijd ze in stukjes.
Roer ze door het meelmengsel.
Zet een pannetje op het vuur om de boter te laten smelten.
Snijd de rijpe passievruchten doormidden en lepel het vruchtvlees met de pitjes eruit.
Een passievrucht is rijp en zoet als de buitenkant van de schil heel erg rimpelig is.

Meng de passievrucht met de sojamelk en het ei en roer het door het meel.
Voeg ook de gesmolten boter toe en roer met een vork door elkaar.
Roer niet te lang, het beslag moet klonterig blijven.
Verdeel het mengsel over de vormpjes en bak de muffin in 10 tot 15 minuten goudbruin.
Vaak schakel ik de laatste minuut nog even de grillverwarming van de oven aan.
Laat de muffins wat afkoelen en haal ze uit de vorm.


Lauwwarm zijn ze heerlijk!
Eet ze zo vers mogelijk.
Garneer met wat poedersuiker en wat aardbeien.
Je kunt er ook opgeklopte sojaroom (of slagroom) bij geven.

De meeste Aardbeien-passievruchtenmuffins nam ik mee naar de open avond op de wijktuin.
Daar stond ik op het koffie/thee terras met allerlei versgebakken heerlijkheden.

Ze vonden er gretig aftrek, gegarneerd met aardbeitjes uit de wijktuin.
Heerlijk, die muffins!

Ze zijn er ook in hartige varianten.
Bak jij ze wel eens?

woensdag 21 juni 2017

Marokkaanse couscoussalade met raapstelen

Dit wordt dus echt een salade-week!! Wat een warmte, wat een hoge temperaturen. Ik heb zin om 's middags lui siësta te houden, 's avonds tot laat in de tuin te zijn, maar waar ik deze week geen zin in heb is warme maaltijden te koken. Dus: salade-week!
Dit is overigens verre van eentonig, hoor. Ik maak salades met sla, spitskool, andijvie, courgette of raapstelen als groente uit m'n moestuin. En er kan rijst door, pasta of couscous als basis, of gebakken krieltjes (of een aardappeltwister!) erbij. You name it!

Deze heerlijke, Marokkaanse salade mocht de spits afbijten. Eerlijk gezegd, maakte ik 'm als lunchsalade, maar op onverklaarbare wijze kwam hij 's avonds op tafel terecht en hij bleek favoriet! Zelfs met de blokjes feta erin was hij erg in trek! Dus daar ging mijn lunchidee .....
Ik deel het recept hier en maak 'm dit najaar opnieuw, als ik herfstraapstelen heb gezaaid.  Nog even wachten dus.
In m'n tuin moest ik hoognodig plaats maken voor nieuwe plantjes en daarom moesten m'n raapstelen wijken. De meesten belandden in het compostvat, maar weggooien vind ik altijd lastig. Zonde als het nog goed is....

Dus de mooiste raapstelen viste ik er weer uit en ik besloot ze te gebruiken in deze heerlijke Marokkaanse salade.

Marokkaanse couscoussalade met raapstelen

Ingrediënten:
  • 1 sinaasappel
  • 2 tl groentebouillonpoeder
  • 300 g couscous
  •  5 el olijfolie
  • 2 bosjes raapstelen
  • 240 g zwarte olijven (1 pot)
  • 1 tl pittig paprikapoeder
  • 1 tl komijn
  • 1 tl koriander
  • 1/2 tl kaneel
  • versgemalen zeezout
  • versgemalen peper
  • 250 g bio cherrytomaatjes
  • 200 g feta
  • 1 limoen
Hoe maak ik het klaar:
Neem het liefst een biologische sinaasappel en boen  de schil goed schoon. Rasp de oranje schil van de sinaasappel en pers de vrucht uit.
Vul het sap aan met water tot 300 ml en breng met het bouillonpoeder aan de  kook.

Doe de couscous en het sinaasappelrasp in een ruime schaal en schenk de bouillon erover.
Roer door en laat 10 min. staan.
Was de raapstelen en snijd ze zo fijn mogelijk.
Roer de couscous los met een vork. Roer de olie, de olijven (heel) en de specerijen door het couscousmengsel. Breng eventueel nog op smaak met versgemalen zeezout en zwarte peper. Schep de cherrytomaatjes en de fijngesneden raapstelen erdoor.


Verkruimel de feta erboven en serveer met de limoen.
Heb je geen raapstelen en kun je ze nergens kopen? Je kunt ze vervangen door rucola of spinazie.

Wat hou ik van de Marokkaanse keuken met haar heerlijke smaken: de olijven, de couscous en de feta en vooral dat geurige specerijenmengsel!



Schep mij nog maar een keer op!
Heerlijk!

Enjoy your salad!