dinsdag 4 oktober 2022

Mijn moestuin in september

Jippie,  het is herfst! Na een heerlijke zomer, mag het wel weer een beetje minder: 
minder warm, minder droog, minder werk in de moestuin...
Ben jij nog niet toe aan de herfst?
In de tuin is overigens niet minder werk te doen, maar ik kies ervoor meer in de keuken te doen! 
De oogst is groot en moet verwerkt!
En dit vind ik geweldig! Het is absoluut geen straf, hoewel ik wel elke dag wat tijd te kort kom...
Fotocredits: Hans
Normaal loop ik op zondagmiddag even door de moestuin om mijn weekmenu samen te stellen,
 nu komt alles in grote hoeveelheden tegelijk en borrelen er niet alleen ideeën voor de avondmaaltijd,
 maar ook allerlei andere ideeën om in te maken of te verwerken in lekkere baksels. 
Heerlijk vind ik het!

Als je mee leest zie je regelmatig nieuwe ideeën langskomen.
Op mijn pagina's:  groenten-uit-de-tuin (klik)! en fruit-uit-de-tuin (klik)!zie je de door de jaren
 heen verzamelde ideeën alfabetisch gerangschikt staan per groente- of fruitsoort!
Inspirerend voor wanneer je veel van hetzelfde kunt oogsten!
Zelf grijp ik ook geregeld terug op mijn voorgaande recepten en ideeën.

De schooltuinlessen gecombineerd met kooklessen krijgen deze maand elke week een plaatsje
 op school en in mijn weekprogramma. En kijk mee bij de super gezellige workshop honing-
slingeren die Petra had gewonnen. Ik vind het zó gezellig om mijn lezers of volgers 
te ontmoeten en spreken!
Het grappige is dat we altijd genoeg gespreksstof hebben en dat het elke keer weer 
erg gezellige, aardige mensen zijn. Lees mee....

Laat je inspireren en kijk en lees weer lekker mee.



Pompoenen


De aftrap is voor de pompoen. Op drie plekken in mijn tuin staan een paar planten en ze doen het goed!
Zó goed dat ze maar blijven doorgroeien: ik bedoel de plant dan.
Lange en bladerrijke ranken kruipen overal tussendoor of klimmen zelfs omhoog langs de schutting.
Niet voor niets wordt een pompoenplant vaak ergens neergezet om het onkruid 
uit de tuin te houden, want wat er onder wil groeien, verstikt!
Ik heb dus die lange ranken afgeknipt zodat de groeikracht in de eerste plaats
naar de pompoen toe gaat.
En dan vind ik tussen de bladeren een verrassend groot exemplaar!

Een pompoen oogsten is nog wel eens verwarrend....
Wanneer is 't ie groot of rijp genoeg?
Dat is heel simpel! Als het steeltje zoals je hier op de foto ziet niet meer groen is
maar bruin en houtachtig. De voedingsstoffen komen niet meer bij de pompoen,
deze is klaar met groeien! Pompoenen worden meestal geoogst in september.
Oogst de pompoen met het steeltje eraan, knip dit met een snoeischaar door.
Wanneer een pompoen goed rijp geoogst wordt, met een steeltje van ongeveer 5 cm er aan,
dan is de pompoen zeker 3 maanden houdbaar.
Het is mogelijk daarna de pompoen in stukken in te vriezen.

Een pompoen kan niet tegen vorst, dus houd het weerbericht in de gaten,
oogst de pompoen tijdig en bewaar op een vorstvrije plaats.
En dan kun je er heerlijk van genieten!
Zoals ??   Klik  hier voor 5 inspirerende recepten




Schooltuinlessen worden kooklessen

Na de zomervakantie pak ik natuurlijk de tuinlessen weer op. De eerste les na de vakantie 
hebben we eens gekeken wat er zoal nog in ons tuintje staat. Helaas.... dat is door de droogte van de zomer en de vernielingen eerder dit jaar niet veel meer.
Hoogste tijd om een alternatief programma te bedenken voor de 9 weken van zomer tot herfstvakantie.
En dat heb ik nu!!
De eerste en laatste les zijn echte tuinwerklessen, compleet met onkruid wieden, vies worden
en - bij de laatste les - mulchen.
Natuurlijk was daar de aardappel-tot-chips-les!
Wat aardappels uit mijn eigen moestuin bracht ik mee en toen was er net genoeg.  
Als er een frituurlucht in school hangt, is juf Tamar aanwezig voor deze les....
Wat vinden de kinderen dit geweldig!
De week daarna maakten we in de klas een heerlijke tijmsiroop voor zere keeltjes.
Deze mag in de koelkast op school staan en de meester kan lepeltjes hoestsiroop
geven aan kuchende kinderen.
Een samengestelde les gaf ik over de geschiedenis van het bewaren van 
groente en fruit. Ik liet de kinderen nadenken waar vroeger het eten vandaan 
kwam toen er geen supermarkten en winkels waren. We kwamen  uit bij bewaarmethoden
 van groente en fruit en vervolgens gingen ze hiervoor zelf dingen bedenken.

We maakten deze les augurken in zoetzuur in en omdat er maar twee augurken waren,
mochten ze ook muismeloentjes proeven en inmaken.
Daarnaast zetten we gedroogde goudsbloemblaadjes in olie om te macereren.
Ziehier al twee bewaarmethoden: in zuur (azijn) en in olie.
Deze les ga ik erin houden.
Volgende maand mijn nieuwe idee met herfstframbozen....
Dat wordt super leuk en lekker!


Oogsten van zomerfruit


Had ik het al over mijn zelf-geënte appelboompjes gehad?
Er zouden drie rassen op geënt zijn, maar er zijn er twee aangeslagen.
Zie je het verschil tussen de appeltjes met blos en de groene appels?
Toch van dezelfde boom.
Ik weet alleen niet meer welke rassen het zijn....
en dit jaar heb ik héél veel appeltjes uit eigen tuin!
Heerlijk, want ik heb er ideeën genoeg voor!

En ik oogstte de drie allereerste nectarines van mijn dwerg nectarineboompje.
Om te zeggen dat ze lekker zoet waren is teveel gevraagd, maar natuurlijk at ik ze op.
Volgend jaar zullen er vast meer zoete nectarines komen, een boompje moet altijd even 'aanslaan'.

Bijna was ik te laat:  mijn eigen cantaloupe meloen....
rustig gegroeid uit een klein zaadje. Ze was opeens overrijp!
En heerlijk zoet... is het geen prachtige meloen?!

Over het 'aanslaan' van vruchtbomen gesproken.... zie je de hoeveelheid kweeperen in mijn boom?
Wat een reusachtig grote peren zijn dat.
Wat zal ik er dit jaar eens van maken?!

Alsof ik in eigen tuin nog niet genoeg heb, oogst ik ook nog eens druiven uit de tuin van vrienden.
Zonde als die blijven hangen omdat ze het zelf niet verwerken.

Van zwarte bramen.....
en rode en gele framboosjes maakte ik met jongste dochter
deze overheerlijke Frambozen Droom! (klik)!
Mjammmie.... kan ook met diepvriesframbozen ;)

Is het een fruitsoort of is het een groente?
Hoe het ook zij... de muismeloenen doen het dit jaar reusachtig goed!
Als lampionslingers groeien en hangen ze zelfs buiten de kas...
Oorspronkelijk komt deze vruchtgroente uit Mexico en deze warme zomer heeft
de eenjarige plant goed gedaan!
Deze week deel ik een heerlijke curry met muismeloentjes in de hoofdrol.
Lijkt het je wat?  Blijf meelezen....


Nazomer groente oogst

Alles wat in de grond zit, zit veilig, denk ik altijd maar. Dit gaat zeker op voor de kroot!
Eerst pluk ik de boontjes en courgettes, de sla en andijvie en die rode kroten zitten wel goed....

Gevolg? Ont-zet-tend  grote bieten!
Ik oogst ze en daarmee dun ik ze gelijk uit!
In verband met de hoge gasprijzen oogst ik extra veel in één keer, zodat ik ze één keer hoef te koken.
Natuurlijk kun je ze ook in een hooimadam zetten, maar  daar past mijn grote pan niet in.
Zelfs mijn grootste pan van 5 liter is te klein, dan maar mijn soeppan uit de kelder gehaald
om deze grote exemplaren te kunnen koken. Daar past wel 10 liter in.
Lekker hoor! Krootjes zijn mijn lievelingsgroente!

Als een verrassing zag ik tegen het glas gedrukt deze twee mooie
aubergines hangen. Een heel aangename verrassing mag ik wel zeggen.

De broccoli doet wel z'n best, maar is het net niet helemaal!
In plaats van één grote, mooie broccoli, krijg ik overal kleine stronkjes tussen
de wild groeiende bladeren. Het smaakt even goed, is alleen wat lastiger schoonmaken.

Dit is ook zo'n makkelijke groente als het op oogsten aankomt: droogbonen!!
Je kunt ze tijdens de vakantie gewoon laten hangen, de peul moet toch drogen
voordat de boontjes geoogst worden.
Dit is het zaad wat we oogsten en eten. De keus is aan mij:
eet ik het op of bewaar ik het voor volgend jaar?
Eén ding weet ik wel... ik wil nog veel meer droogbonen zetten volgend jaar!!

Het leuke aan een moestuin is dat je ook andere delen van een plant kunt oogsten,
die in de winkel vaak al worden verwijderd.
Zó kun je prima de bladeren van bloemkool en spruitkool eten,
 de steel van broccoli, de (mannelijke) bloemen van de courgette, 
het radijsloof en bietenloof stoven  als aparte groente
 en venkelgroen gebruiken bij het inmaken of voor de thee.
Dit jaar maakte ik van het mooie, tere wortelgroen
een heerlijk zachte wortelloofpesto!
Ik knipte het mooie, bovenste groene blad van een bos wortelen die ik 
nodig had en plukte daarna van wortels die nog gewoon in de tuin staan het mooi groene blad.
Voor de groei zorg ik dat er nog minstens drie stelen per wortel blijven staan.
Deze groente kun je met een bos zomerwortels ook in de winkel vinden.
Klik voor het recept.

Tot slot oogst ik steeds vaker mooie bloemen uit de tuin
om te genieten van kleurenpracht en schoonheid...
Hoewel ik de doorgeschoten venkel met haar bloemen ook voor iets totaal anders
gebruikte... ik maakte hiermee de bijzondere, Italiaanse likeur Sambuca (klik)!



Van alles wat....



Ik kan ze wel de grond uitkijken en ja..... 
dat heeft deze keer effect!
De saffraankrokussen die ik vorige maand plantte - iets te dicht op elkaar -
komen met kleine sprietjes boven de grond.
Zou ik het eerste jaar al wat kleine saffraandraadjes kunnen oogsten?
Ik hou je op de hoogte....

Deze mooie libelle is nu nog in de tuin waar te nemen
maar zo lang leven ze niet.
In de winter zie je ze niet meer.... ze zijn er echter nog wel:
onder water leeft de libel als eitje of larve en kan dat soms langer dan een jaar volhouden.

In de moestuin lijkt al mijn werk tevergeefs als het aankomt op de nieuwe plantjes 
die ik uitplant. Sla en andijvie zijn helemaal niet meer te vinden.
De palmkool hield het wat langer vol, maar
ondanks mijn liefdevolle zorgen -houtas, dagelijks water geven, biologische koemestkorrels - 
zie ik er nu ook bijna geen één meer terug.
Zijn het vogels? Zijn het slakken? In ieder geval heb ik wat uren voor niks gewerkt.
Zou de weeuwenteelt bij mij wel succes hebben?!

Het stormde amper: een plotselinge regenbui met slagregen
veroorzaakte dit mistroostige tafereel: de hoge aardperen waaiden allemaal om.
Nu zijn het eenjarigen en het gaat om de ondergrondse knollen, 
maar het is ineens wel erg leeg en kaal in de tuin.

Ik duwde gauw de stevige en half verhoute stengels terug de grond in.
Als de aardperen zelf het maar overleven.
Ik ben benieuwd, maar heb ze gelukkig op drie plekken staan...
we eten deze winter heus wel Topinamboer!

En dit is Petra... zij had de workshop honing slingeren gewonnen!
Wat wás het gezellig!
Petra heeft er dingen bij geleerd en ik kon een heleboel vertellen
over de wondere wereld van de honingbij!
Want met een ruime moestuin moet je ook zorgen dat er genoeg bestuiving plaats vindt.


Geniet van het buiten-zijn in de natuur en de warmte van de najaarszon!
Tot volgende keer!


donderdag 29 september 2022

Couscoussalade met tuinbonen

 Met de tuinboontjes die ik nog in de vriezer vond, was ik al langer van plan 
een lekkere salade te maken. Vers zijn ze nu niet verkrijgbaar, dus neem lekker diepvriestuinboontjes.
Met deze salade ben je in één klap weer even terug in zomerse sferen en dat mag zeker, 
want als het zonnetje schijnt, voelt het nog even als zomer, toch?!
Doe mee en wissel die warme soepen af met deze lekkere, frisse salade 
die alweer vooruit blikt naar een nieuw voorjaar.


Couscoussalade met tuinboontjes


      voor 2-3 personen

Ingrediënten:

  • 200 g couscous
  • 200 ml heet water
  • 175 g tuinboontjes (vers of diepvries)
  • 4 gedroogde abrikozen
  • 16 groene olijven met piment
  • 2 el peterselie
  • 3 tl paprikapoeder
  • 1/2 citroen
  • 2 el koudgeperste olijfolie
  • 125 g feta of witte saladekaas


Hoe maak ik het klaar:
Doe de couscous in een ruime kom en giet er het warme water overheen. Laat 10 minuten staan.
Stoom ondertussen de tuinbonen 10 minuten. Heb je geen stoompan, kook ze dan gaar in een klein bodempje water. Laat afkoelen en 'dubbeldop' ze daarna, oftewel: verwijder het buitenste, stevige schilletje.

Pers de halve citroen uit en vermeng met de olijfolie en het paprikapoeder en roer door de couscous. Snijd de abrikozen in kleine stukjes en de olijven in plakjes. Snijd de peterselie fijn maar
 houd een takje achter om te garneren. Snijd de feta in kleine blokjes.
Roer alles door de couscoussalade en klaar!
Geniet ervan, als het even kan in het zonnetje buiten of anders achter glas.
Eet smakelijk!




Variaties:
  • Vervang de couscous door bulghur, gebroken en voorgekookte tarwekorrels
  • Vervang de abrikoos door rozijnen of gedroogde vijgen
  • In plaats van groene olijven met piment kun je ook zwarte olijven nemen
  • Voeg eens een lepel fijngehakte muntblaadjes toe

woensdag 28 september 2022

Zwart fruitsap

Dit jaar plukte ik telkens kleine hoeveelheden vlierbessen en bramen. 
 Omdat ik niet alles in één dag oogstte en dit zachte fruit niet goed houdbaar is - ook niet 
in de koelkast -  verzamelde ik de vruchten over verschillende weken in de vriezer.
Elke keer iets erbij tot ik vond dat ik genoeg had 
om te verwerken tot dit supergezonde sapje!
Sap maak ik met een sappan en is een koud kunstje om te doen.
Je verhit de vruchten (pasteuriseren) om ze lang - zeker een half jaar -  houdbaar te maken.
Dit is sap met vruchten die toevallig allemaal 
donker van kleur zijn en boordevol antioxidanten, 
vitamines en mineralen zitten die je gezondheid een geweldige boost geven!
De bramen komen uit de moestuin evenals de zwarte bessen eerder dit jaar.
De vlierbessen plukte ik wild: de hele wereld is voor wildplukkers immers een moestuin.

Alles is dit jaar door de droogte veel vroeger te oogsten en als je er niet op tijd bij bent,
hangen de vlierbessen al ingedroogd aan de boom.
Soms helpt het om aan de andere kant van de boom te kijken waar de zon niet of pas later bij  komt. 
De overrijpe bramen vallen van de takken - ik zie er nooit vogels van eten - of drogen ook in.
Dit jaar waren er al bramen rijp in juni.

De zwarte bessen die ik ook in het sap verwerk, lagen nog in de vriezer te wachten op 
een goed idee en dat is dit sap zeker!
Lees onder het recept meer over de gezondheidsvoordelen....


Zwart fruitsap

       voldoende voor 1  liter sap 


Ingrediënten:
  • 500 g vlierbessen
  • 500 g bramen
  • 100 g zwarte bessen
  • 110 g kristalsuiker


Hoe maak ik het klaar:
Eigenlijk mag het geen recept heten, de sappan doet het werk! 
Spoel vers fruit voorzichtig af. Doe hetzelfde als je diepvriesfruit gebruikt en doe het in het bovenste compartiment van de sappan. Verwijder de dikkere stelen van de vlierbessen, wat erg makkelijk gaat wanneer ze uit de diepvries komen....  Het is overigens niet erg voor de kwaliteit van het sap als er nog takjes of steeltjes aan zitten.

Voeg ook de suiker toe... zonder suiker wordt het een erg zuur drankje.
Wil je siroop maken - om aan te lengen met water - voeg dan 7 keer zoveel suiker toe.


Breng het water in het onderste deel van de pan aan de kook en houdt het aan de kook.
Hierdoor stijgt de hete stoom omhoog via de trechtervormige opening tot in het bovenste deel. 
Het zachte fruit kneust en laat haar sap vrij wat in het middelste deel terecht komt.
De suiker smelt en vermengt zich vanzelf.

Laat het fruit 30 minuten in de sappan zitten.
Kook je het langer, dan gaan voedingsstoffen verloren, 
kook je het korter, dan heb je minder sapopbrengst.
Zorg dat je schoon uitgekookte flessen hebt klaarstaan voor je gepasteuriseerde sap.
Hoe schoner je werkt, hoe beter en langer je je product kunt bewaren.

Zijn de flessen afgekoeld en vacuüm gesloten, dan kun je ze buiten de koelkast zeker
een half jaar bewaren.
 
Ik ben blij verrast met de sap  opbrengst van dit zachte, zwarte fruit.
Ik heb bijna een liter sap.
Van 5 kilo's appels krijg ik maar 2 liter sap...

Voeg 20 gram minder suiker toe als je de zwarte bessen weglaat.

Waarom is dit sap zó gezond?
Echt zwart is het fruit helemaal niet: zowel vlierbessen, bramen als zwarte bessen
bevatten juist heel veel anthocyanen wat rood/blauwe kleurstoffen zijn.
Deze anthocyanen werken als krachtige antioxidanten heel goed tegen verkoudheid.
Ze binden virussen en werken ontstekingsremmend. 

Door de eigenschappen van de gebruikte vruchten  werkt  het sap ook uitwendig bij
huidziekten zoals eczeem en acné. Ze versterken je huid en maken 'm egaal en elastisch.

Naast veel vitamine C wat zowel in bramen, vlierbessen als zwarte bessen voorkomt,
zitten in al deze vruchten ook verschillende B-vitamines en vitamine A.
 In bramen en zwarte bessen zit ook veel  vitamine E.
Voeg daar de mineralen ijzer, fosfor, kalium, calcium en magnesium aan toe 
en je begrijpt dat je een uiterst krachtig en gezond drankje in handen hebt.


Het sap is ook nog eens heerlijk te drinken, het kan niet op! 
Niet te zoet en vooral niet te zuur.
Ben je geen zoetekauw, dan kun je natuurlijk minder suiker toevoegen.

Op je gezondheid!! 



Wil je meer sap  maken?
Dan vind je deze blogs vast ook leuk:


dinsdag 27 september 2022

Pittig gebakken noedels met komkommer

Ja, komkommer is ook te roerbakken!! Neem wel een stevig, biologisch exemplaar.
Je hebt tegenwoordig speciale roerbakkomkommers in de winkel, maar die heb je echt niet nodig.
Ik nam een super verse komkommer rechtstreeks uit de kas - bijna de laatste van dit seizoen - en
 maakte binnen 20 minuten dit lekkere, supersnelle roerbakgerecht.
Ook maken?!


Pittig gebakken noedels met komkommer

   voor 5-6 personen

Ingrediënten:
  • 450 g mie
  • 4 el olijfolie
  • 2 rode peper
  • 3 teentjes knoflook
  • 1 grote ui
  • 2 cm gemberwortel
  • 260 g vega ham(plakjes)
  • 5 el ketjap manis
  • 400 g snijbiet of spinazie
  • 1  komkommer   (300 gram)

Bereidingswijze:
Kook de mie volgens de gebruiksaanwijzing. Giet af en spoel er koud water over.
Snipper de ui, de knoflook, de peper en de gember. 
Verhit de olie in een wok en voeg de gesnipperde groentes toe. 
Na 4 minuten voeg je ham en ketjap toe, bak dit 2 minuten mee. 

Snijd de komkommer in reepjes en de gewassen snijbiet in hele kleine stukjes. 
Sommige recepten vermelden dat je de zaadlijsten van de komkommer moet verwijderen,
ik vind dit niet nodig. Je bakt het namelijk maar heel kort mee en zo gooi je niks weg.
Voeg de groenten toe samen met de uitgelekte mie.
Nog 2 minuten roerbakken op hoog vuuren je kunt aan tafel.
Wát is dit lekker snel klaar, zeg! 

Serveer met  cassavekroepoek en geef er naar smaak ketjap manis bij.

 Eet smakelijk!


woensdag 21 september 2022

Pesto van wortelloof

 Heerlijk! Ik heb weer worteltjes in de tuin staan. Vorig jaar had ik ze een keer weggelaten, 
maar ik miste ze toch..... de wortels, maar ook het loof dat zó prachtig teer 
en heldergroen boven de grond staat.

En - ik heb het al vaker genoemd bij de vele voordelen van een moestuin -  zelf je groente 
verbouwen geeft je ook de mogelijkheid de héle groente te gebruiken. 
Wat in de winkel vaak er af wordt gehaald en als niet eetbaar wordt bestempeld, 
kun je uit je eigen moestuin lekker volop gebruiken.
Laatst las ik iets over bloemkoolbladeren eten, evengoed kun je natuurlijk broccolistelen eten,
 venkelloofpesto maken en van wortelloof maakte ik al eens een soepje (klik)

Deze keer maakte ik wortelloofpesto!
De enige groente die erin gaat, is wortelloof!

Overtuig je zelf en gooi het loof een volgende keer niet meer weg!
Met bospeen kun je gelukkig - ook in de supermarkt - nog wel wortels mét loof kopen.
Kies voor biologisch, dan weet je zeker dat er zowel onder als boven de grond niks bespoten is.



Wortelloofpesto

   genoeg voor een potje van 250 g

Ingrediënten:
  • 100 g wortelloof  van ongeveer één bos peen
  • 1 teentje knoflook
  • 35 g cashewnoten
  • 40 g jongbelegen kaas
  • 120 ml zonnebloemolie
  • versgemalen zout naar smaak


Hoe maak ik het klaar:
Was het wortelloof, verwijder bruine stukjes en ook de dikkere stelen. Het is handig om ook gelijk de wortels te gebruiken, maar je kunt ook van een rij worteltjes in de tuin de meest groene blaadjes plukken. Zorg dat er per plantje nog genoeg groen blad overblijft voor fotosynthese en daarmee de groei van de worteltjes.
Weeg het schoongemaakte wortelloof wat ongeveer twee handen vol is. 
Gebruik een keukenmachine om deze pesto te maken.
Doe het wortelloof, het teentje knoflook en de cashewnoten in de keukenmachine en maal fijn. 
Schaaf ondertussen de kaas kleiner en voeg ook toe. 
Giet, terwijl de keukenmachine draait, in een dunne straal de olie toe, tot een zacht smeuïge pasta... oftewel pesto!
Breng op smaak met zout en doe de pesto in een brandschoon glazen potje.
Bewaar de pesto in de koelkast en dek af met een laagje olie wat je er op giet.
De wortelloofpesto is op deze manier ongeveer 3 weken houdbaar.
Je kunt de pesto ook invriezen in bijvoorbeeld een ijsblokjesvorm. Als de pesto hard bevroren is,
 bewaar je de blokjes in een groter bakje of zakje... makkelijk te doseren, makkelijk in gebruik!
Op deze manier is  pesto wel 6 maanden houdbaar.
Natuurlijk heb ik deze pesto gelijk geproefd, ik was erg benieuwd.
En ik werd blij verrast toen ik de zachte, milde smaak proefde....
  Toen de keukenmachine draaide, kwam er een vrij sterke, aardse geur van het gemalen wortelloof,
 maar de smaak is heerlijk, een beetje licht zoet.
Deze pesto smaakt heerlijk op toast of als groentedip en welja.... dip er eens een worteltje in!
Iedereen hier in huis hielp mee proeven en was het er over eens:
"je likt je vingers erbij af!"



Variaties:
  • Vervang de cashewnoten door hazelnoten of pistachenoten
  • Varieer met de olie en neem eens een deel olijfolie en een deel walnotenolie

maandag 19 september 2022

Appelcompote wecken

In juli kreeg ik de allereerste appeltjes.... 
In deze tijd van het jaar kun je ze overal plukken: van eigen boom,
 bij iemand anders of zoek appelbomen in een park of langs de kant van de weg and... go wild!

Van de eerste appeltjes maakte ik appelmoes om te bewaren. Jacqueline, van wie ik ze kreeg, 
deed dit niet. Ik kwam erachter dat ze niet wist hóe de appelmoes te bewaren.
En dat is toch wel handig om te weten. 

Dit basic recept zocht ik tevergeefs op mijn blog; gewoon tot nog toe er niet op gezet.
Misschien omdat het zó simpel is....
Je kunt de appelmoes officieel wecken, maar ook net als jam 
kokendheet in potjes scheppen, dan blijven ze zeker een half jaar houdbaar.

Weet je...  ik schrijf even op hoe ik het doe en met een fotootje erbij, is het nog duidelijker.

Kun je gelijk aan de slag!




Appelcompote of appelmoes om te bewaren

        voor 2,5 l appelmoes

Ingrediënten:
  • 2 kilo  appels, schoon gewicht
  • 250 g biologische rietsuiker
  • 2 kaneelstokjes
  • 150 ml water


Hoe maak ik het klaar:
Ga er maar even voor zitten....  neem er wat te drinken en wat lekkers bij en schillen maar. Zeker als je kleine (val)appeltjes hebt, kun je best een tijdje werk hieraan hebben. Gezellig samen schillen is een idee of kijk ondertussen je favoriete Netflixserie ;).


Snijd de appels gelijk in kwarten en haal de klokhuizen eruit. Je hoeft niks weg te gooien: 
bewaar gave schillen en klokhuizen in een pot, schenk er zoveel water bij dat de schillen onder staan,
 dek af met een doek en zet weg. Na een week of twee heb je hier lekkere, gezonde 
appelazijn van gekregen. (Klik)

Doe de schoongemaakte appels in een ruime pan. Voeg het water,
 de suiker en de kaneelstokjes toe en breng aan de kook. 
Laat de appels zacht worden in ongeveer 10 minuten.
Op dit punt kun je kiezen of je voor (gezeefde) appelmoes gaat of dat je appelcompote neemt. Appelmoes is zonder stukjes en zeef je of pureer je met een staafmixer glad. 
Appelcompote bevat nog stukjes. Persoonlijk houd ik wel van een wat grovere textuur.
Doe de appelmoes in goed schoongemaakte weckpotten.
Dit betekent voor mij dat de weckpotten en ringen zijn uitgekookt in sodawater
en twee keer omgespoeld zijn met kokend heet water.
Je kunt het wecken-gedeelte ook overslaan en de warme appelmoes in schoongemaakte
en gerecyclede potten schenken met een schroefdeksel.
Draai de deksels op de potten en zet op de kop weg.
De appelmoes of -compote is op deze manier buiten de koelkast zeker een half jaar houdbaar.

Ik ga deze keer wecken. Bij het gebruik van goede potten en deksels
zonder beschadigingen en goede, elastische weckringen, is geweckte appelcompote
 niet een half jaar maar jaren- en jarenlang te bewaren. 
Hoe dat komt?

Wat is wecken
Wecken is een bewaarmethode waarbij het product langdurig verhit wordt, 
zodat aanwezige micro-organismes - zoals bacteriën - gedood worden.
Voor wecken heb je speciale glazen weckpotten en deksels nodig. 
Daarbij gebruik je weckringen en weckklemmen.
Bij wecken ontstaat er in de weckpot een overdruk, waarbij de warme lucht, stoom en soms 
ook wat vloeistof tussen de inmaakring en de glasrand uit de weckpot naar buiten wordt geduwd.
Het deksel en de inmaakring, die worden vastgehouden door de weckklemmen, 
functioneren daarbij als een overdrukventiel.
Dat wil zeggen dat er wel een beweging van lucht, stoom en eventueel vloeistof naar buiten toe is, 
maar nooit naar binnen toe.
Tijdens het afkoelen, ná het inmaken, ontstaat er in de weckpot een onderdruk, 
oftewel een vacuüm. Hierbij perst de normale druk van de buitenlucht met grote kracht 
het deksel op de glasrand en de inmaakring die er tussen ligt. 
Hierdoor kunnen de weckpotten met inhoud heel lang bewaard blijven.


Hoe wecken we appelcompote?
Ik heb geen weckketel omdat ik daarvoor té weinig weck en geen ruimte heb om zo'n
grote ketel te bewaren.
Maar in een grote (soep)pan gaat het ook prima!
Leg op de bodem van de pan een theedoek. Dit zorgt ervoor dat de glazen potten tijdens het wecken niet beschadigen of breken.
Zet de potten met kokendhete appelcompote of appelmoes in de pan met warm water. 
Verhit het water tot 90 graden. Of breng het even aan de kook en 
houd het daarna net onder het kookpunt.
Je kunt de weckpotten op elkaar stapelen, maar de bovenste pot moet zeker voor 
driekwart onder water staan. Laat de potten nu 45 minuten wecken.

Na deze 45 minuten laat je de potten afkoelen door ze uit het hete water te halen en te laten rusten. 
Als ze volledig afgekoeld zijn, kun je de klemmen eraf halen 
en gelijk zien  of het wecken goed gelukt is. 

Het lipje van de rubberring staat dan een beetje naar beneden gericht. 
Als je er zacht aan trekt geeft het niet mee. De pot zit stevig dicht!


Zelf doen
Zelf doen is heel eenvoudig met bovenstaande instructies.
Heb je nog geen weckmateriaal?
Kijk eens op Marktplaats of je tweedehands weckspullen kunt vinden.
Dat scheelt in kosten en dan kun je het eens uitproberen.
Ik kocht mijn weckpotten, ringen en klemmen jaren geleden ook op deze manier
 en de potten kun je blijven gebruiken.
Heb je goede potten en klemmen, dan kun je evt rubber ringen nieuw kopen bij een 
kookwinkel zoals Dille & Kamille of online bestellen. 

Mijn geweckte potten appelcompote kan ik lekker heel lang bewaren!
En die ene pot waarbij het wecken niet goed is gegaan?
Geen probleem: die bewaar ik in de koelkast en gebruik ik  binnen twee weken op.
Bijvoorbeeld in deze lekkere Appelcrumbletaart klik

Je bewaart groente en fruit lang zonder extra kosten (zoals bij  diepvriezen)
Wecken is trendy... doe jij het al?!