Posts tonen met het label wieden. Alle posts tonen
Posts tonen met het label wieden. Alle posts tonen

donderdag 18 mei 2023

Mijn moestuin in mei (1)

Mei is echt mijn favoriete tuinmaand! Ik kan eigenlijk nooit kiezen 
wat mijn favoriete seizoen is: elk heeft wát, maar de mei-maand is mijn favoriete maand! 
Heerlijk om in de tuin te zijn. De dagen worden steeds langer, 's morgens word ik gewekt 
doordat de zon in mijn kamer schijnt en ze geeft me energie en zin 
om uit bed naar buiten te komen.

Ik ben dol op mei en daarom deze maand weer twee moestuinblogs....
Want er valt meer dan genoeg te schrijven!
Niet alleen kan de tuin nu helemaal vol gezet worden - ijsheiligen is geweest -
 maar ook begint alles lekker te groeien.
En met alles, bedoel ik ook alles.... Daarom mijn tip: kén je onkruid!
En weet waar de slakken in je tuin graag schuilen....
 Kijk je mee wát ik allemaal in de tuin zette?
Naast deze kipjes die ik voor moederdag cadeau kreeg?!
Zijn ze niet leuk?! 
Het grote voordeel is dat deze mijn plantjes laten staan en de wormpjes ongemoeid laten.


IJsheiligen.....

Ik kan er lang of kort over schrijven: dé ijsheiligen. Voor moestuinders belangrijke dagen. 
We zouden ze kunnen verheffen tot nationale feestdagen, maar kort gezegd komt het erop neer
 dat de vijf ijsheiligen op 11, 12, 13, 14 en 15 mei aangeven 
dat na hun komst de kans op nachtvorst nihil is.
 Met andere woorden: alle groentes kunnen de volle grond in! 
Ook die groentes die van warme(re) temperaturen houden.
Iets voor ijsheiligen zette ik in de koude kas, waar het altijd wat sneller opwarmt alvast:
 meloen (ik ben vergeten welk soort), komkommer, paprika, luffa en zoete aardappel....
En hier het plaatje van een nog vrij lege kas!

Dit kan zomaar veranderen in een donkergroen, dichtgegroeid oerwoud,
maar nu kan ik me dat helemaal nog niet voorstellen.
Ik kom hier op terug ;)

De paprika's heb ik opgekweekt uit vers zaad van een biologische puntpaprika.
Wát groeit dat fantastisch!
En op de volgende manier zet ik alle plantjes in de tuin of kas:
Plantgat maken, wat biologische koemestkorrels erin, vol met water....
en dan het plantje erin. Voordeel is dat de wortels zich gelijk vol kunnen zuigen.
Zo krijgen ze een goede start in combinatie met wat extra voedingsstoffen.

En in de hoek mag mijn lang gekoesterde, overwinterende peperplant staan.
Van de drie peperplanten die ik binnen in de keuken een winter lang vertroetelde
is er nog maar één over. Maar die is groot en sterk geworden.
Die zal het vast goed doen!

Maar wat een teleurstelling en verdriet een kleine twee weken later...
Hij verdort waar ik bij sta....
Hebben slakken aan de wortels geknaagd of is het 's nachts nog iets te koud?
Ik weet het niet... heb jij een idee?!
En als het nu een plant was die ik gewoon bij het tuincentrum voor 5 euro had gekocht,
was het ook jammer, maar met deze plant... ach, vóel je 'm?  :(


Ik kocht twee geënte komkommers en ben benieuwd of dit verschil te merken is
 met gewone zelf gezaaide komkommers. Vorig jaar had ik alleen maar planten gezaaid
en de opbrengst was fenomenaal! Heerlijk veel komkommer hebben we gegeten.
Ik denk eigenlijk dat het niet veel uit zal maken.
Maar kijk eens door het wazige van de foto heen.....
achter de eerste bloem, zit al een ienie mienie komkommertje.
En er komen er meer!
Mooi, hè?! Nog even geduld....

De zoete aardappel zet ik in de kas. Een paar jaar geleden
heb ik ze ook in de tuin gehad en toen stonden ze gewoon buiten. 'Het kán', 
werd gezegd, maar de oogst was teleurstellend. Het blijft een tropische plant,
die van warmte houdt.
Ze begint goed te groeien en de blaadjes zijn donkerrood.
Maar kan een zoete aardappel nu kruipen of moet 'ie klimmen?
Als ik goed naar de blaadjes kijk kom ik tot een verrassende ontdekking.
De zoete aardappel lijkt wel wat op mijn onuitroeibare onkruid: haagwinde.
En dát klopt! Ze is familie van de winde. Ze kunnen ranken krijgen 
van zo'n twee meter lang en dit kan voor een goede bodembedekking zorgen.
Opbinden ga ik niet doen!
Dit jaar zet ik vier zoete aardappelplanten lekker warm binnen. Ik ben benieuwd 
hoe groot mijn oogst zal zijn.

Ken je onkruid!

Ik was het bijna vergeten,  maar als alles in de tuin staat, dan komt het grote Wieden, 
met een hoofdletter! Want ik schreef het al.... álles  groeit goed in mei! En zeker het onkruid.

Natuurlijk moet je ook je plantjes kennen en dat komt na verloop van 
jarenlange ervaring heus wel, maar als je elk jaar met wat nieuwe groentes
 experimenteert, is het ook belangrijk het onkruid te herkennen.
Hierboven  zie je een lichtgroen rijtje met fijn blad... de worteltjes.
Alle andere plantjes eromheen, heb ik niet gezaaid en roven voeding en 
ruimte van de worteltjes in wording.
Eigenlijk spreek ik niet graag van onkruid, want als enthousiast wildplukker
neem ik menig blaadje - die anderen als onkruid beschouwen - mee naar huis om te eten,
Dus voordat we verdergaan ff een definitie:
"Onkruid zijn alle plantjes die groeien op een plek waar jij ze in de tuin 
niet hebt gezaaid of geplant èn waar ze niet welkom zijn!"
Met deze definitie kun je aardbeien als onkruid bestempelen - écht waar! - en 
krijgen brandnetels een mooi, beschermd plekje! Tenminste bij mij ;)

In de moestuin heb ik dus allemaal groente gezaaid en dat moet gaan groeien.
Harder dan dit zaad, groeit het onkruid. Hiervan zitten al lang wortels en zaad in de grond...
Het is een kwestie van wachten op de juiste hoeveelheid regen en warmte
en het schiet de grond uit.
Hier heb ik even wat favoriet kruid bij mij in de tuin op een klein stukje
gedetermineerd. Als je deze foto wat vergroot, zie je het nog beter.

Rood is:  klaverzuring, specifieker: de gehoornde klaverzuring. Ze maakt veel wortels, is 
ook eetbaar (hoewel niet heel lekker) maar in de tuin mag ze ophoepelen.
Geel is:   de goudsbloem. Dit is een half-half onkruid, want ergens wil ik wél dat ze
in mijn tuin groeit. Dus in de rijen haal ik de plantjes weg... het zijn er duizenden, maar
aan de rand van de tuin, mag ze lekker groeien.
Groen is:  vogelmuur. Een heerlijk fris smakend plantje, maar waarom wil ze nu niet netjes
in een rijtje groeien in mijn moestuin? Ik verwijder haar  toch maar...
Paars is:  de kleine paarse dovennetel. Ze kan een prachtig paars tapijt in het gras of
bos toveren, maar tussen mijn groenten ben ik er minder van gediend.
Aqua groen: knopkruid. Ze heeft geen diep zittende wortels, krijgt kleine witte bloempjes,
is ook eetbaar, maar ik haal het weg.
Wit is: winde...  zij vindt mijn tuin favoriet en met haar lange wortelstokken
wil ze het liefst de hele tuin overnemen. Mijn tactiek? Elke keer de groene
blaadjes verwijderen en niet verwachten dat ik alle wortels volledig kan verwijderen.

Wat je ook vaak tegenkomt als onkruid op de moestuin is:
heermoes, strekgras, zevenblad, paardenbloemen, walstro, smeerwortel....
En het grappige is, dat elke tuin zijn eigen favoriete onkruid heeft.
Wat groeit er bij jou wat bijna onuitroeibaar lijkt?

Deze maand was ik lekker aan het schoffelen en opeens kwam ik een stokje
 tegen. Oeps! Daar had ik dus wat gezaaid, maar wát ook alweer?
Nu had ik het samen met het onkruid ondergeschoffeld....

Tja..... door schade en schande leer je het meest. 
Tussen mijn schoffel zag ik allemaal rode steeltjes 
dat waren dus de - toekomstige - krootjes.

Wat zie je op deze foto?
Links, midden en rechts? Wie het weet mag het zeggen...

Note to self: als ik heb gewied, het onkruid gelijk van de grond afharken is handig,
 want met een regenbui regenen de worteltjes gewoon weer vast en 
heb ik alles voor niks gedaan.  Wieden kun je sowieso elke keer opnieuw doen, 
maar op extra werk zit ik niet te wachten



Goede buren

Ik heb het over de plantjes in de moestuin en niet over de fijne mensen die naast ons wonen.
Het is  verfrissend om op deze manier te tuinieren.

Zo heb ik op verschillende plekken krootjes, koolrabi, wortels, aardappels en uien staan. 
Oké...  die laatste twee ook omdat er niet genoeg ruimte was op de plek waar ik begon.
Omdat ik dit jaar niet alleen zonder tuinplan, maar ook nog eens zonder administratie werk, 
is het soms echt een verrassing waar wat komt groeien.
Op sommige plekken groeit vooralsnog alleen onkruid, maar vooruit.
Ik zag vier rijtjes uien staan, maar wat raar... het tweede rijtje kwam niet op. 
Tot ik wat kleine rode steeltjes zag verschijnen en bedacht 
dat ik daar een rijtje kroten tussen had gezaaid.

Afrikaantjes is ook zo'n bloempje wat je als goede buur in de tuin zet.
Onder deze naam kennen we 'm nog, maar de Latijnse naam Tagetes 
wordt in deze tijd meer gewaardeerd. Sommigen denken dat de geur van de Afrikaantjes 
de slakken weghoudt. Niets is minder waar... slakken zijn hier juist dol op; 
Slakken grazen er alsof het een buffet is, een soort van overheen.
Afrikaantjes of Tagetes plant je juist in de moestuin omdat ze Nematoden 
ook wel aaltjes oftewel plantenparasitaire rondwormen genoemd, 
èn witte vlieg en mieren op een afstand houden.
En slakken eten ze op in plaats dat ze aan de groente gaan knagen.
Handig, zo'n goede buur!


Oogst

Rabarber en eieren heb ik nog steeds in overvloed...  maar deze maand heb ik al iets meer....
de eerste blaadjes snijbiet heb ik geplukt voor in een lichte salade,
maar wát een langzame groeier is dat, zeg!
Deze snijbiet had ik al in maart gezaaid.

Deze  lichtgroene blaadjes zijn eigenlijk een moestuincadeautje die je soms
 ook in het wild tegenkomt. Ik ben blij dat het in mijn tuin groeit....
Wilde postelein... met een licht zuurtje: ik ben er dol op!
De bloempjes zorgen voor de voortplanting, maar zijn ook prima te eten.

Ik wist niet meer wat er in mijn tuin stond.... zó kan ik toch  nog oogsten 
van de weeuwenteelt: een winterbloemkooltje. 
Ik maakte er een heerlijke pasta met kaassaus mee.
"Mam, eten we dat vaker?" Tja, helaas....ik heb nu geen bloemkool meer staan.
Gauw maar zaaien nog!

De bloemkool moet trouwens wit zijn en daarom groeit het bloemkooltje ook binnenin 
de plant, totdat ze te groot wordt.
Truc om ze goed te beschermen tegen zonlicht:
vouw een groot blad dubbel en dek de bloem ermee af. Zo blijft ze hagelwit.


Schooltuintjes

Na de vakantie zagen de tuintjes er wonderlijk goed onderhouden uit en op mijn vraag welke kinderen er in de tuin waren geweest, zag ik warempel vijf vingers omhoog gaan! Wat een geweldig gemotiveerde kinderen. Deze keer zetten we prei in de grond. 
Leuk om te leren omgaan met een preipoter, 
het geven van mestkorrels (koeienpoep.... ieeeeuuuw!) 
en het planten van deze plantjes.
Volgende keer gaan we zaaien ;)
Hopen dat alles goed gaat groeien en dat er géén andere kinderen
of jongeren in de tuin komen om dingen eruit te trekken.
Er mag helaas geen hoog hek of een slot op het hek komen omdat het openbaar
terrein is. Bij deze schooltuintjes is het wat moeilijker
binnen te komen. Hoewel....  uitnodigend staat het ook niet.



Ditjes en datjes

Nog een paar verhaaltjes en plaatjes die nergens bij horen...

Hier zie je mijn zelf geënte appelboompje. Meer lezen over enten? Klik hier
De onderstam lijkt wel op de toren van Pisa 
 er is ook een ent afgebroken. Vorig jaar groeiden de takken helemaal naar 
de grond. Maar jonge takken zijn flexibel.... opbinden is een manier
 om de groeirichting te helpen bepalen. Hopelijk blijven ze nu met 
de takken omhoog staan. Het is geen treur-appelboompje ;)

Altijd zó leuk om te zien wat een moestuin je bespaart.
In april oogstte ik al drie kilo rabarber... tel uit je winst!
Al maak ik nooit hele berekeningen over mijn moestuin, hoor.
Het wordt snel appels met peren vergelijken, want de combinatie biologisch
opgekweekt èn super kraakvers op je bord, krijg je nooit uit de winkel.
Moestuinieren scheelt geld, maar het is vooral belangrijk voor je gezondheid.
Niet alleen door de verse voedingsstoffen, maar ook omdat in de tuin werken  
heel ontspannend voor je is en tegelijk door de lichaamsbeweging 
vergelijkbaar met een sport is.  Wát wil je nog meer?!

Ik werd helemaal blij deze maand en besloot deze vrolijke
fel oranje gekleurde kikkertjes op te hangen, bij moe's tuin!

Leuk dat je meelas en tot de volgende keer!


dinsdag 9 augustus 2016

Mijn moestuin (31)

Deze vakantieweek kon ik regelmatig in de tuin werken   en   ik   kreeg    hulp! Zoals beloofd hielp mijn lief me, en hóe?! Dat is werkelijk niet te evenaren.....
Ik ben een beetje bang dat hij koopverslaafd aan het worden is, ("Ja maar, het zijn allemaal nuttige dingen die ik koop!") want ik heb de meest bijzondere cadeaus gekregen. En zeker nuttig, ook voor de tuin!

Kijk je mee?
Water geven doe ik in mijn moestuin op een ouderwetse manier. Uit een diepe put takel ik mijn emmertjes omhoog. Vorig jaar is er voor de veiligheid een mooi deksel op gemaakt en het gaat prima!
Maar ja....... het kan ook handiger. Op vakantie zagen we in een doe-het-zelf-winkel met van-alles-en-nog-wat een prachtige, ouderwetse pomp. We hebben hem toen niet gekocht.

Mooi, maar niet direct nodig.
Wat arriveerde er begin van de week?



Juist ja, een prachtige pomp. Cadeau van mijn lief!
Ik moest gelijk denken aan mijn opa en oma die buiten bij de bijkeuken nog zo'n pomp in werking hadden. Als opa in de tuin had gewerkt, mocht hij niet met vieze handen binnenkomen. Eerst wassen bij de pomp.
Wij als kleinkinderen vonden het natuurlijk razend interessant en hebben wat 'kostbaar pompwater' over de keitjes laten lopen. Dat piepend-ruisende geluid en dan een lekker frisse waterstraal, dat was mooi! Hoewel het ook zwaar was voor kleine handjes.....
En nu heb ik mijn eigen pomp gekregen!
En kan ik pompen wanneer ik wil!
Voordat ik mee kon lopen en foto's maken, stond de pomp al in de tuin. Dwars door het deksel heen bevestigd en hier zie je de dikke slang die onderin het waterreservoir uitkomt.

Cool hè?!


 Maar dat was niet de enige hulp..... ik kreeg ook wiedhulp. Wat ziet mijn tuin er steeds mooier en leger uit. Natuurlijk niet alleen door het onkruid wat verdwijnt, maar ook door het oogsten en opruimen van het klimraster van de peulen, alle aardappels die al geoogst zijn etc.


Ik loop zo de tuin in....
Nu nog zorgen voor een groenbemester.
Kale zwarte grond is onnatuurlijk, trekt onkruid aan, geeft bodemerosie......
Daarover volgende week meer.

Maar het wieden........ ja, dat zorgt elke keer voor een heleboel werk.
Belangrijk werk, want je komt en kijkt overal weer even in je tuin.
Maar het komt wel elke keer terug. Ik heb vooral veel last van het onkruid: zevenblad, brandnetel, wilde braam en winde. De eerste drie zijn ook eetbaar, maar nu ik genoeg groentes in mijn tuin heb, eet ik dit even niet.
Laat ik de definitie van onkruid nog eens noemen:
"Onkruid zijn alle planten die ik niet op dát stukje van mijn tuin heb gezaaid, geplant of gepoot en het daar ook niet wens te hebben".
Dus alles kan onkruid zijn, de prachtigste bloemen en zelfs aardbeien en tegelijk kan datgene wat mensen als onkruid bestempelen, zoals 'paardenbloemenm, brandnetel, vlier, zevenblad, etc. etc. ' ook ontzettend gezond, geneeskrachtig en lekker eetbaar zijn.
Onkruid is dus een heel subjectief begrip.
.......

Hier een keer een 'vóór-foto'. Onder het net staat broccoli, palmkool en bloemkool. Het net is helaas niet geschikt om vlinders tegen te houden, want vooral koolwitjes willen in koolplanten eitjes leggen waar hongerige rupsen uit komen. Je begrijpt wat dit voor de koolplant (ook broccoli) betekent. Hopelijk hindert het net ze wel wat. Het was vooral bedoeld om vogels tegen te houden die de jonge plantjes zouden aanvreten of uit de grond trekken en dat heeft zijn doel gediend.
Daaronder is wel heel veel onkruid gegroeid.
Het net heb ik weggehaald èn al het onkruid is weggehaald.
Hier de prachtige 'ná-foto'.
Naast deze rijtjes links, zie je de knolselderij en dicht naast de loopplank de snijbiet.
De augurken staan ervoor en groeien helaas niet zo goed. Ze lijken wel een soort verdroogd.
Er zijn al een paar planten zonder blad en helemaal bruin.......
Toch heb ik al wat augurken geoogst, genoeg voor een potje vol!
Ik denk dat de planten nu, in deze warme tijd waarin er veel verschil is tussen droog en nat weer, wel wat mest kunnen gebruiken. De volledig biologische mestkorrels die ik heb, kan ik veilig gebruiken als ik biologisch tuinier.
Ik mest vooral de wortelgewassen goed bij en ook de komkommers en augurken.
Hopelijk geeft het ze een flinke, nieuwe boost om te groeien en vrucht te
dragen.

Maar terug naar mijn lief, die dol is op praktische oplossingen.
Het onkruid aan de zijkant van mijn tuin, waaronder mijn kruisbes en kiwistruik verstopt geraakt waren, stond zo'n beetje kniehoog. Een doorn in het oog!
Dus kwam er na een dag weer een pakket binnen........


Wat een grote doos!
Deze keer was het meer verpakking dan inhoud......




En erin zat.......   worteldoek.
 Zwart zeil, waterdoorlatend, maar er groeit geen onkruid onder en vooral niet er doorheen.
Dé definitieve oplossing voor al dat hardnekkige onkruid.

Het hoge onkruid werd weggehaald (de wortels hoeven niet weg), het worteldoek gaat eroverheen. Zijkanten vast met planken, er bovenop stenen en dan is mijn strook grond aan de zijkant eindelijk zwart. Met daarop de vruchtstruiken en het appelboompje.
Ook achterin mijn tuin, waar ik asperges had gezaaid, stond het onkruid kniehoog. De asperges zijn helaas niet opgekomen....... Ik gaf het een kans, maar het onkruid greep het.
Nu dus een stuk worteldoek erover en als het goed is, blijft het ook in die hoek wat beheersbaar.
Ja, zo is mijn lief! Hij analyseert een probleem en geeft een extreem praktische oplossing.
Niet omdat het moet, maar omdat het kan!
Aahhh.... ik ben blij met hem! :)





Hier nog een mooi tuinplaatje. Helemaal vooraan staat de boerenkool, die goed begint te groeien (op de plek waar de uien stonden), dan de wortels met het dichte loof, de mais die lekker hoog wordt en daarachter nog wat chinese kool, prei en kroten.......
Maar het belangrijkste op deze foto is het ontbreken van een heleboel onkruid!

Oogsten:
Even nog een blij oogst-stukje. Ik eet niet alleen volledig van de moestuin, maar ben ook druk bezig met een voorraad aanleggen voor de winter. En daarnaast oogst ik ook veel fruit uit de tuin. Heerlijk vers fruit!!
We eten vijgen, rode bessen, zwarte bramen, rode frambozen.....  wat wil je nog meer?!
's Middags lunch ik met:
  • komkommer met noten
  • tabouleh met sappige vleestomaat en kruiden
  • heerlijke ciabatinni  met gegrilde courgettes
Alle recepten hiervan staan al op dit blog.
En 's avonds eet ik heerlijk, knapperig verse andijvie in stamppot of pasta, courgettes in pastasalade, met gegrilde krieltjes en feta of in soep, snijbiet met spaghetti of in hartige taart en tot slot sperzieboontjes, knapperig gewokt met noten in een pitabroodje.
Naast de groentes eet ik uien, knoflook en aardappelen erbij uit de tuin.
Klinkt dat niet lekker?
Nou...... het wás lekker!!
Tot slot een niet zo zonnig plaatje van mijn druiven, maar ze staan dan ook niet op de meest gunstige plek qua zonlicht. Ik heb de druiven weer flink
gesnoeid en geprobeerd de druiven te krenten (de kleine druifjes uit een tros halen, zodat de andere druiven groter kunnen worden) en tel 14 kleine trosjes. De druif staat bij mijn huis en volgens mij zit er een ziekte in. We zullen zien wat ik van die veertien trosjes nog kan doen.
In ieder geval geen wijn maken.......
Maar daarover een volgende keer meer!

Dit was mijn moestuin voor deze week.
In samenwerking met mijn lief....... ;)

maandag 18 juli 2016

Mijn Moestuin (28)

Wat was dit een heerlijke, overvolle werkzame tuinwerk! Ik heb zóveel gedaan,  dat ik vast van alles vergeet op te schrijven.....

En ik was zo druk dat ik soms vergat foto's te maken.

In ieder geval begin ik even met een positief plaatje: de pompoenen groeien!! Dit betekent dat de door mij zelf gezaaide pompoenen niet van een hybride ras zijn. Oftewel: ze zijn niet onvruchtbaar. 
Fijn!  
Toen ik in mijn moestuin, in mijn rand met hoogstaand onkruid wat inspecteerde, kwam ik daar mijn kiwi tegen. Aahh..... wat zielig! Helemaal overwoekerd met onkruid, terwijl de kiwiplant zelf zo graag klimt en zich ergens omheen slingert.
Gauw trapte en maaide ik wat onkruid weg. Hij kreeg niet eens meer zonlicht. En voor de wild kronkelende hoofdtak heb ik maar gauw een paaltje gepakt en dat ernaast in de grond geslagen.  Zo..... nu maar weer lekker groeien. Ik verwacht aan het eind van de zomer kleine kiwi's te kunnen oogsten! :) 
Het is echt errug..... ik moest in mijn 'Landleven'  van de maand juni lezen dat het de tijd van de kruisbessen is. Ja, verdraaid! Die heb ik ook nog in mijn tuin staan. Naast de kiwiplant,  eveneens overwoekerd door onkruid. Toen ik de plant in het licht bracht,  bleken er inderdaad kruisbessen aan te zitten. Kleintjes, dat wel! En witte, maar dat is de soort. Jippie! Ik oogstte kruisbessen! Lekker.  Mijn zoon vind de smaak lijken op druiven. Ik denk terug aan de enorm grote moestuin van mijn opa. Bij het vakantie-zomerhuisje, halverwege die tuin, stonden kruisbessenstruiken. Met grote stekels, maar daar tussen plukten we de lekkere vruchten.Wat het ook goed doet in mijn moestuin zijn de Afrikaantjes. Ik zit te wachten op de dag dat deze plantjes met hun vrolijke oranjerode  bloemetjes een andere naam krijgen. Ik bedoel, zeg nu zelf, Afrikaantjes klinkt behoorlijk racistisch! Maar goed..... Ze bloeien uitbundig in mijn moestuin. Ik heb ze niet voor de sier gezaaid, want bloemen horen voor mij eigenlijk niet in een moestuin! Nee, Afrikaantjes verspreiden een typische geur waardoor aaltjes (kleine wormpjes) afgeschrikt worden en niet in de wortels en aardappelen gaan zitten.
En nu de schooltuintjes echt beëindigd zijn, heb ik heel veel bloemblaadjes van van  de achtergebleven goudsbloemen geoogst. Er staan nog zeker vier rijen dik goudsbloemen, overgebleven van de kinderen hun tuintjes.  Leuk voor een boeketje in een vaasje, maar deze keer had ik alleen bloemblaadjes nodig. Ik laat ze, zoals je op de foto ziet, drogen in de vensterbank. Gedroogd kun je ze  heel lang bewaren. Ik maak er eerst een maceraat van in olie (wat een jaar lang houdbaar is) en vervolgens maak ik er calendulazalf van. De officiële naam van goudsbloem is: Calendula Officinalis, vandaar!
Ik heb ook de aardappels uit mijn moestuin geoogst.  Met een beduidend mindere opbrengst als uit mijn wijktuin.  Apart: zelfde weersomstandigheden maar toch heel anders qua opbrengst.  Okay: misschien iets later in de grond gedaan. En ik heb verschillende rassen geprobeerd. .... waaronder bio aardappels uit de winkel die uitlopers kregen. Maar evengoed nog wel zo'n kilo of veertig.  Ruwe schatting want ik had geen tijd meer om te wegen. ... 
Op de foto zie je hier trouwens wel goed de lenticellen van de aardappel (zie mijn vorige moestuin blog )

Ook heb ik naast de sjalotten,  alle uien geoogst: witte, rode en de gewone gele. 
Ik had ze in beide tuinen staan. Bijzonder is het verschil in grootte van de sjalotten. Deze keer wint mijn moestuin het wat betreft de grootte van de sjalotten.  Wat een kanjers! Ik heb ze in bossen te drogen gehangen onder een afdakje. Wat een landelijk plaatje! 

Ik heb alle tuinbonen geoogst.  Ze groeiden goed en met het net er overheen kwamen de vogels er gelukkig niet meer bij.  Ook in verband met de vakantie heb ik ze allemaal in één keer uit de tuin gehaald. Dat was toch nog een kruiwagen vol, zeg!!
Thuis kwam natuurlijk de klus om ze klaar te maken om te bewaren.  Eigenlijk wil ik dit jaar nog eens proberen goed te wecken. En ik weet...... ook zonder weckketel is dit te doen. De tuinbonen lenen zich er ook best voor,  maar vanwege tijdgebrek koos ik deze keer voor diepvriezen. Ik had zo'n anderhalve kilo gedopte tuinbonen. Ik blancheerde ze in porties van 300 gram en vroor ze daarna snel in. Om half twaalf 's avonds was ik klaar. Lekker een voorraadje!

Waar ik geen foto's van heb gemaakt is het vele wiedwerk. 
Maar wat is mijn tuin daarvan opgeknapt!!
Het lukte al aardig met het oogsten van de aardappels en uien. Niet alleen de groentes uit de grond,  maar ook gelijk het onkruid eruit en even omwoelen. Ik heb opeens hele zwarte lappen. ....
En ik wiedde tussen de worteltjes en de stamsperziebonen. Krijgen ze eindelijk weer wat licht en lucht!  En zie ik ze ook weer staan.

Hoewel ik nog allerhande plantjes had staan die nodig de grond in moesten.  Daar was ik steeds niet aan toegekomen, hoewel het ook een kwestie was van ruimtegebrek.  Dus ik plantte:
Maïs  (veel te laat gezaaid, hoop dat het nog wat wordt. .... op de plek waar ik eigenlijk nog wat wortels zoals pastinaak wilde zaaien.....)
Boerenkool  (op de leeggekomen plek van de uien)
Palmkool  (een soort boerenkool, maar dan anders)
Prei (op de vrijgekomen plek van de tuinbonen)
Spruitkool (tussen de stokbonen en naast de boerenkool nog wat... )
Broccoli 
Chinese Kool (beetje uitgedroogd, hoop dat ik ze terugvindt )
Als het goed is, zijn dit allemaal groentes die ik kan oogsten als de zomer op z'n retour is.
Moet het wel goed aanslaan, natuurlijk!  In elk plantgat strooi ik wat biologische koemestkorreltjes en daarna giet ik het vol water! Even aandrukken en dan nog een keer een klein beetje water geven.
En dan het groeien...... dat heb ik zelf niet in de hand. Wel het wieden en water geven. ..... dat is mijn volgende klus!
Op de plek waar de aardappels hebben gestaan,  plant ik niets nieuws. Aardappelen zijn een intensief gewas en dat put de bodem behoorlijk uit. De bodem moet hier echt van herstellen, rust krijgen en extra voedingsstoffen opdoen. Dit is ook de reden dat aardappelen pas na vier jaar weer op hetzelfde stukje grond geplant mogen worden. 

De gekregen en geënte  appelbomen gingen ook eindelijk de grond in. Zonder tuinplan  wist ik niet goed waar ik ze wilde hebben,  maar ja..... Ze moeten toch ergens staan!
Met mijn tientallen tomatenplanten ,  die toevallig allemaal opgekomen waren, ook die van de Albert Heijn moestuintjes, is het slechter afgelopen. Sommigen zijn gewoon verdroogd of verpieterd in hun te kleine potje. Ahhh..... ik kon er geen plek voor verzinnen.  Er staan er enkele op het balkon, een paar in mijn ene kas, een paar in mijn andere kas. En toen wist ik het niet meer! Buiten is niet zo'n goede plek met (veel) regen. Dan rotten de tomaten zeker weg en bovendien had ik buiten ook geen plek. 
Wel zonde, want ik verlang wel naar een gigantische tomatenoogst  zodat ik er niet alleen pastasaus,  ketchup, soep en chutney van kan wecken, maar de tomaatjes ook kan drogen (zoals vorig jaar!) En er zijn nog veel meer ideeën ......
Ruimtegebrek dus...... 

Mijn kinderen hebben me overigens hun eerste vakantie  week goed geholpen.  Ja, het moest ook wel,  anders redde ik het niet. Nu maar hopen dat ze met mijn  (zachte) dwang er geen trauma aan overhouden voor een moestuin. Ik herken hiervan wel iets in mijn eigen leven, maar het is uiteindelijk bij mij allemaal goed gekomen. Wat ze in ieder geval mogen leren is dat gezond eten op je bord, inspanning en werk kost. Naast de praktische kennis die ze opdoen over  oogsten, wieden, stutten, planten, bemesten en water geven. Kan altijd nog eens van pas komen. 

En het verwerken van de oogst zoals het opeten van een pruimentaart, zwarte bessen brood en alle andere heerlijke gerechten die ik voor ze kook, is beslist geen straf!
Ter afwisseling konden ze dan weer even trampoline springen,  ook met buurkinderen erbij!
Ach, misschien heb ik er toch niet veel schade mee berokkend bij mijn lieve bloedjes van kinderen.

Per slot van rekening lonkt daarna de vakantie. Ja, soms doe je dingen die je beter  niet kunt doen. Zoals in de zomer weggaan. Mijn blog jes zullen hierdoor wat minder regelmatig verschijnen, dan weet jè dat! :)  

Hier hangen mijn uien en sjalotten goed!

maandag 13 juni 2016

Mijn moestuin (23)

Wat heeft een schminkfoto van m'n dochter nu te maken met de tuin?
Hier volgt een bomvol bericht over tuinieren. Je vindt hier het antwoord op bovenstaande vraag en allerhande bruikbare tips en inspiratie, welk formaat tuin, balkon of vensterbank je ook hebt.
Ik begin met een feest, gevolgd door super goed nieuws, die mijn moestuinblunders volledig goed maken!
En raad eens wat ik deze week allemaal heb kunnen oogsten?

Tijd om het voorjaar en alles wat het biedt, te vieren!!

Feest in de tuin
Dinsdagavond was het open avond op de wijktuin. Hier in de stad zijn wel vijf wijktuinen en elke tuin heeft zo zijn eigen thema en sfeer. Mijn wijktuin is een plekje waar ik dol op ben. Ik noem het liefkozend een lusthof. Het ligt onderaan een dijk, de wind waait er overheen, waardoor het vaak warmer aanvoelt, dan dat het elders is. Het is prachtig onderhouden en biedt zoveel extra's als alleen mijn eigen stukje tuin. Natuurlijk de schooltuintjes (ongeveer 7 m2 per tuin) voor de kinderen, de kruidenpluktuintjes, de fruithoek waar Ank altijd jam en sap maakt van aardbeien, bessen, frambozen etc. etc. De randen vol met brandnetels, die ik graag in het voorjaar oogst, de vlierbomen aan de rand, de bloemenplukstrook......  En elke maand heeft zo zijn eigen thema en overvloed. Heerlijk.
En deze week was er dus feest: de open avond op de tuin. Iedereen was welkom en er kwamen ook zo'n 200 mensen op bezoek. Wat was er te doen?
  • de kinderen konden hun eigen tuintje laten zien aan hun ouders, buren, vriendjes of andere familieleden. Ze konden gelijk wat wieden of water geven
  • er was een heerlijk koffieterras, waar ik zelfgebakken taarten stond te verkopen. Mijn zoete rabarbertaart kon ik aanprijzen, de andere taarten en cakes moest ik natuurlijk allemaal even proeven om goed te kunnen verkopen... ;)
  • Voor de kinderen was er een speurtocht door de hele tuin
  • Kinderen konden een waterraket afschieten
  • schminken, vooral mooie bloemen
  • een broodje op een stok bakken en daarna vullen met honing van de tuinimker of jam van Ank
  • een zadenschilderij maken
  • de egelopvang met een kraampje waar je een egeltje kon adopteren en een grabbelton
  • de twee imkers van de tuin stonden er met een kraampje waar je informatie kon krijgen over 'de bijen'. Kinderen kunnen waskaarsen maken, je kan honing kopen of honingzeep
Deze dinsdagavond was echt zo'n zwoele avond, heerlijk lang buiten zijn! Ik was er om half zeven met mijn kinderen en de buurvrouw in mijn kielzog. We hadden snel gegeten en als toetje mocht iedereen een gebakje uitkiezen.
Het was een fantastische avond! Voor iedereen die hem gemist heeft: elk voorjaar is er een open avond en elk najaar is er een oogstavond! Wees een volgende keer van harte welkom!


Goedmakers voor mijn tuinblunders
Oh, wat werd ik blij gemaakt deze week. Ik schreef vorige week over mijn blunders in de tuin: al mijn augurkenplanten laten verkommeren (let op de woordspeling....) en mijn appelbooment kapot getrokken. Soms is het zó goed om je blunders te delen.
Ik vroeg op de wijktuin of er nog augurkenzaad of -plantjes waren. En ja..... dat was er dus! In de vierkante meter tuin stonden op een klein hoekje wel zestien augurkenplantjes.... je begrijpt dat die wat meer ruimte nodig hebben en ik mocht er zeker  tien meenemen! Yes! Waar die moestuinpotjes van de Albert Heijn toch goed voor zijn!
En vandaag werd ik helemaal blij verrast. De appelboomenter waar ik vorig jaar winter een boompje had geprobeerd te enten, had een heleboel appelboompjes meegebracht om te veilen bij een talentenveiling. En hoewel ik hard meebood, kreeg ik er opeens al twee cadeau van

Hier nog in de bakfiets voor vervoer....

lieve mensen om me heen. Ik weet niet waar ik het aan te danken heb, maar ik ben er heel blij mee! Het geld gaat naar het goede doel! En eerlijk gezegd zijn deze boompjes nog veel mooier dan die ik zelf had. Eén onderstam met drie verschillende appelrassen erop. Ze zien er prachtig uit! Zie je die lieve kleine appeltjes er al aan zitten? 
I feel so blessed! :)

Super bosui tip
Vorig jaar kocht ik nog een (duur) zakje zaad voor bosui en dat kwam ook nog eens slecht op. Dat doe ik nooit meer, want het kan veel leuker!
Elke moestuinder heeft wel een rijtje uien staan: rode, witte, gele, sjalotten, wat dan ook..... Ik heb ze dit jaar zelfs allemaal. Maar wat gebruik je bij de ui? Juist ja, alleen de bol die onder de grond groeit.
Maar nu zie je van de uien alleen het loof. Mooie, lange donkergroene sprieten. Dit lijkt heel erg op bosui en kun je daar ook prima voor gebruiken. Wat ik doe is het volgende: van elke ui pluk ik een stengel af. Met mijn hoeveelheid uien op beide tuinen, heb ik al gauw een grote bos. Thuis was ik ze, snijd ze in kleine stukjes en vries ze in, in glazen potjes.

Zo heb ik het hele jaar door gebruiksvriendelijke bosui of lenteuit (what's in a name) in huis. Je haalt gewoon wat uit het potje als je nodig hebt. De plant heeft er zo geen hinder van. Het loof wordt anders niet gebruikt, want als het in de zomer bruin kleurt en verdort, dan is dat alleen een teken dat de ui in de grond volgroeid is en je hem kunt oogsten.
Wil je dit ook, maar heb je geen moestuin? Neem een grote buitenpot, plant daar een paar plantuitjes in (misschien ken je iemand die wat over heeft, of koop ze op de markt of bij de Aldi) en oogst je eigen verse bosui in juni. Je kunt er voor kiezen om al het loof te gebruiken (waardoor de ui in de grond niet meer groeit) of een deel, waardoor je ook je uien nog kunt oogsten. Elke ui is hiervoor geschikt. Succes!

Wieden en brandnetelgier
Ja, wat zal ik zeggen over onkruid wieden...... het is een noodzakelijk kwaad, òf het is een rustgevend en repeterend werkje. In ieder geval geeft het veel voldoening als een stukje tuin opknapt. En als ik alleen in de tuin ben, vind ik het heerlijk rustgevend. Terwijl mijn handen bezig zijn, gaan mijn gedachten alle kanten op. Filosofische kanten, reflecterende gedachten, gebeden.......  Heerlijk!
Zo kwam ik op de volgende definitie van onrkuid: "alle planten die jij niet wilt hebben op die bepaalde plek in de tuin". Dit is heel breed, want sommige mensen zien zevenkruid en brandnetel als onkruid, terwijl ik ervan eet. Tegelijkertijd kan een aardappelplant of aardbeienplant onkruid zijn, als ze op de verkeerde plek groeien, waar jij, als tuinder wat anders in gedachten had.
Ach..... het is maar hoe je het bekijkt dus. Zitten er zo niet aan heel veel dingen in dit leven twee kanten??
Terwijl ik zo aan het wieden ben, probeer ik het 'buikbare'  er nog uit te halen. Ik houd de brandnetels apart en doe ze in een emmer met water en zo maak ik brandnetelgier. Dit is een effectief goedje wat ik straks weer ga gebruiken om planten die last van luis hebben, mee te besproeien. Het moet zo'n drie weken trekken. In de tussentijd gaat het geweldig stinken, dus ik zet de emmer in een hoekje achteraan. Ik dek hem af en zo kan het rustig trekken. Als het is gezeefd, is de brandnetelgier zelfs zo sterk, dat je het moet verdunnen voor gebruik.
En werkelijk, als ik in de buurt kom, komt de lucht me al tegemoet...... Bleh!


Schooltuinles
Op woensdag hadden we een leuke les:  natuurlijk praatten we na over de fantastische open avond. En......  vandaag mocht de eerste oogst mee naar huis. De tuinkers was helaas nog niet zo goed gegroeid, maar de rucola juist wel. Dus dat mocht mee. En sommige kinderen konden ook een kropje rode sla mee naar huis nemen. Dat was per tuintje nogal verschillend, dus ik lóóp wat rondjes, langs al die tuintjes.  Even kijken bij die, een vraag beantwoorden bij dat kind, bemoedigen bij die jongen, een tip geven aan dat meisje. Ik ben in mijn element bij deze tuinlessen. Ik krijg er ook echt energie van. Als ik 's middags thuis kom, wil ik zo weer verder in mijn eigen tuin!
De kinderen op de tuin probeer ik ook de les over het leven: insecten, spinnen, wormen....... op de tuin mee te geven. Deze beestjes wonen in de natuur en in de tuin. Wij als mensen komen op bezoek. Heb respect voor deze nuttige, werkzame beestjes; jaag ze niet op, maak ze niet dood en wees er niet bang voor  (ha ha..... kinderen kunnen zo bang voor een spin zijn, dat ze niet eens naar de wc durven op de tuin!)

Oogsten
Mijn radijs was behoorlijk aan het doorgroeien en de kleine rode knolletjes worden dan te groot, slecht van smaak en taai. Dus heb ik op mijn moestuin alle radijs gerooid en aan de kippen gegeven.
Deze week at ik lekker van mijn snijbiet, kropsla, rucola (uit de voorbeeldtuin van de schooltuin), paksoi, peultjes, bosui (zie hierboven). Heerlijke gerechten kwamen op tafel en met het zomerweer zaten daar lekkere pastasalades bij, heerlijke rijstgerechten uit Thailand.....  ik deel ze nog wel eens..... In ieder geval heb ik nu groentes in overvloed. Ik kan bijna wel een paar dagen extra in de week gebruiken om alle sla, snijbiet en paksoi op te eten. En deze groentes zijn niet zo geschikt om in te vriezen of te wecken......
Elke dag oogst ik ook aardbeien. Heerlijk zoet. Het enige wat ik er mee maakte deze week was een smoothie. De andere aardbeien zijn al op, voordat ik een idee heb. Maar ja, opeens gaan de kinderen verdacht graag mee naar de tuin. Hoe zou dat nu toch komen? ;)
Komende week verwacht ik de ijsbergsla en de eerste courgettes te gaan oogsten! Mmm.....

Paksoi
Ik was zo blij met mijn enendertig goed opgekomen paksoiplantjes...... maar er zijn wel wat problemen. Paksoi is een zogenaamde 'langedagplant' en groeit het beste pas later in het
jaar. Nu is de temperatuur snel te hoog en schieten de planten door. Dit betekent dat de bladeren zich niet tot een krop vormen, maar dat de plant gelijk gaat bloeien en zaad wil vormen. Voor mezelf de tip voor volgend jaar: paksoi pas zaaien tussen 15 juli en 15 augustus.

Gelukkig kun je paksoi nog wel oogsten, maar in plaats van één plant heb je er zeker twee tot drie nodig.



Hier toch een heerlijk gerecht met geroerbakte paksoi, geserveerd op pandanrijst en met cashewnoten.

Stokbonen

Op die zonnige dagen deze week, schoffelde ik mijn strook tuin waar ik de stokbonen wilde zetten. Eerst maak ik het geraamte voor de stokbonen: een gekruiste dubbele rij is het meest praktisch. Ik gebruik een tussenruimte van ongeveer 50 cm, zowel in de rij als de rijen onderling. Bovenaan maak ik de stokken vast met touw en met een horizontale stok voor de stevigheid. Bonen kun je nog zaaien tot half juli. Ik heb zowel sperziebonen als snijbonen gezaaid en deze keer heb ik ze niet voorgeweekt in water.

Rond de stok zaai ik vijf boontjes, maar het kunnen er ook zeven zijn. Dan krijg je straks mooie 'volle' stokken. De planten slingeren zich namelijk om de stok heen en kunnen wel tot tweeënhalve meter hoog groeien. We vinden dit een super lekkere groente en je kunt er ook echt alle kanten mee op. Ik zie al uit naar een heerlijke oogst....

 Tuinbonen
Officieel behoren deze tot een andere familie dan de bonen die ik hierboven beschreef. Al eerder liet ik prachtige bloemen zien van deze mooi-groeiende bonen. Helaas zie ik steeds vaker dit:
Op de tegels en op de grond naast de rij bonen liggen afgerukte bonen, die zijn opengepikt en leeggegeten door vogels. Iemand zag de vogels echt zitten rukken aan de planten en toen ik op een rustig moment op de tuin kwam, met wat zachte regen, zag ik ze inderdaad met eigen ogen. Wel veertien kauwen vlogen op, van tussen de tuinbonenplanten waar ze zich tegoed deden aan de jonge boontjes. Onmiddellijke actie is nodig, wil ik zelf nog wat kunnen oogsten. Ik verleg de netten die ik op de tuin heb. De peultjes zijn niet meer zo interessant voor de vogels, omdat ze nu groot genoeg zijn, lees: steviger en minder mals om in te pikken. Dit net verplaats ik naar de tuinbonen, samen met het net van over de sla. Hopelijk zijn mijn slakroppen ook niet meer interessant..... De tuinbonen zijn hoge planten: het past maar net, dat net!



Mijn vogelverschrikker met roestig rammelende blikken, is dus duidelijk niet afschrikwekkend genoeg voor de vogels. Helaas.
Toch mijn vogelminnende buren maar eens vragen of ze, met hun vogelloktuin, ook de vogels willen verzoeken alleen in hun tuin neer te strijken en vooral die van mij te negeren.
Ik hou ook van vogels, maar laat ze van mijn groente- en fruitoogst af blijven!!

Volgende week meer over zaaien en planten, ook van de wintergroentes.
En een nieuwe, wel heel speciale moestuin: in hoger sferen!
Lees je ook dan weer mee?