Gezonde traktaties op een gezonde school

Beloofd is beloofd! De directeur van onze school met het gezonde school label, wil graag  wat ideeën voor gezonde traktaties.
Niet alleen voor de ouders,  ook voor het personeel.

Nu kun je oeverloos gaan discussiëren over wat gezond is en wat je er wel en niet onder kunt verstaan.

Maar ach.... instinctief weten we wat gezond is, toch?!

Wat zijn de opties?
Even kort op een rijtje:

1. Fruit en groente, direct uit de natuur, is het meest gezonde voedsel wat er is. Onbewerkt en onbespoten, zoals God het laat groeien.
   Saai om te trakteren?
   Wacht maar af......
2. Gedroogd fruit en noten zijn super healthy en een perfecte tweede! Let op: er kunnen kinderen met notenallergie zijn.
3. Zelf iets bakken? Super leuk. Let daarbij op de volgende twee punten:
   - volkoren meel is altijd beter dan wit, geraffineerd (bewerkt) meel.
   - veel suiker is nooit goed!  Hoewel  kinderen van nature van zoet houden (wel eens een druppeltje moedermelk geproefd?) kun je suiker prima vervangen. Goede alternatieven zijn er inmiddels genoeg. Denk aan (het goed verkrijgbare) agavesiroop, honing en ahornsiroop.....
   Of bak eens iets hartigs!
   
4. Hartig: een blokje kaas. Kaas vinden veel Nederlanders (kaaskoppen) lekker, maar bevat weinig goede voedingsstoffen. Bovendien zit het vol verzadigde vetten en bevat het veel zout. Zeker voor volwassenen is het beter om voor minder vette kaas te kiezen zoals 20+.
5. En worst als alternatief ? Echt gezond is dat niet. Tenzij je op een kipfilet of biefstukje wilt trakteren. Bewerkt vlees zoals worst, voorverpakte gehaktballetjes, knakworsten en frituursnacks zijn onwijs slecht voor je. Hetzelfde geldt voor beleg zoals boterhamworst, metworst en salami. Verwerkt vlees heeft nauwelijks iets met vlees van doen. Het bestaat grotendeels uit restafval, waaronder separator-resten, onbruikbaar orgaanvlees en vetkwabben. Het overgrote merendeel van dit soort verwerkte vleeswaren behoort dan ook tot de ongezondste voedingsmiddelen die er bestaan! Trakteren? Niet hierop!
6. Hartige snacks zoals een zakje chips? Chips wordt gemaakt van aardappels, gefrituurd in olie en vervolgens op smaak gebracht. Bij dat laatste komen echter heel veel ongezonde ingrediënten kijken. Wist je dat er ook groentechips te koop is? En zoute popcorn is ook een beter alternatief: niet vet en kinderen hebben toch lekker wat te knabbelen.
7. Geen eten dan? Sommige kinderen mogen iets uitdelen zoals een potlood, gummetje, pen, speeltje....Dit kan een leuk alternatief zijn en mag ook best gepromoot worden. Maar een beetje verantwoorde traktatie wordt al snel prijzig. En gewoon een plastic prul, wat binnen no-time kapot gaat, willen we toch niet meer?! Denk aan de plastic soup die daardoor steeds groter wordt. En dat zeggen niet alleen volwassenen.....  (*klimaatspijbelaars;))
   

Wat blijft er over om te trakteren??
Nou, meer dan genoeg.....

Inmiddels ben ik een ervaren moeder en heb ik niet alleen als juffrouw talloze traktaties voorbij zien komen, maar ook zelf al zo'n 35(!) traktaties verzorgd.

Bij mij moeten traktaties aan vijf uitgangspunten voldoen:

1. gezond
2. origineel
3. lekker
4. niet te duur
5. niet te veel tijd kosten

En ja.... meestal lukt me dit wel!

Met fruit en groente kan er meer dan je denkt.

Een combinatie van fruit met een snoepje is ook mogelijk.

Ideeën met fruit en groente:

1. Ik trakteerde ooit - zelfs twee keer - op 'Rupsje Nooitgenoeg'. Een klein spekje stelde de rups voor en met een appelboor zat deze vast in een gezonde roodglanzende appel
   
2. Deze supersnelle traktatie is een mandarijn met een lintje eromheen
3. Trakteer eens op Fruitbonbons.... en neem dat idee gerust heel letterlijk!
    (super met seizoensfruit!)
4. Goed gecombineerde spiesjes met fruit, komkommer en cherrytomaatjes kan altijd. Werk eens op kleur en maak regenboogspiesjes :)
5. Op deze blog vond ik prachtige foto's en fijne inspiratie

Kies je voor een fruittraktatie, neem dan fruit uit het seizoen. Het is niet alleen gezonder en beter voor het milieu  (in plaats van aardbeien uit Spanje) maar ook beter voor je portemonnee.

Ideeën met gedroogd fruit of noten

Al een paar keer maakte ik appel-kaneelchips tot ik bedacht dat dit een perfecte traktatie is. Wáár je ook een allergie voor hebt: pinda's, noten, suiker, gluten, zuivel etc. etc.  appelchips mag je eten! En klinkt 'chips'  bij voorbaat al niet lekker?!

1.  Appel-kaneelchips met bijpassend idee voor de juffen en meesters
   Vind je het teveel gedoe om ze zelf te maken? Ze zijn ook te koop bij de AH XL, een biowinkel of een boomgaardwinkel
2. Zo kun je ook groentechips trakteren. Zelf bakken van plakjes zoete aardappel, wortel of rode biet kan prima. En deze zijn ook te koop bij bovenstaande winkels....
3. Mijn jarige dochter trakteerde in de herfst eens eekhoorntjes van karton (okay, dit was even knutselen) die in hun pootjes een mandje (stukje wc-rol) vasthielden met daarin allerlei soorten nootjes.
4. Studentenhaver, de naam zegt het al, is goed voor studenten. Vooral walnoten  zijn goed voor de hersenen en helpen bij het leren en ander hoofdwerk. Let op kinderen in de klas met een allergie. Voor hen kunnen noten 'dodelijk' zijn.

Ideeën om zelf te bakken

Met zelf bakken zijn de mogelijkheden echt eindeloos: je maakt iets creatiefs, iets origineels, iets wat niet duur hoeft te zijn en het kan zo gezond als je zelf wilt. Let op het gebruik van volkoren meel of speltmeel en gebruik weinig suikers of alternatieven.

Kijk voor inspiratie  eens op mijn pagina Bakrecepten.

Je hebt zelf vast ook een succesrecept voor koekjes.....

Versgebakken zijn ze zó lekker!

1. Erg makkelijk te maken met leuk resultaat zijn muffins.
   Doordat er minder suiker inzit, zijn ze een goed alternatief voor cakejes. Je kunt er van alles doorheen mengen. Of het nu fruit of groente is, muesli of rozijnen.....   Iedereen kan muffins bakken :)
2. Denk eens aan hartige koekjes....
   
   Ik vind deze hartige cijfertraktatie zelf erg leuk! Varieer er lustig op los!
   Of maak kaas-pestostengels, of mini pizzaatjes.....
3. Denk ook eens aan broodjes. Hartig of zoet, er zit altijd minder suiker in dan bij cakejes. Het lijkt veel werk om zelf broodjes te bakken. Dat klopt wel, maar het is vooral een kwestie van goed plannen.
   Wat te denken van deze leuke 

Mini-focaccia's op een stokje

Of deze 

Mini-suikerbroodjes

Nou ja, de lijst kan eindeloos aangevuld worden.

Ideeën in plaats van kaas en worst

Bovenaan dit logje heb ik genoemd dat kinderen beter iets anders kunnen trakteren dan kaas en worst. Natuurlijk is een plakje op de boterham iets anders dan een traktatie.....

Maar denk eens aan de volgende leuke dingen:

1. Trakteer op popcorn. Popcorn is gepofte maïs, dus strikt genomen hoort het bij de groente .;)  Als je ze zelf poft, weet je ook precies dat er geen extra kleur- en smaakstoffen en E-nummers voor de houdbaarheid worden toegevoegd. Thuis bak ik popcorn altijd zelf in een pannetje. Zout is gezonder dan zoet en varieer ook eens met andere smaken.
   Met uitdelen kun je de popcorn in bakjes, in 'latex' handschoenen (dag, dag!) in papieren zakjes of in een andere vorm uitdelen. Leuk!
   
2. Trakteer eens op een aardappeltwister  (zie foto)
   Je moet ze wel vers bakken...…
3. Aardappelchips kunnen best een keertje. De boosdoener is de olie en de kruiderij (paprika met suiker, bolognese met suiker, cheese onion met suiker, etc.) Naturel is het beste en waarom zou je ze niet eens zelf bakken?!
   
   
   Deze bakte ik met de kinderen samen op school. De aardappels kwamen uit de schooltuin.... lekkerder heeft chips nooit gesmaakt!

Ideeën voor niet eetbare traktaties:

Gek hoe zo'n jarenlange traditie moeilijk te doorbreken lijkt. Ik kan me nog herinneren dat ik als kind op de basisschool eens een traktatie kreeg die je niet kon eten. Ik vond het heel gek en bazuinde dat overal rond. Maar vaak bewaar je niet-eetbare traktaties juist en heb je er meer plezier van.

Waar kun je aan denken bij niet eetbare traktaties?

1. Zaadjes in het voorjaar: zaai thuis je eigen aardbeienplant of zonnebloem of tomaat. Ik vind het een top idee, wat ik in de klas van mijn zoon vorig jaar zag. Komt zeker doordat ik ook tuinjuf ben ;)  ?!
2. Iets bruikbaars voor in de klas: potlood of pen. Let op: grappige gummetjes hebben kinderen vaak al in overvloed, ze gummen slecht en verdwijnen snel in de prullenbak.
3. Iets om mee te spelen op het plein: bellenblaas lijkt wel leuk, maar gaat vaak als ze leeg zijn in de prullenbak. Zonde van het plastic. Stoepkrijt of glazen knikkers zijn een beter idee
4.  Een lichtje in de winter: niet een zaklamp van kunststof op batterijen, maar een klein (geur)kaarsje. Kinderen nemen hun traktatie mee naar huis en thuis zorgen de ouders wel voor veiligheid tijdens het branden
5. In de herfst kun je zakdoekjes trakteren, de stoffen dan. Borduur in de hoek de eerste letter of schrijf met textielstift de naam van elk kind erop. Natuurlijk wens je erbij dat de kinderen niet vaak verkouden worden

Vul de lijst aan..... Denk creatief!

En vermijd vooral single-use-plastic en batterijen.

Ik zou nog wel even door kunnen gaan met ideeën....
Op mijn pagina Traktaties vind je nog meer inspiratie, ook voor juffentraktatie-ideeën.
Heb jij nog leuke aanvullingen of creatieve ideeën? Let me know…..

Ik ben geen expert en weet ook niet alles. Wel wil ik graag:

1. bewust maken van wat gezond is
2. inspiratie geven voor gezonde traktaties
3. creatieve alternatieven aanreiken 

Voel je vrij om dit als leerkracht bij lessen over gezondheid en trakteren te gebruiken.
En gebruik het als ouder op de school van je kind want samen dragen we zorg voor een gezonde school.
Met als doel dat onze kinderen opgroeien tot gezonde, vitale, slanke, jonge mensen.
Geef ze kennis mee, maar leer ze vooral gezonde eetgewoontes aan. Dan hoeven ze op latere leeftijd niet te worstelen met hun gewicht en zelfvertrouwen.

Wie, oh wie is er het eerste jarig?

Die trakteert!!

Hartige groentemuffins

Ik ben dol op muffins. Niet alleen om ze te eten, maar ook om ze te maken. Je kunt er van alles doorheen doen, roert even door en bakt ze binnen een half uurtje bruin. Dit deed ik ook met deze gezonde groentemuffins.
Om half 7 's morgens was ik al aan het afwegen en roeren. 

Om acht uur haalde ik ze  -  mooi van kleur en lekker warm - uit de oven. Wie denkt dat ik nu een rekenfoutje maak in de tijd: ondertussen ruimde ik de vaatwasser leeg,  dekte de tafel, smeerde een lunchpakket, gaf de kippen eten, haalde kinderen uit bed, zette een pot thee, vulde schoolbekers.... had ik nu ook de was nog gedaan?  Alle gewone ochtendrituelen dus. Zoals veel vrouwen (niet alleen op wereldvrouwendag) die dagelijks doen.

En tussendoor bakte ik deze muffins. Eigenlijk zijn ze warm het lekkerst, maar dat gaat niet helemaal lukken vandaag. Ze moesten mee naar school voor de traktatie van Jis. Juist de juffen kunnen wel wat gezonds gebruiken.
En op verzoek hierbij het recept:

Hartige groentemuffins

            voldoende voor 12 stuks

Ingrediënten:

• 125 g biologisch tarwemeel
• 125 g biologisch tarwebloem
• 2 tl wijnsteenbakpoeder
• 3 tl kerriepoeder
• versgemalen zeezout
• versgemalen zwarte peper
• 75 g geraspte wortel
• 75 g geraspte zoete aardappel
• 100 g geraspte kaas
• 90 g roomboter
• 1 ei
• 1,85 dl havermelk of sojamelk

Hoe maak ik het klaar:

Verwarm de oven voor op 180 graden. Vet een muffinvorm in met wat gesmolten boter of zonnebloemolie. 

Doe het meel, de bloem, het bakpoeder, de kerrie, zout en peper in een kom en roer door elkaar.

Rasp de wortel, de (halve) zoete aardappel en de kaas en voeg toe aan het meel.

 Doe de roomboter in een kleine pan en laat smelten.
Meng alles goed door elkaar en maak een kuiltje in het midden.  Voeg de havermelk toe. Je kunt ook kiezen voor ongezoete sojamelk. Klop het ei los en voeg dat ook toe samen met de gesmolten boter.
Roer goed door elkaar, maar het beslag mag klonterig blijven - that's why I love muffins the most ;).
Verdeel het beslag over de vormpjes en bak de muffins in 25 minuten goudbruin.

Serveer het liefst warm en eventueel met boter.

Jis mocht deze muffins uitdelen als traktatie. Maar deze muffins zijn ook lekker bij een maaltijdsoep, op een feestelijk buffet, als lunch of tussendoor voor de hartige trek.

Eigenlijk is elk moment een goed moment voor een muffin!

Enjoy!

Mini suikerbroodjes

Wat geurde het in mijn keuken zoet en verleidelijk toen deze suikerbroodjes in de oven stonden!
Wat een goed idee om eens suikerbrood te bakken. En ik doe het gelijk anders dan anders: ik maak er mini suikerbroodjes van voor de traktatie van mijn verse 7-jarige!

Zoals dat met veel ideeën gaat - bij mij althans- rijpen ze tot...
Op een regenachtige dag was ik met een vriendin in een sprookjesachtig winkeltje in Delft om speciale spullen te kopen voor onze hobby: wijnmaken. Daar zag ik grein suiker liggen en ik bedacht: "laat ik dat eens meenemen." Greinsuiker wordt ook wel parelsuiker genoemd en is in een gewone supermarkt niet te vinden. In een molenwinkel en misschien ook wel een reformwinkel is het te koop.

Greinsuiker..... 

Bij de Xenos vond ik mini-broodvormpjes van 200 ml inhoud: zó cute.

Precies geschikt om er kleine suikerbroodjes in te bakken.

En dat past weer precies voor een traktatie!

Ook eens bakken?!

Mini-suikerbroodjes

              geschikt voor 12-16 broodjes

Ingrediënten:

• 750 g biologisch tarwebloem
• 50 g verse gist
• 2 tl kaneel
• 15 g fijn zeezout
• 5 el gembersiroop
• 300 ml (soja)melk
• 200 g greinsuiker of kandijsuiker
• 40 g bio roomboter
• wat rietsuiker
• kleine (aluminium) broodvormpjes

Hoe maak ik het klaar:

Doe de bloem in een kom, voeg het zout en de kaneel toe.

Verwarm de melk in een pannetje tot lauwwarm. Neem ongeveer 100 ml melk en roer hier de verse gist door. Als je niet aan verse gist kunt komen, kun je ook twee zakjes gedroogde gist gebruiken. De gedroogde gistkorrels los je ook op in een deel van de lauwwarme melk. 

Maak een kuiltje in het midden van de bloem en schenk hierin de melk, gembersiroop en de melk met de aangemaakte gist erin. Roer goed door en meng alles tot een zacht deeg. Voeg eventueel wat extra vocht toe als het deeg te droog blijft. Laat even staan.

Bestrijk een werkvlak met een klein beetje zonnebloemolie en kneed hierop het deeg minimaal 10(!) minuten. 

Dat kneden is even een werkje, maar super belangrijk voor het rijsproces! Dus zet 'm op: wat ze vroeger konden, kunnen we nu ook nog! Kneed liever iets langer dan te kort. Je kunt hier overigens ook het kneedprogramma van een broodbakmachine voor gebruiken.
Vouw het deeg dubbel, zet het in een kom en dek af met een warmvochtige theedoek. Zet de kom op een warme en tochtvrije plaats. Na een uur kijk je of het deeg goed gerezen is. Bij mij lukte dat deze keer opperbest naast een  - speciaal voor dit doel -  heet opgestookte kachel.

Kneed nu 150 gram greinsuiker of kandijsuiker snel door het deeg heen. Heb je dit niet? Je kunt ook - deels fijngemaakte - suikerklontjes gebruiken. Laat het deeg nog een keer een uur rijzen. Ik deed dit in de kom, het is nog beter om dit in de bakvorm(pjes) te doen die je ook gebruikt. 

Vet de bakvormpjes in met wat roomboter. Dit is niet bedoeld om de broodjes er makkelijk uit te krijgen, want dat lukt toch wel. 

Strooi een theelepeltje rietsuiker in de vormpjes en verdeel de suiker over de beide zijkanten en de onderkant. Zo krijgt het broodje een zoet suikerlaagje rondom.

In het oorspronkelijke recept van Fries suikerbrood wordt er veel meer suiker gebruikt. 

Ik vind de broodjes op deze manier zoet genoeg. En wat minder suiker is alleen maar beter.

Verwarm de oven voor op 220 graden. 

Verdeel de overige greinsuiker over de bovenkant van de broodjes. 

Druk de klontjes een beetje in het deeg.

De broodjes kunnen na een uur rijzen de hete oven in.

Bak ze in ongeveer 20 tot 25 minuten gaar en goudbruin.

Gebruik eventueel wat extra bovenverwarming als een mooi bruin korstje op zich laat wachten.

Haal ze uit de oven en klaar zijn de suikerbroodjes!

Heerlijk om ze nog warm te eten, maar dat ging bij deze broodjes niet lukken.

Ze mochten met de jarige mee naar school als traktatie.

De andere kinderen keken ze met lede ogen na......

Zó jammer dat ze zelf niet mochten proeven.

Ik moest beloven dat ik binnenkort nog eens suikerbroodjes zal bakken. 

Een zelfgemaakt vlaggetje erin..... 

Het smaakte de kinderen prima. 

Brood is een goed en gezond alternatief om te trakteren en hoewel hier suiker in zit, is het niet zoveel als bij cakejes. 

Wanneer zal ik ze weer eens bakken?!

Oh ja.... ben je ook benieuwd wat Jisca trakteerde aan de jufs en meester?

Stay tune voor een verrassend recept…..

Hot courgette met linzen

Soms ben ik zo druk met andere dingen, dat ik bijna zou vergeten dat dit blog begonnen is als een food- en moestuinblog.
Hoog tijd om weer eens een recept te delen.
Deze keer met de zomerse courgette gecombineerd met winterse linzen. Oftwel: een goede combinatie voor vandaag!

De courgette koop ik natuurlijk niet in de winkel, net zomin groeit 'ie nog in mijn tuintje, maar wist je dat courgettes prima in te vriezen zijn?!

Okay.... ze zijn niet in elk gerecht nog even lekker of geschikt, maar in deze eenpansstoofpot doet de courgette het prima!

Vanavond aten we er met smaak van!

Hoewel we dit gerecht deze winter al vaker aten, smaakte het vandaag opperbest.

De kinderen schepten zelfs nog een tweede keer op. Alleen jammer dat het nu echt de laatste courgette uit de vriezer is.....

Deze maand al weer ga ik nieuwe planten voor de zomer zaaien.
Tot mijn verrassing is mijn kruidentuintje al volop aan het uitlopen, sommige plantjes hebben helemaal geen last van de vorst gehad, lijkt het.

Dus ik plukte er lekker verse selderij bij.

Het is een makkelijk eenpansrecept en binnen een half uur op tafel!

Benieuwd naar het recept?

Komt het....

Hot courgette met linzen

             geschikt voor 4 - 5 personen

Ingrediënten:

• 350 g vegetarische wok- of kipreepjes
• 1 ui
• 2 courgettes of 700 g courgette
• 3 el olijfolie
  
  
  
• 1 el sambal (of meer naar smaak)
• 1/2 l groentebouillon van poeder of pasta
• 300 g rode linzen
• 200 ml dikke biologische yoghurt 
• 10 takjes selderij

Hoe maak ik het klaar:

Verhit de olie in een hapjespan of braadpan. 

Bak de vegetarische wokreepjes in de olie. Maak ondertussen de ui schoon en snipper deze. Voeg de ui toe. Snijd de courgette in blokjes, als ze niet op die manier uit je vriezer komen ;). Voeg de courgette toe en bak even mee. 

Roer de sambal erdoor. Ik gebruikte mijn zelfgemaakte sambal en die is erg heet. Gebruik je bijvoorbeeld sambal Oelek of samba Bajak, dan kun je de hoeveelheid verdubbelen als je van pittig houdt. 

Maak de bouillon, ik gebruik tegenwoordig alleen nog mijn zelfgemaakte bouillonpasta, die is zó puur, easy en lekker. Maar heb je dat niet, gebruik gerust je eigen manier om bouillon te maken.

Voeg de bouillon toe en ook de linzen. Roer door elkaar en breng aan de kook.  Laat de linzen afgedekt zachtjes gaar worden in ongeveer 20 minuten. 

Bak in de tussentijd een lekker biologisch meergranen stokbrood af voor erbij.

Neem de pan van het vuur en roer hier de dikke yoghurt door. Je kunt er ook voor kiezen om een uurtje voordat je met koken begint de yoghurt te laten uitlekken in een neteldoek zodat je hangop krijgt. Is nog lekkerder :) 

Maak de selderij schoon en snijd kleiner. Roer dit door het linzen-courgettegerecht.

Serveer meteen met knapperig afgebakken brood.

Eet smakelijk!

Minder plastic in huis!!(deel 2)

Zoals vele huishoudens met mij, heb ik het goede voornemen mijn plastic (wegwerp)artikelen drastisch te verminderen dit jaar!

Ik maak al heel veel producten zelf en dat scheelt behoorlijk. Net als het verbouwen van mijn eigen groente en fruit....
Maar ik vind het niet voldoende.

We kunnen niet meer met z'n allen zo doorgaan en onze ogen sluiten voor het enorme probleem van de plastic soep, die als we op dezelfde manier doorgaan, onze hele planeet zal overspoelen.

Plastic, een geweldige uitvinding?
Plastic is immers:

• goedkoop
• niet zwaar
• vershoudend 
• warm
• in allerlei vormen te maken. 

Maar wat een zegen leek, wordt een vloek! Want plastic doet er 400 tot 1000 jaar over voordat het is opgelost. En slechts een kleine 5%  wordt bruikbaar gerecycled...….

En naast het plastic wat je direct herkent als plastic, is er dus ook verborgen plastic: microplastics.
Wist je dat plastic verborgen zit in:

• Fleece (dekens en truien)
• Theezakjes
• Wasmiddel
• Tandpasta
• Kartonnen koffiebekertjes
• Wattenstaafjes
• etc. etc.

We moeten iets doen!!
Met z'n allen...

Dit is de reden dat ik begon te kijken naar verbeterpunten in mijn huishouden.
Wat kan er vervangen worden zonder noemenswaardige problemen en zonder zelfs iets van luxe of gemak in te moeten leveren?!
Want ja, het moet ons niet te veel kosten en het moet niet te moeilijk voelen.

Met wat kleine wijzigingen kwam ik erachter, dat het zelfs meerdere voordelen heeft om plastic te vervangen door betere, lees duurzamere, alternatieven.

Om het makkelijk te houden volgt hier mijn tweede foto verslag, bedoelt om te inspireren...
Want je kunt al snel goéd bezig zijn!
En ook een goed gevoel is best fijn, niet?!

1. Theezakjes versus losse thee en kruidenthee

Het is niet te geloven dat er plastic in een theezakje zit.....  Ja, de industrie blijkt een kleine hoeveelheid polypropyleen toe te voegen aan de papiervezels van de theezakjes. Dat beetje plastic maakt het mogelijk de zakjes te sealen en heel te houden zodat de theeblaadjes er in blijven zitten als je het zakje in je theeglas hangt. Er zijn wel zakjes zonder plastic, die zijn te herkennen aan het feit dat ze dichtgestikt zijn in plaats van dichtgeperst. Maar de gewone theezakjes zijn allemaal met polypropyleen gemaakt. De Britten bijvoorbeeld - theedrinkers bij uitstek - nuttigen zo'n 165 miljoen koppen thee per dag. En 96% van die kopjes wordt met een theezakje gezet, waardoor je wel kunt spreken van een behoorlijk omvangrijk probleem. 

Het alternatief is echter heel eenvoudig, super simpel en ook nog eens trendy: 

stel je eigen (kruiden)thee samen en gebruik een thee-ei, theestaafje of ongebleekte, zelf te vullen theezakjes zonder microplastics....

Hoewel ik geen koffie drink - lust ik niet - ben ik niet zielig! De keuze is reusachtig als je thee drinkt: verse munt, verse gember, zelfgedroogde brandnetel, zelfgedroogde vlierbloesem (wat in de pot zit), etc.

Maar een mengsel kopen is ook mogelijk.  Nog steeds wordt losse thee in blik verkocht ipv in plastic en in zakjes .....

2. Wattenstaafjes met plastic versus wattenstaafjes zonder plastic

Dit hoort thuis in de categorie: kleine bijdrage. Ik weet niet hoeveel wattenstaafjes jullie gebruiken: hier gaan er niet zoveel doorheen.
Toen de wattenstaafjes hier  in  huis op waren, heb ik een tijdlang gekeken of we zonder kunnen. Maar we misten ze toch. Plastic wattenstaafjes wilde ik echter niet meer.

Hoe weinig ook: plastic is plastic en ook wattenstaafjes belanden na eenmalig gebruik in de prullenbak als het niet als zwerfafval verdwijnt.....
Het Europees Parlement heeft in oktober vorig jaar besloten dat wegwerpplastic waarvoor betaalbare alternatieven zijn, vanaf 2021 verboden gaat worden. Hieronder vallen o.a. ballonstokjes, rietjes en wattenstaafjes.
En een alternatief is er. Houten wattenstaafjes zijn makkelijk online te vinden, maar dochterlief die bij de Natuurwinkel werkt, nam nog andere mee. Drie keer zo duur waren ze als de goedkope wattenstaafjes bij de Kruidvat of supermarkt, maar hé.... we praten nog steeds maar over een bedrag van € 1,50.
En deze wattenstaafjes zijn gemaakt van stijf opgerold papier. Ik heb even aan het stokje getrokken om te illustreren dat het inderdaad om papier gaat. Goed, toch?!

3.  Gangbare scrub versus scrub op basis van suiker

In veel van onze (dagelijkse) verzorgingsproducten zitten plastic deeltjes, ook wel microbeads genoemd. Ze hebben een reinigend of scrubbend effect. Gek idee toch? Plastic om jezelf schoon te maken.... maar het wordt erger als je bedenkt dat al deze microplastics door het afvoerputje in het water verdwijnen. Zie hier onze belangrijke en dagelijkse bijdrage aan de plastic soup.
Hoe kun je dit voorkomen? Soms kun je de microplastics herkennen als bolletjes in douchegel en scrubs. Vaak kun je ze niet met het blote oog zien en moet je via de ingrediëntenlijst erachter komen of er plastic gebruikt is.
Let alsjeblieft op de volgende termen: 

polyethyleen
polypropyleen
polyethyleentereftalaat
polymethylmethacrylaat
nylon 

Voor het overzicht van alle namen, kijk je op de lijst van beat the microbead.  Een alternatief voor hand- of lichaamsscrub is makkelijk zelf te maken. Dit kan met zout (heeft een ietwat uitdrogende werking op de huid) of suiker. De grove korrels zijn perfect om dode huiddeeltjes te verwijderen en zorgen voor een frisse teint. Anderhalf jaar geleden maakte ik deze handscrub met suiker. Door de toevoeging van kokosolie voelt je huid na gebruik heerlijk zacht aan. Het is niet alleen makkelijk te maken, maar ook leuk om te doen (met kinderen) en leuk om cadeau te geven.

4. Plastic waterflesjes versus doppers of andere herbruikbare flessen

Volledigheidshalve noem ik dit onderwerp, hoewel dit bij iedereen bekend is, toch?!

Koop geen plastic waterflesjes voor eenmalig gebruik meer, alsjeblieft!!

Goede alternatieven zijn er voldoende. Hoewel de foto anders doet vermoeden, maak ik geen reclame voor de Dopper! Mijn eigen flesje kon helaas niet meer op de foto, omdat het de vaatwasser niet overleefde ;) Maar ze zijn makkelijk in gebruik: navulbaar, uitwasbaar, lekvrij en goed uit te drinken!

Ben je nog niet helemaal overtuigd? Ik heb even wat schokkende weetjes over plastic flesjes opgezocht. Wist je dat er wereldwijd elke minuut 1 miljoen plastic flesjes wordt verkocht? China loopt hierin voorop, maar elk flesje is er één. De meeste van deze flesjes komen op de vuilnisbelt of in het milieu terecht. Slechts een klein percentage (7%) wordt gerecycled tot nieuwe PET flessen. Omgerekend komt een volle vuilniswagen met plastic per minuut(!) in de oceaan of zee terecht. 

Dit las ik bij de plasticsoupfoundation…. ronduit schokkend!

5. Papieren zakdoekjes in plastic verpakking versus katoenen zakdoeken

Het lijkt of dit onderwerp hier niet helemaal thuishoort. Zowel papier (boom) als katoen (plant) wordt gemaakt van zogenaamde 'hernieuwbare' grondstoffen. Waar het mij vooral om gaat, is de plastic verpakking die om de papieren zakdoekjes heen zit. En het eenmalig gebruik van deze zakdoekjes. Dit zogenaamde sanitaire papier mag namelijk niet bij het oudpapier. 

Stoffen zakdoeken daarentegen zijn uitwasbaar op 60 of 90 graden en kunnen heel erg lang meegaan.

En is het echt zo gek om een stoffen zakdoek in je tas mee te nemen?

6. Schuursponsjes met plastic versus schuursponsjes zonder plastic 

Ik houd niet zo erg van schoonmaken, maar als ik het doe, doe ik het graag goed. Dus een schuursponsje voor de badkamer, de wastafels, randjes rondom het fornuis.... dat is wel handig. Maar na even boenen, verslijten ze ook snel. Ze verdwijnen in het restafval, met al dat plastic.... zonde!! Gelukkig is er een ecologisch alternatief zonder plastic, te koop bij een biowinkel.

 En geloof me of niet.... ik heb zelfs van touw schuursponsjes gebreid(!). Nog niet uitgetest, dus ik kan er nog niks over zeggen. Maar die plastic sponsjes komen er bij mij niet meer in!!

7. Koekjes uit de super of super koekjes zelf gebakken

Need I say more? Kijk wat er aantrekkelijker uitziet..... 

Okay, vooruit...

Zo'n drie jaar geleden ben ik begonnen om alle koekjes zelf te gaan bakken. Als je me langer volgt, heb je dit al meegekregen. Kijk gerust even op mijn nieuwe pagina voor het overzicht van alle koekjes, taarten en broodjes. Makkelijk en eenvoudig, want het mag me ook weer niet teveel kosten. Ik begon voornamelijk met het-zelf-koekjes-bakken omdat ik niet meer zoveel E-nummers, suikers en slechte vetten binnen wilde krijgen. En natuurlijk mijn kinderen dat niet gun. Prachtig bijkomend voordeel: het huis geurt heerlijk èn vers, soms nog warm gebakken koekjes en cakejes smaken onovertroffen. Nu blijkt het ook nog eens heel goed te passen in mijn nieuwe streven om steeds minder plastic te gebruiken. Plus, plus, plus!!

Een foto zegt meer dan duizend woorden, hier nog eentje dan:

8. Kleine zakjes en pakjes versus grootverpakkingen

Natuurlijk moet het passen in je voorraadkast, maar het kopen van grote verpakkingen is niet alleen voordeliger voor je portemonnee, maar spaart ook (plastic) verpakkingen uit. Als het even kan is het beter om te kiezen voor kartonnen, blikken of glazen verpakkingen. Op de blog Awkward duckling staat een serie over zero waste winkelen per winkelketen. Beslist inspirerend!

Zelf koop ik altijd risottorijst bij de toko in zakken van vijf kilo. Ook biologisch meel en bloem koop ik groot in. Bij de Natuurwinkel hebben ze papieren zakken van vijf kilo. Biologische noten en rozijnen koop ik ook per kilo. Heerlijk, zo'n voorraad..... het voelt rijk en ik kan er weer een tijdje mee vooruit.

9. Glassex of allesreiniger versus natuurazijn

Schoonmaken is niet mijn hobby, een schoon huis is echter wel mijn streven. Daarom kocht ik jarenlang die felgekleurde en heerlijk geurende allesreiniger zodat mijn water en mijn handen lekker gingen ruiken. Oh ja.... m'n huis natuurlijk ook. Maar wat zitten daar niet allemaal voor schadelijke stoffen in?!
Azijn is een natuurproduct, is goedkoop en reinigt en ontkalkt uitstekend. Okay, het ruikt niet zo lekker  maar dat los ik op met een drupje etherische olie. Spiegels, kranen en ruiten maak ik al prachtig schoon met azijn. Binnenkort een blog over dit onderwerp, so stay tune....

10. Handzeep in plastic verpakking versus zelfgemaakte handzeep of een stuk zeep

Als ik een tijdje terug er aan dacht een stuk zeep te moeten gebruiken, dacht ik aan de vieze, slijmerige groene brij van het stuk handzeep vroeger bij mijn moeder in de bijkeuken.
Alweer een paar jaar maak ik zelf vloeibare handzeep. Het is niet moeilijk te maken, ruikt lekker fris en spaart vooral plastic verpakkingen uit. Voor het zelf maken van vloeibare handzeep gebruik ik namelijk een stuk zeep, verpakt in papier. Het eindproduct kan in een verzorgd uitziend zeeppompje van glas of aardewerk. Het goedkoopste supermarkt-zeeppompje ontloopt qua prijs mijn zelfgemaakte zeep bijna niet. Maar bij mij komt er geen plastic aan te pas!
En nu ligt er sinds twee weken ook een stuk handzeep in de keuken. Gekregen van dochterlief die kreeg uitgedeeld. Het ligt op een schoon schaaltje en ik maak het af en toe even droog. Het valt eigenlijk best mee om je handen met deze zeep te wassen.
Ik heb het nu alleen nog maar over de verpakking van de zeep gehad. Qua inhoud is de ene zeep ook de andere zeep niet... daar ga ik me nog wat meer in verdiepen als deze op is.

Noot: de plastic alternatieven op veel foto's komen bij mijn vriendin vandaan..... Ik had ze zelf al niet meer in huis. Dus dank je wel, Christine, voor het lenen.

Dit is deel 2 in deze serie.
Deel 1 is te lezen als je hier klikt.
Met hierin onder andere goede, lees plastic-vrije alternatieven voor feestjes!

In maart wil ik weer een blog in deze serie plaatsen.
Ik heb echter nog niet zoveel ideeën hiervoor....
Kun jij mij inspireren? Wat voor goede gewoontes zonder plastic heb jij al omarmd?