Posts tonen met het label regen. Alle posts tonen
Posts tonen met het label regen. Alle posts tonen

maandag 27 juni 2016

Mijn Moestuin (25)

Wat ik vorige week over de regen schreef, was het deze week in overtreffende trap.
Toch gingen de schooltuinlessen op woensdag door en omdat ik er al een paar keer niet over geschreven heb, begin ik er nu eens mee!

Schooltuinen
Woensdag was het zo waar droog en de kinderen kwamen allemaal. Ze waren gemotiveerd, want het zou weer een leuke 'oogst-les' worden. Veel kinderen hadden er zelfs aan gedacht een plastic tas en een plastic bakje mee te nemen om hun oogst in te vervoeren.
Aan het begin van de les kies ik altijd twee kinderen uit, die op het laatst van de les het gereedschap controleren: is het überhaupt meegenomen van de tuin èn is het schoon gemaakt (met een borstel moeten de kinderen hun schrepel schoon vegen).
Maar aan het begin van de les mogen deze kinderen ook de temperatuur aflezen op de thermometer en de regenval meten in de regenmeter. Het was  18 graden 's morgens en de regenmeter was niet af te lezen: die zat zó overvol. Ik heb hem zelf in het keukentje overgeschonken en gemeten: 71 mm!!
Normaal gesproken tekenen de kinderen dit op in een grafiek, maar dit jaar is dat niet helemaal goed van de grond gekomen......... volgend jaar beter!
De kinderen mochten, naast wieden, ook veel groentes oogsten. Omdat in elke tuin de groentes verschillend waren gegroeid (het minst goed in mijn tuin, de voorbeeldtuin!) liep ik na de instructie en praktische uitleg iedereen langs om te kijken wat hij/zij kon oogsten.
Sommigen konden de eikenbladsla oogsten, anderen een krop andijvie, anderen de rode bieten.
Iedereen moest in ieder geval radijs, tuinkers en rucola oogsten. In sommige tuintjes was de snijsla heel goed gegroeid. Iedereen mocht in ieder geval een bosje goudsbloemen oogsten. Ik deed voor hoe je de stelen kunt afbreken, dat de stelen ongeveer even lang moeten zijn, zonder zijtakken èn dat je een oneven aantal bloemen moet plukken, omdat dit nu eenmaal mooi in een vaasje staat!
De kinderen kregen allemaal een stuk krantenpapier waarin ze het 'boeket' konden rollen. In een vaasje ziet het er straks echt leuk uit, die zonnige goudsbloemen!


Maar ook in het haar staan ze mooi!

.........deze meisjes waren er blij mee!
Sowieso is een oogstles een leuke les, want je ziet waar je al die vorige lessen, al die weken, moeite voor gedaan hebt.
De kinderen zijn echt apetrots op wat ze mee naar huis kunnen nemen.
Ik voedt dit gevoel nog een beetje door te vragen wie de mooiste bloemen of de grootste krop sla kan laten zien......  
Volgende week weer een oogstles!

Regen
Er was zó veel regen gevallen, dat mijn aardbeien letterlijk dreven. Om te laten zien dat ik niet overdrijf (ha ha) , hier de foto:

Er waren geen aardbeien meer te zien! En helaas, bij mijn buurman, waar ik vorig jaar nog aardbeien mocht na plukken, waren ook alle aardbeien rot. Ze zagen er nog rood uit, maar waren verzadigd van vocht en als je er een beetje op drukte, kwam het vocht (en bruin) eruit.
Zoveel regen zorgt voor een slechte aardbeienoogst dit jaar. Jammer!

Ik heb ook geen kropsla meer over, die is weggerot.
De ijsbergsla staat er gelukkig nog wel. Die heeft geen open krop en de regen loopt er vanaf, in plaats van erin.

Natuurlijk is het ook wel droog geweest deze week, maar de grond is verzadigd van vocht. Dat betekent dat ik er niet op kan lopen, want ik zak tot mijn enkels in de grond.
Gelukkig heb ik loopplanken die ik eventueel kan verleggen, daarover kan ik lopen en oogsten.
Maar wieden was deze week geen optie. Is dat erg? Klaag ik erover?
Nee hoor! Wieden is niet mijn favoriete werkje en ik ben gelukkig geen perfectionist in de tuin.
Er staat onkruid en véél en hóóg ook! Maar ja, ik kan ook genoeg oogsten.

Oogsten
Zelfs zoveel dat ik ruim kan kiezen en dagen in de week tekort kom om al mijn groentes op te eten.
Hoe leuk is dat?!  Een blog over 'bewaren'  volgt binnenkort.

Maar nu eerst wat ik allemaal geoogst heb deze week:
Wat een zacht bedje voor die tuinbonen!
  • rabarber
  • snijbiet
  • ijsbergsla
  • peulen
  • courgettes
  • frambozen
  • tuinbonen
  • sjalotten
  • kropsla
  • groen pepertje
  • tuinkers
  • radijs
Toch een hele opsomming, niet?!



Sjalotten die tot de uienfamilie behoren, oogst je als het loof bruin wordt. Het verdort en gaat slap hangen. Dat is een teken dat de bol is uitgegroeid en geoogst kan worden.
Het is de bedoeling dat de ui  nog indroogt, zodat hij lang bewaard kan blijven.
Natuurlijk kun je ze ook vers gebruiken. De tranentrekkerij is dan wel sterker, met die verse ui! De mosterdolie of look veroorzaakt die prikkelwerking waardoor je bij het schoonmaken gaat huilen.






Rabarber
Rabarberplanten zijn vaste planten, dat betekent dat ze elk jaar weer opkomen op dezelfde plek, al zie je er in de winter niets meer van. De wortelstok overwintert en de plant kan zo'n vijftien jaar oud worden. Elk jaar kun je van half april tot eind juni de rabarberstelen oogsten.
Maar na de langste dag van het jaar, wordt geadviseerd niet meer te oogsten. Rabarber bevat veel oxaalzuur, dat spul wat ervoor zorgt dat je na het eten van rabarber een stroef gevoel op je tanden hebt.  Oxaalzuur verbindt zich met het calcium (kalk) in ons lichaam en bij gezonde mensen verlaat het het lichaam ook weer. Het kan dan niet zoveel kwaad. Maar na de langste dag van het jaar neemt het oxaalzuurgehalte in rabarber flink toe.   Maar de eigenlijke reden dat je geen rabarberstelen meer moet oogsten na 21 juni, is dat de wortelstok uitgeput raakt. Ik ben niet zo precies van dé dag, dus ik heb deze week nog ruim rabarber geoogst. Heerlijk veel jonge, roze stelen. Want rabarber is een moerasplant, dus die genoot wel van al die regen! Weer een rabarbermeringue taart gemaakt (daar gaat een kilo rabarber in). Deze keer op bestelling èn glutenvrij. Was een leuke uitdaging. Van de andere rabarber maakte ik weer ijsjes en een chutney.
Maar nú is het ook klaar voor dit jaar!

Tomaten dieven
Tomatenplanten zijn van zichzelf wildgroeiers en je moet ze een beetje helpen, wil je vruchten zien. Je moet een tomatenplant 'dieven', dat betekent dat je alle takjes moet verwijderen die in de oksels van de bladeren gaan groeien.



Op deze foto, net boven mijn vinger, kun je dat zien. Je ziet de dikke hoofdtak, zijtakken die bladeren vormen, en daartussen begint dan weer een takje te groeien. Dit is een zogenaamde dief, want die rooft de sappen en voedingsstoffen van de plant die anders naar de vruchten, naar de tomaat, kunnen gaan. Je krijgt hele kleine vruchten, als je de tomatenplant niet 'dieft'. Als het warm en groeizaam weer is, moet je om de twee dagen de planten hier even op nalopen.

Er zijn al genoeg kapers op de kust, die een grote oogst willen tegenhouden.
Maar dat is ook het spannende en uitdagende aan tuinieren.
Geen jaar is hetzelfde en elke keer zijn er weer nieuwe uitdagingen het hoofd te bieden.
Dat je dan toch nog zovéél kan oogsten, is dan gewoon super leuk!
Zou het dit jaar lukken om het jaarrond zelfvoorzienend uit mijn moestuin te eten?
We zullen het zien. Kijk je mee?!




 
 
 

zondag 19 juni 2016

Mijn moestuin (24)

Wow! Wat een regen viel er deze week.....   En dan moet ik nog blij zijn dat ik niet op de Veluwe woon, geloof ik. Nu ben ik echt niet alleen een mooi-weer-tuinder (denk ik),  maar onkruid wieden in de regen is echt niet te doen.
Niet alleen wordt het een modderig geheel, maar de grond is drassig en trap je helemaal vast als je erop loopt. Ook verspreid je de wortels eerder, dan dat je het onkruid echt verwijderd.
Dus het was weer een tuinweek van niks, eigenlijk! Op het gebied van wieden dan....

Gelukkig....... er valt genoeg te schrijven over:

Oogsten

Frambozen

De aardbeien lijken al helemaal uitgegroeid.... ik heb door de regen, de slakken en het weinige zonlicht geen aardbei meer geoogst. Maar kíjk eens! De frambozen komen eraan.
Heerlijk! En zó gezond! Frambozen zijn echt superfood!
Framboos bevat opmerkelijk veel zwavel. Daarnaast bevat ze vitamine A, B en C, Kalium, magnesium en chloor. Zwavel bevordert de vertering en afscheiding, is nodig voor haar, nagels, insuline, kraakbeen en bloed. Frambozen zijn belangrijk bij onvoldoende leverwerking, te weinig maagsap, bronchitis, angina, verstopping, ontsteking van de mondslijmvliezen, ziekte van de urinewegen, reuma, jicht en eczeem. De suiker uit de framboos is goed verteerbaar: belangrijk voor diabetici. De framboos is dorstlessend bij koorts en versnelt de genezing bij roodvonk. Het is maar dat je het weet!
In de winkel zijn ze vreselijk duur, in de tuin groeien ze, zonder al te veel onderhoud nodig te hebben.
Vorig jaar deed ik nog een net over de struik heen, maar doordat de struik nog behoorlijk doorgroeit, werkte dat niet echt. En ik merkte dat de vogels niet echt op de frambozen afkomen.
Des te beter!

Peulen
Ik oogst nu echt giga veel peulen. Die groeien geweldig. Af en toe zie ik een half peultje hangen, daar hebben de vogels van gegeten, maar dat is niet zo erg bij deze oogst!
Ik heb intussen al twee diepvriesbakjes vol met peulen. Ik stop ze ook te pas en te onpas ergens in. Nasi met peultjes, soep met peultjes, een groentetosti met peultjes. Het kan allemaal. Nu nog even opzoeken of ik er misschien wijn van kan maken......... of misschien bestaat er wel peultjessiroop......Grapje!

Peultjes en doperwten behoren tot dezelfde plant; de peul is het hoesje (de vrucht) waarin de doperwt (het zaadje) zich gaat ontwikkelen. Het nog lege hoesje (dus peultje) is erg lekker. Als de doperwt zich eenmaal heeft ontwikkeld is het hoesje ondertussen wat taai geworden, meestal met een stugge draad ertussen. Maar dan dop je de peul en oogst je de doperwt. Als ik dus meer dan genoeg peulen heb, is het zaak om ze wat langer te laten hangen, zodat ze vanzelf uitgroeien tot doperwten. Leuk, hè?!


Courgette
Terwijl ik vorige week net mijn laatste potje, in zoetzuur ingemaakte courgetteblokjes, leegmaakte, komt hier mijn nieuwe oogst. Al vijf courgettes op winkelformaat!  Dit is ook een goede maat om courgettes te oogsten: zo'n 300 - 450 gram. Soms is de verleiding groot ze iets langer te laten doorgroeien, maar de smaak wordt dan wat waterig. Hoewel...... deze biologische courgettes smaken prima. Zeker als je ze vers oogst.
Ik heb in mijn moestuin vijf planten staan. Eén schoffelde ik bijna om, hoewel hij nog niet dood gaat.
In mijn wijktuin heb ik ook nog twee planten staan. Dit wordt vast een goed courgettejaar.
Zaterdag at ik een courgette in een
hartige taart. Geoogst om kwart voor zes,
half zeven op mijn bord!



Een echte delicatesse wordt het genoemd:
gefrituurde courgettebloemen!
Vorig jaar maakte ik er kennis mee en deze week oogstte ik al een paar 'mannelijke' bloemen, om gefrituurd op een bedje van sla te eten.
Mjum!

De courgetteplant krijgt donkergele bloemen en hierbij kun je gelijk zien of de bloemen mannelijk of vrouwelijk zijn.

Via deze link:
 kom je bij een leerzaam filmpje. Eigenlijk van schooltv...... maar dat geeft niks, dan begrijpen we het tenminste allemaal!















Venkel
Mijn eerste venkel groeide zo goed! Ik oogstte hem dit weekend, voordat hij doorschiet. En wat ruikt dat toch heerlijk: zo'n verse, aromatische venkelknol.
Ik word er blij van!
Venkel is heel gezond. Van venkelzaad wordt thee gedronken, dit is stimulerend voor de borstvoeding bij jonge moeders. Ook helpt venkel bij een regelmatige menstruatie, ze werkt kalmerend op maag en ingewanden, ze is vocht afdrijvend en helpt bij een slechte spijsvertering en winderigheid. Altijd handig om te weten dat je venkel dus het beste eet, ná uien of peulvruchten ;)

Een groot voordeel van een moestuin en het oogsten van je eigen groentes, is dat je de hele plant kan gebruiken.
Zo maak ik van wortelloof soep, ik gebruik het bietenloof om te stoven of roerbakken, de courgettebloemen frituur ik en het venkelgroen........ dát droog ik. Dit bewaar ik vervolgens om straks de augurken die ik ga inmaken, mee op smaak te brengen. Om nog maar te zwijgen van het decoratieve effect: zo'n mooi takje groen in de glazen pot.

Hier zie je de hartige taart met venkel en courgette, voordat die de oven in gaat. Mmmmm


Kas
In mijn kas kan ik natuurlijk gewoon werken, regen of geen regen. Sterker nog, ik moet zelfs water geven.  De komkommers kruipen inmiddels over de grond.


Tijd om ze op te binden. In mijn nieuwe kas heb ik echter geen bovenlat en ook geen bevestigingsmogelijkheid daarvoor. Wel zitten er in het metalen frame een aantal gaten, waardoor ik een stevig nylon koord reeg. Met een draad aan de komkommer en aan het koord, kan de komkommer de hoogte in. Hangen is beter voor de komkommers.


  
Ik heb echt nog veel ruimte over in mijn kas. Omdat ik de planten dit jaar niet te dicht op elkaar zet, zie ik al veel pepertjes en zelfs een paprika groeit er al. Groen zijn ze al te oogsten, hoewel onrijp. Met voldoende zonlicht, gaan ze vanzelf rood kleuren en zit de warmte en smaak er in.
Ik wacht nog even......
Ik heb nog wel wat pepers tussen de komkommers geplant en ook twee meloenplanten. Maar of het nu Cantaloupe of Watermeloen was, weet ik niet meer. Spannend straks!

Vijanden:
Te veel regen doet dit met een kropje sla:
Doordat de regen in de krop komt en er niet meer uit kan lopen, rot de krop van binnen uit.
Jammer!
Natuurlijk geen reden om de hele sla weg te gooien (denk aan het kind en het badwater), maar het is wel een extra klus met schoonmaken.
Als ik zelf water zou geven, doe ik het onder het blad, direct bij de wortels, maar ja....... die regen hè?!

De regen zorgt ook voor vijand nummer één op de tuin: de naaktslak!
Ik word niet goed van dat vieze, slijmerige beest. Ze zitten in de bodem en komen naar boven als het donker en vochtig is.  Dus bij regen heb je veel slakken. Ze doorzeven mijn paksoi volledig, kruipen in de sla en ze lusten ook nog eens aardbeien!
Natuurlijk rijpten aardbeien deze week slecht door gebrek aan zonnewarmte, maar de slakken weten ook wat lekker is. Als ze nu eens mijn zevenblad, brandnetels of winde zouden eten........
Wat ik tegen slakken dóe? Weinig!
Ik verwijder ze uit mijn tuin en controleer heel regelmatig op slakken. Dus onder slablaadjes kijken, onder (loop)planken of stenen. En dan weghalen. 
Slakkenkorrels is gif en komt via de bodem en het bodemwater toch bij de plant terecht.
Dat vind ik niet acceptabel en hoort  niet bij biologisch tuinieren.
Hopen dat het gauw weer zonnig warm wordt......

En luizen zijn de nieuwe vijand op de tuin. Zo gauw je veel mieren in een plant ziet kruipen, weet je al dat het fout zit. Mieren eten luizen trouwens niet op. Ze 'melken' ze. Eigenlijk houden ze de luizenpopulatie in stand. De echte vijand van de luis is een lieveheersbeestje en nog beter: de larve van het lieveheersbeestje (die eet nu eenmaal meer!). Wat ik bij mijn rode bessenstruik zag, was ook een teken van de aanwezigheid van luis. Omkrullende blaadjes aan de toppen van de takken. Tussen dat omkrullende blad stikt het van de luis.
En luis is schadelijk voor een plant en vooral voor de vruchten van een plant.
Mijn remedie: de toppen eruit knippen en weggooien. Dan ben je al het ergste voor.
En straks, als ik mijn brandnetelgier heb gezeefd, kan ik dat gaan inzetten; ermee spuiten dus.


Gember
Ik kreeg vorige week een heel groot stuk gemberwortel. Eerst maakte ik daar weer lekker een aantal flessen gemberbier van. Maar het bijzondere aan deze wortel is, dat er dit te zien is:


Niet te geloven, hè?! Het zijn uitlopers, al een beetje groen...... als je het mij vraagt klaar om te groeien! Nu heb ik de vorige keer al opgezocht dat je op een beschutte en redelijk warme plek best gember kan kweken. De ideale tijd om ze de grond in te stoppen is februari (zie mijn blog over gemberbier), maar who cares! Als ik alles volgens de regeltjes doe, loopt het soms ook anders, lees: groeit iets ook niet!
Deze kans laat ik niet lopen....


In mijn warme kas, stop ik de gember in de grond. Wat gaat er van komen.....??
 

Toekomstmuziek op de tuin

Ja, dat laat ik graag met wat fotootjes zien:

Tussen het opkomende onkruid, komen de eerste sprietjes van het wortelloof. Tot blijdschap van de kinderen, die nu al willen oogsten voor de wortellasagne..........


Een eerste, al vrij grote tomaat!
 
  Het lijkt op een paprika...... en ja, het is ook een paprika!
Een super-piepklein komkommertje....... het begin althans.

Zo is deze week omgevlogen.
Ik ga me maar niet druk maken om het onkruid, dat groeit vanzelf.
Gelukkig is er ook een overvloedige oogst.
Heerlijk uit mijn eigen tuin!