Winterstoofpot uit de tuin

 Njammm... dát smaakt goed! De pastinaak uit eigen tuin kon deze week geoogst worden en

 dat was meer dan welkom!

Dit jaar is het niet vanzelfsprekend dat ik mijn eigen groentes oogst,

maar in dit stoofpotje zitten toch heerlijk vers geooste groentes uit de tuin. 

Naast de pastinaak oogst ik prei uit de tuin - heel dunne preitjes, maar toch - tijm uit 

m'n kruidentuintje en verse oesterzwammen Die groeien uit de boomstam waar ik zelf

deuvels met paddenstoelenbroed  in sloeg. Het klinkt nogal mysterieus, lees er meer over hier

De walnoten vond ik dit najaar in het bos, wat wil je nog meer?

Heb je geen tuin? Probeer tenminste altijd wat verse kruiden te kweken, dat kan zelfs

 op het aanrecht en het scheelt een hoop geld. Koop de verse, liefst biologische groentes 

in de winkel en schuif aan met deze heerlijke winterstoofpot.

Winterstoofpot

     voor 5 - 6 personen

Ingredienten:

• 300 g zilvervliesrijst
• 3 el olijfolie
• 3 teentjes knoflook
• 700 g pastinaak
• 2 winterwortels
• 2 el bloem
• 3 dunne preitjes
• 3 takjes tijm
• 7 dl groentebouillon
• 250  g verse oesterzwammen of andere paddenstoelen
• 1 el mosterd
• versgemalen zeezout
• versgemalen zwarte peper
• 75 g walnoten zonder dop
• 1/2 bos peterselie

Hoe maak ik het klaar:

Kook de zilvervliesrijst volgens de gebruiksaanwijzing op de verpakking. Giet af en laat staan.

Maak de pastinaak schoon, verwijder de harde kern en schil de wortel. Snijd in ongeveer even grote stukken. Schrap of schil ook de winterwortels en snijd in plakjes. Maak de prei schoon, snijd in ringetjes en gebruik ook het groene loof van de prei. Was grondig. Was ook de tijm.

Verhit de olijolie in een ruime hapjespan. Pers de knoflook erboven uit en roerbak op laag vuur één minuut. Voeg de wortelgroente en prei toe en roerbak nog een paar minuten.

Roer de bloem erdoor. Maak de groente of tuinkruidenbouillon en 

voeg samen met de takjes tijm toe.  Doe het deksel op de pan, breng aan de kook en

 laat 15 minuten stoven.

Veeg ondertussen de oesterzwammen schoon en snijd in dunne reepjes.

Voeg deze de laatste tien minuten toe aan de groenten.

Roer de mosterd door de gestoofde groente. Breng op smaak met zout en versgemalen peper. 

Haal de takjes van de tijm uit de stoofpot.

Doe de (gekraakte) walnoten in een schaaltje.

Was de peterselie en snijd in grove stukken.

Serveer de gestoofde groenten met de rijst. Maak met een serveerring

 mooie rijst'taartjes' op het bord.

Garneer met de walnoten en bestrooi aan tafel met de verse peterselie.

Geniet van verse groentes uit het seizoen.

Ze geven je de voedingsstoffen die je in deze tijd hard nodig hebt.

Eet smakelijk!

Mijn wintermoestuin

En nog steeds is het geen lente! Tjonge wat duurt die winter altijd lang, 

al komt er gelukkig  altijd weer een eind aan! 

Eerst maar eens wat plaatjes van mijn wintermoestuin! Er staat erg weinig in en 

ook de klussen zijn beperkt en vaak een herhaling van eerdere jaren. 

Maar ik deed ook iets heel nieuws en spannends! Het resultaat zal nog lang 

op zich laten wachten, maar het begin is er.... 

Wie weet is het ook iets voor jou!

Laat je weer inspireren, lees lekker mee!

Paddenstoeleninspiratie

Ik ben dol op paddenstoelen, die mysterieuze, met geheimzinnigheid omkleedde, in het bos groeiende schimmels in zoveel verschillende verschijningsvormen. Ook op het eten van paddenstoelen ben ik dol!

Het vinden van eetbare paddenstoelen in het bos levert helaas nog niet veel op. Maar het zelf kweken van paddenstoelen kan wel. Dan weet je tenminste zeker  dat het eetbare soorten betreft! 

Zo kun je paddenstoelen kweken op compost, stro en zelfs op koffiedik.

Ik koos voor een andere manier en begin daarmee, terwijl het bijna voorjaar is.

Het lijkt misschien  een vreemd onderwerp in de lente, paddenstoelen associëren we meestal met de herfst. Toch heb ik afgelopen maand een soort van paddenstoelenbos in mijn moestuin aangeplant. Nou ja.... het ziet er zó uit

Het begon allemaal met het populierenlaantje tegenover ons huis.

In de herfst tijdens een zware storm liep ik over dat laantje en een kwartier later lag

er een boom op diezelfde plek.

 Omwonenden (met schade) en een buseigenaar waar de boom op gevallen was,

waren gedupeerd en ongerust.

Het gevolg: meerdere zieke bomen werden preventief weggehaald.

Maar dit was nog niet genoeg.... de bomen waren te hoog en er moest een heel stuk af.

En dat zag er zó uit!

De onderkant moet een soort van haag gaan vormen en de bovenkant is er af.

Ineens dacht ik aan zwammen en schimmels op boomstammen.

Verse, net omgezaagde of gekapte bomen zijn heel geschikt om paddenstoelen op te kweken.

Na vriendelijk vragen,  kreeg ik een stuk boomstam. Loeizwaar, maar 

uitermate geschikt voor mijn project.

Toen andere boomstammen nog een tijdje óp het laantje bleven liggen, 

haalde ik nog wat stukken binnen.

En bij Groene takken bestelde ik deuvels, geïnjecteerd met mycelium oftewel een netwerk van schimmeldraden.

Hun motto: 'wij eten de paddenstoelen op, de paddenstoelen eten het hout op, dat is 'eetbaar hout'!

De broeddeuvels met geïnjecteerde schimmel kun je over de post krijgen en moeten tot gebruik

in de koelkast bewaard blijven. Op basis van een boomsoort is het mogelijk een 

om de juiste paddenstoel te kiezen. Zo groeit op een populier de paddenstoel

'populierenleemhoed' heel goed. Maar ook de 'grijze oesterzwam' en het 'fluweelpootje'.

Deze paddenstoelen heb ik dan ook besteld. 

Laat een vers gekapte boomstam ongeveer 3 weken liggen voordat je de entpluggen

erin doet, maar ouder dan 3 maanden mag ook niet.

Dan is een boomstam te oud en zitten er waarschijnlijk al schimmels in vanuit de lucht.

De gebruiksaanwijzing zit bij het zakje broeddeuvels.

Ik ging ijverig aan het gaten boren 

en sloeg vervolgens de pluggen er in.

Ook jongste dochter hielp ijverig mee, als ze straks maar geen

paddenstoelen hoeft te eten ;)

Tot er niks meer van te zien was.

In het inwendige van de boomstam moet de schimmel zijn werk gaan doen.

Ondertusssen bouwde ik mijn eigen kleine paddenstoelenbosje in een schaduwrijk

hoekje van de tuin. Naast de oude pruimenboom en tegen een schutting aan. 

Als het goed is, komt daar bijna geen zon.

En de knoflook groei daar.... ;)

En nu maar geduld oefenen, zoals bij heel veel zaken met een eigen tuin.

Hoewel paddenstoelen nog langzamer groeien dan veel planten.

Ik denk dat ik voor de eerste paddenstoelen 10 tot 18 maanden moet wachten.

Oei.... ik houd jullie op de hoogte.

Wil je meer lezen en weten over deze spannende en interessante manier

van paddenstoelen kweken, kijk dan bij Groene Takken.

Maar wat zal het straks gaaf zijn als ik niet naar de winkel hoef

maar mijn eigen verse paddenstoelen kan oogsten!

Kippenmest 

De mulch bladlaag in de tuin heb ik weer op z'n plek geharkt nadat het was weggewaaid met de winterstormen. En daaroverheen verdeelde ik vier emmers goed verteerde kippenmest.

Althans.... dat was de bedoeling. Met een niet vooropgezet plan, begon ik een emmer te verplaatsen. 

Doordat deze volgeregend was, was ze lekker vloeibaar, maar ook loodzwaar. 

Ik dacht slim te zijn en de kruiwagen in te zetten, maar ook dat bleek moeilijk. 

Hoe krijg je zo'n zware emmer in de kruiwagen.

Enfin.... ik rommelde wat aan en hield de gladde emmer niet goed vast, met als gevolg dat hij uit mijn handen glipte en met een bons op de grond terecht kwam. De vloeibare kippenpoep spatte hoog op tot in mijn gezicht, nek en haar. Ik voelde me zo vreselijk vies... en dát was ik ook.

Ik stonk een uur in de wind. Maar toen kreeg ik een soort oerkracht over me en heb me daar al die emmers over mijn moestuin verspreid en geleegd.

Kijk aan! Heerlijke mest die nog even de tijd krijgt om in te trekken.

Alleen in mijn haar en kleding was het minder prettig.

Ik werd bijna onpasselijk van mijn eigen lucht en thuis

deed ik geen stap over de drempel voordat mijn oude broek en laarzen

in de container zaten. Ze waren zelfs te vies voor de wasmachine.

Wat zijn kippen toch ontzettend nuttig en gezellig om te houden.

Ze passen perfect in een kleine voedselkringloop....

Ze eten je restjes op, geven eieren en produceren ook nog goede mest.

Vijgenboom snoeien

Zoals elk jaar moet ik in de winter de vijgenboom snoeien. Het is zo'n geweldige boom,

maar wat groeit ze uitbundig en hoog.

Dit jaar wilde ik alle hoge takken aftoppen, maar ik kon

er echt niet meer bij, ook niet toen ik op de ladder stond.

Jongste zoon, die me hoorde zuchten en steuen en zelf me al lang boven het hoofd gegroeid is,

kwam me helpen. En dat was erg welkom: samenwerken is met snoeien heel fijn,

want van een afstandje zie je vaak beter welke takken weg moeten of nog korter

kunnen, dan dat je met je hoofd in de wolken... eh, takken staat.

Ook een paar dikke hoofdtakken kwamen eraf, die zaag ik gelijk op maat en bewaar in het 

houthok....  die stoken we over drie jaar op. 

En net als vijgenbladthee, ruikt ook dit hout lichtzoetig naar kokos.

De boom kan er weer tegen, het komende jaar en als het goed is, kan ik 

er straks de vruchten weer van plukken.

Oogsten

Mijn wintermoestuin stelt niet veel meer voor. 

Ik oogstte de allereerste witlof. Eigenlijk nog wat te klein, maar ik kon niet meer wachten ;)

Gelukkig komt er nog wat aan!

 De allerlaatste, kleine knolselderij oogstte ik en daar maakte ik een lekkere

selderij broodsalade (klik!) van. Dat was ik al lang eens van plan en met een 

klein stukje of in dit geval een ondermaats exemplaar is dat makkelijk te doen.

En als laatste heb ik nog aardperen staan. Die aromatische, lekkere, oliehoudende 

knolletjes zijn familie van de zonnebloem.

Door de aanwezige inuline kan het je darmen flink stimuleren.

Dát laatste is eigenlijk de reden dat ik dit thuis niet meer hoef klaar te maken.

Ineens zijn ze er hier thuis allemaal erg gevoelig voor...

Nou, dan eet ik het gewoon lekker zelf!

Ik heb nergens last van en een paar rösti koekjes (klik) als lunch,

smaken me super goed!

Zet je eenmaal een paar knolletjes aardpeer in je tuin, dan komen ze elk jaar 

weer op. Ze vermeerderen zichzelf en van december t/m februari graaf je ze op

als een lekkere welkome wintergroente.

Iemand nog een knolletje om eens uit te proberen?

Ik heb er nog genoeg....

En oh ja, na een warme zomer komen in september/oktober de vrolijkste

zonnebloempjes bloeien. 

Zaaien en planten

Over zaaien en planten valt in de winter meestal nog niet zoveel te zeggen.

Wel was ik in de voorjaarsvakantie in mijn favoriete tuinwinkel waar ze 'vroege uien' verkopen. Uien die nu al de grond in kunnen, maar geen bewaaruien zijn. Omdat ik dit jaar zelfs door mijn voorraad stengelui uit de vriezer heen ben, leek me dit een goed idee.

 Zo'n 40 uien lekker kunnen plukken/oogsten wanneer ik ze nodig heb. Heb jij wel eens

 vroege uien gehad?

Verder kocht ik niks, tot ik bij de kassa een heel gesprek met een klant aanhoorde. Hij kocht broccoli, sla en bloemkool voor de voorjaarsteelt onder glas. Lekker in de kas waar het op een zonnige middag al zomaar 20° C kan worden.  Maar ik heb ook een kas, dus rende ik weer terug naar de groenteplantjes. Ik kon het niet laten... ook al weet ik dat de slakken ook ontwaken... 

ik zette twee broccoliplantjes in de kas.

A;s het goed is, is deze te eten in mei. 

Winter? Ja, winter!

Gelukkig.... na al die stormen en die enorme hoeveelheden regen die regelmatig mijn tuin blank zette,

was er half januari ook een mooie witte deken die de tuin bedekte.

Want een winter zonder sneeuw, is geen echte winter!

Prachtig die sneeuw!! Ook al was het meer een heel dun laagje,

wat er één dag lag...

En dan is het nu hoog tijd dat de lente komt!

Deze knop van de zwarte bes zat er al tijdens de sneeuw,

maar nu bloeit en groeit er steeds meer....

En daar zien we ook met reikhalzend verlangen naar uit!

Oh ja....  dit jaar heb ik wel hele bijzondere plannen met mijn 100 m2 moestuin.

Maar daar schrijf ik een apart blog over....  

Komt binnenkort!

Witlof plaattaart

 

Yes! Gisteren oogstte ik de eerste witlof, want ik had zo'n zin om witlof plaattaart te maken!

Bij nader inzien waren ze toch een beetje te klein, de witlofstronkjes  maar ze smaakten me best. 

Ik zal wat langer wachten op de volgende stronkjes, zodat het 'stronken' worden;)

Het recept  krijg je alvast van mij, want ook in de winkel is witlof nu goed verkrijgbaar.

Want witlof mag best van z'n ouderwets bittere imago af. In deze plaattaart is 't ie heerlijk!

Lekker handig: deze plaattaart is  snel klaar. Helemaal vers bereid staat ze - inclusief 

oventijd - binnen 40 minuten op tafel!

Witlof plaattaart

     voor 3 -4 personen

Ingrediënten:

• 4 kleine strokjes witlof of 3 grote stronken
• 1 rol vers bladerdeeg
• 125 g roomkaas naturel
• 20 g boter
• 2 el olijfolie
• 1 rode ui
• 5 champignons
• 175 g jong belegen biologische kaas
• 175 g mais uit een potje
• 1/2 tl kruidenzout
• pittig paprikapoeder

Hoe maak ik het klaar:

Verwarm de oven voor op 200°C.

Pel de ui en snijd in ringen. 

Was de witlof (meestal wordt ze op water geteeld en is ze al schoon, bij mij komt ze 

uit de grond), halveer en snijd de bittere kern eruit. 

Snijd de witlof in reepjes.

Smelt de helft van de boter in een koekenpan en voeg een eetlepel olie toe. Fruit de uiringen 

2 minuten. Voeg de witlofreepjes toe en bak nog 2 minuten.

Veeg de champignons schoon, snijd in kwarten en bak in een andere koekenpan 

met de boter in 4 minuten bruin.

Bekleed een bakplaat met bakpapier en met de verse bladerdeeg. Rek het deeg iets op, 

zodat het de hele bakplaat bedekt. Prik gaatjes met een vork in het deeg voor de luchtigheid. 

Bestrijk het deeg met de roomkaas.

Verdeel hierover het ui-witlofmengsel en de in kwarten gesneden champignons. 

Laat een half potje mais uitlekken en verdeel de maiskorrels over de plaattaart. 

Bestrooi de groenten met het kruidenzout (maak dit eens zelf klik) en wat paprikapoeder.

Rasp de kaas en verdeel dit tot slot over de plaattaart.

Schuif de taart in de oven en bak in 20 minuten gaar en goudbruin.

Snijd de taart in stukken en serveer direct!

Lekker met een soepje vooraf en een groene salade erbij als hoofdgerecht.

Maar deze plaattaart is ook een lekker warm hapje bij de lunch.

En.... zie je wel dat het meevalt met de bittere smaak van de witlof?

En proef je toch een licht bittertje... juist dat bittere is super gezond voor je.

Eet smakelijk!

Ik wacht weer een maand voor de volgende plaattaart op tafel komt ;)

Meer lezen over de teelt van witlof? Klik dan hier!  of hier.

Mijn moestuin in december

Deze keer kijken we niet alleen terug op een maand in de moestuin, we kijken een heel jaar terug! 

Hoe was het in de tuin? Wat ging goed en wat ging minder? Welke rol speelde het weer? 

En lukt het me de winter door te komen zonder groentes in de winkel te kopen?

Kijk je mee met wat er nog in mijn tuin staat en hóe ik creatief omga met wat er nog groeit?

Tegelijk is het een kort blog, want er hoeft niet zo heel veel te gebeuren in de tuin. Fijn... 

want het is nu ook wel de tijd om lekker binnen bij de kachel te kruipen 

met een mooi boek en te genieten van rust en genoegelijke warmte in huis.

2023

Het was me het jaar wel...  Volgens de KNMI gaat dit jaar de boeken in als 

het natste jaar ooit - vanaf het begin van de metingen dan;) - maar tegelijk ook het warmste. 

Ik kan het eerste volmondig beamen en heb hier, net als jullie vermoed ik, heel actieve herinneringen aan. Volgens mij viel het grootste deel van die regen de afgelopen acht weken. De herinnering aan de warmte staat bij mij wat minder op de voorgrond. Ja, juni was een heel warme en extreem droge maand en we hadden in september nog een hittegolf, maar tijdens de zomervakantie eind juli, begin augustus waren we weggeregend....  en lekker zwemmen in buitenwater was op veel dagen bijna te koud.

In januari begon het ook warm, maar daarna leek het voorjaar weer ver weg: heel nat 

met in maart nog een week sneeuw gecombineerd met vorst.

En wat betekende dit voor de tuin?

Waar de knoppen al in de bessenstruiken zaten en de rabarber al bovengronds te bewonderen viel in januari, stopte de groei en beschadigden de fruitbomen door de kou die daarna kwam.

Ook plantjes stopten in hun groei... of begonnen pas veel later met groeien.

Het extreem droge en warme weer in juni zorgde ervoor dat heel veel groentes doorschoten en zaad gingen produceren. Dit viel nog mee met de sla en andijvie die ik dagelijks water gaf. Uien en aardappels geef ik nooit water, maar dit jaar had ik daar echt spijt van....

meer dan 40(!) uien waren doorgeschoten. Ik plukte de bloemen snel en kon 

de uien uiteindelijk wel oogsten, maar ze bleven erg klein.

Ik ben nu al lang door mijn voorraad uien heen. Zelfs in oktober moest ik al gaan kopen.

En dat terwijl ik meestal tot januari van mijn voorraad kan genieten.

Veel planten bleven klein, zaad kwam niet op.

Zo kwam er geen snijbiet, geen witlof, geen groenlof, geen pastinaak, geen raapstelen etc. op.

En misschien ben ik nog wel meer vergeten...

Ligt dit aan het weer? Aan het zaad? Aan de grond?

Ik weet het niet... Feit was dat sommige stukken tuin akelig lang leeg bleven.

De slakken hadden hun zomerslaap in juni al gehad....

in juli en augustus toen alles goed mocht groeien, aten slakken ook veel op.

Zo oogste ik geen bleekselderij, geen rode kool, geen nazomer raapstelen, werden er

pompoenen opgevreten en zoete aardappelen uitgehold...

Was het een slecht moestuinjaar? 

Nee.... slecht niet! Maar de opbrengst was wel minder dan andere jaren.

Het was harder ploeteren.... soms op door droogte gescheurde grond

en vaak in de stromende regen.

Oogsten

Ik oogstte nog heel veel kruiden om te drogen. En van een heleboel verse kruiden 

maakte ik kruidenzout (klik). Van de laatste groentes gecombineerd met kruiden 

maakte ik een paar potten bouillonpasta...  

Dit jaar ben ik vooral fan van de winterharde rozemarijn. Wat is dat kruid veelzijdig!! 

Kijk maar naar  mijn laatste blogs ;)

Deze maand oogstte ik de eerste en laatste veldsla...

Het was niet veel, maar oh wat wordt dat frisse groen in de winter

gewaardeerd. Jammer dat er niet meer gegroeid is!

De knolselderij is ondanks de droogte, met extra mest, goed gegroeid.

en van de hele rij staat er nu nog maar eentje. 

Deze aromatische wintergroente is een echte favoriet van me.

Misschien vooral bekend van de erwtensoep, maar er kan nog zoveel meer.

Wát zal ik met de laatste maken?

Van deze boerenkool heb ik twee keer een maaltijd gegeten en met Kerst

een verse, groene smoothie gemaakt.

De bovenste blaadjes blijven groeien, ook al ziet deze boerenkool er nu wel heel

typisch uit. Dit wordt geen maaltje meer.

Wanneer ik denk dat de tuin - op die ene knolselderij na - nu echt leeg is, 

groeit er ondergronds gelukkig nog de aardpeer.

een echte wintergroente, deze knolletjes en zonder vorst makkelijk

uit de grond te krijgen. Hier thuis krijg ik steeds meer commentaar

op deze groente... ze kan namelijk winderigheid veroorzaken door het stofje

inuline wat niet door de dunne darm kan worden opgenomen.

Ik las een interessant blog van aardebloesem hierover en dat geeft antwoord op 

al je vragen over de (gezondheid van de) aardpeer. Klik

Wat mij rest? Gewoon de aardperen verstoppen in de maaltijd....

kijken of ze het doorhebben of elkaar napraten;)

Want verse groente uit de moestuin is zeldzaam deze dagen en moet gekoesterd worden!

Ik oogst nog tot de laatste dag van het jaar verse gojibessen....  het lijkt wel winterfruit,

 ze kan in ieder geval goed tegen kou.

Ik droog ze gelijk in mijn voedseldroger en dat is heel lonend:

want in de supermarkt kwam ik ze biologisch en gedroogd tegen

voor ruim 8 euro.... pfieeuuw  ;)

En tot slot kan er - de hele winter door - klimop geoogst worden.

Hoe ouder de blaadjes, hoe beter! 

Want dan is de concentratie saponine (zeepstof) hoger 

en die hebben we net nodig als we wasmiddel willen maken!

Een heel goedkoop en prima alternatief voor al die dure en 

sterk ruikende wasmiddelen die ook nog eens erg slecht voor het milieu zijn.

Oogst fijn de hele winter je eigen wasmiddel en maak het supersnel zelf: klik!

Tuinklussen

Was het de regen? Waren het de deadlines voor mijn studie? Mijn werk? 

Wat dan ook... ik liep achter in de moestuin.

 Alleen mijn kassen en kleine moestuin bij huis had ik gemulcht....  Tijd voor de grote klus.

Ik moest er echt moed voor verzamelen en besloot hulptroepen in te schakelen....

Met vier man sterk hebben we ons vier uur lang druk gemaakt: 100 m2 grond onkruidvrij maken, loswoelen, loopplanken verwijderen en mulchen met al het blad uit de bladkorven in de buurt.

Maar het lukte!! We did it! En het bleef bijna tot het eind toe droog, die dag.

De hele tuin onderging een metamorfose en lag er keurig bij onder een dikke laag blad.

Nog geen 10 dagen later lag zo'n tweederde deel van de tuin er weer kaal bij. Het blad 

was  weggewaaid door storm Pia. Ik kon wel huilen.... Stomme herfststorm die zich

 van seizoen vergiste! Moet ik weer met een hark in de weer. 

Maar... dát komt volgend jaar!

Want dit plaatje kwam ik tegen en onderschrijf ik helemaal!

Dóe zo weinig mogelijk in de tuin.....

De natuur heeft rust nodig en wij ook, misschien wel meer dan ooit!

En rust wens ik je toe, samen met de volgende 

betekenisvolle woorden.....

voor in het nieuwe jaar!

Blessings voor jou!

Tot later!

Mijn moestuin in de winter

Winter in de tuin.... december is de maand dat er voor mij niet zo veel te doen is buiten. 

En daar kies ik ook voor omdat er binnenshuis des te meer te doen is.

En gereedschap schoonmaken? Stelen behandelen met lijnolie en metalen delen schoonmaken

 en invetten?  Nee, zo'n nette tuinder ben ik helaas niet. Het is al heel wat als mijn gereedschap 

netjes droog in de schuur staat. Misschien doe ik het een keer als ik me verveel, 

maar daar was afgelopen maand geen sprake van.

Terugkijken is belangrijk en vooruitkijken stel ik uit tot later in januari....

Op mijn blog vandaag deel ik mooie winterplaatjes van mijn moestuin,

 mijn wintersnoeiwerk heb ik wel grondig gedaan en je bent vast benieuwd  hoe het met 

de weeuwenteelt gaat.

Lees lekker mee....

Het kan vriezen, het kan dooien..

Deze maand was er één van extremen.

Halverwege december stond ik op de schaats...  

Héér-lijk! Maarre... eerlijk gezegd overviel deze kou me een beetje.

Zó vroeg in het jaar al zo'n heftige vorstperiode.... vorige winter stonden we pas half februari op de schaats en eigenlijk is schaatsen op natuurijs sowieso bijzonder in ons land.

Ik liep twee keer per dag naar het kippenhok om het bevroren water te verversen. Een beetje (poeder)suiker in het water verlaagt de bevriezingsgraad (zout ook, maar dat is slecht 

om te drinken voor dieren) maar met deze temperaturen hielp dit absoluut niet. 

Ook de waterpomp op de tuin was vast gevroren, dus had ik mijn heen-en-weer loopje.

In de tuin dekte ik netjes mijn olijvenboom af met een jutezak

 (Sinterklaas is tenslotte net verdwenen) en bubbeltjesfolie en kon ik nog net op tijd

 m'n krootjes oogsten,  al moest ik er in de harde grond een beetje tegenaan schoppen.

Maar de wortels - geen winterpeen - hebben het helemaal in hun eentje moeten overleven in deze kou.

Ik kreeg ze met geen mogelijkheid meer uit de grond, zó vast zaten ze gevroren.

Mijn salie blijkt winterhard.... kruiden overleven het meestal wel.

De uitgebloeide oreganobloemen verbergen nauwelijks de nieuwe, al groene blaadjes van dit kruid.

Niet alle kruiden overwinteren echter bovengronds.

 

  Zo overwintert citroenmelisse ondergronds. De standplaats is duidelijk zichtbaar bij 

de prachtig bevroren bloemstengels.

Ook munt, colakruid en lavas overwinteren ondergronds... des te mooier wanneer het 

weer voorjaar wordt!

Kruiden groeien eerder dan groente en het is dan ook echt voorjaar wanneer ik mijn lekkere tuinkruidenrisotto kan maken, met handenvol vers groen blad.

Het oude jaar wordt vervolgens op 31 december afgesloten met voorjaarsachtige temperaturen 

van  15 graden. 

Zelfs de bijen raken in de war en komen vanuit winterrust naar buiten.

Helaas is stuifmeel en nectar nu nog nergens te vinden.....

Geen wonder, het is bij mij in de tuin een verschil van zo'n 25 graden.

Best pittig voor de plantjes, de bijtjes en het bodemleven.

Wintergroente

Natuurlijk is het mogelijk om (bijna) dagelijks vers uit de wintermoestuin te eten. 

Maar bij mij is het armoede deze winter...  Veel plantjes zijn door de droogte en warmte in augustus slecht gegroeid en dienden daarna als voedsel voor de slakken. Zo heb ik van de minstens 30 sla- en andijvieplantjes maar één klein kropje ijsbergsla kunnen oogsten begin oktober. Hetzelfde geldt voor de wintergroente.... de palmkool staat er wel, maar met drie of vier kleine bladeren, valt daar geen maaltje af te halen. 

De 91 preiplantjes zijn nog steeds zo dun als mijn pink en de twee knolselderijplantjes beloven ook geen maaltje. 

De boerenkoolplanten - drie in totaal - had ik gekocht en oogstte ik in één keer voor een klein maaltje. 

En de rest? Tja..... dat ontbreekt bij mij dit jaar.

Geen spruitjes, geen witlof, geen winterpeen  - o ja... nog wel wat zomerworteltjes. ze blijken na de vorst toch nog te eten! - geen....

Gelukkig heb ik nog aardperen.

Deze winterse knolletjes zitten boordevol gezonde voedingsstoffen.

Helaas voor mijn gezinsleden die hier niet zo van houden... we eten ze toch! 

In september en oktober bloeiden de prachtig kleine zonnebloempjes uitbundig 

en de knolletjes zijn goed gegroeid. En deze groente leent zich voor tal van toepassingen:

in de soep, in risotto, gegratineerd, als rösti....

Oh ja... en de veldsla groeit! Hoewel ze tegen vorst kan, staat ze in de kas. 

Maar het blijven kleine plantjes...

Beetje meer licht, beetje meer zonneschijn en dan komt het vast goed voor een maaltje veldsla!!

Wintersnoei

Tussen Kerst en Oud en Nieuw is het dé tijd voor het snoeien van mijn vijgenboom!

En dat  dit elk jaar weer hard nodig is, bewijst de keurige vóór en na foto!

De kruin van de vijgenboom zit vol wildgroei. Takken die naar binnen groeien, 

die sowieso te hoog en te lang zijn.... Tijd voor een rigoureuze snoeibeurt. 

Peter hielp me dit jaar en ik kreeg de grote ladder zodat ik overal bij kon. Ondanks de hulp duurde

 de klus met z'n tweeën zeker tweeën half uur... 

En tussendoor moest ik regelmatig even opwarmen binnen, 

anders liet ik de snoeischaar vallen....

Dit is de ná foto!

Het verschil is duidelijk, niet?!

Meer lezen over de wintersnoei van de vijgenboom? Klik hier!

Wintersnoei mag je toepassen bij alle fruitbomen met pitvruchten. 

Hier valt dus fruit onder met kleine pitjes (in klokhuis) zoals appels,

mispels, peren en dus de exotische vijg. Tot en met maart 

kun je deze bomen goed snoeien in de winter.

Zogenaamde steenvruchten moet je niét in de winter snoeien.

Onder steenvruchten vallen fruit bomen als pruim, perzik, abrikoos en kers.

Deze kun je het beste gelijk na de oogst snoeien.

Weeuwenteelt

Hóe gaat het met de weeuwenteelt bij mij in de tuin?! Het wordt een soort feuilleton, deze 'vergeten' teeltwijze van groente laten overwinteren om een vroege oogst te krijgen.

Ik begrijp wel dat veel tuinders dit niet (meer) doen, want succes is niet verzekerd.

De kou, de vochtigheid, de slakken en andere hongerige bodemdieren die 

wel een groen blaadje lusten...

Het zijn allemaal vijanden die het succes van de weeuwenteelt bedreigen. 

en dit is ook de reden dat je op bovenstaande foto geen plantje meer ziet.....

Weg sla, andijvie, kool en wat ik nog meer had geplant,

Nou ja... aan de overkant staat nog een aangegeten andijvieplantje....

Zou die het overleven tot op ons bord?

Gelukkig ben ik ook niet voor één gat te vangen....

aan de muur hangt nog mijn verticale moestuin-in-zak.

De muur is warm en beschut en de plantjes groeien hoog.

Hier zie ik geen vraat en elk plantje staat nog op de plek waar ik het geplant heb.

Nu niet vergeten af en toe wat water te geven...

dan komt de oogst in het voorjaar vast goed!

Dát maakt het gebrek aan wintergroentes weer helemaal goed.

Het biologische peterselieplantje wat ik met de Kerst kocht, mag alvast de grond in.

Dat staat gelijk voorjaarsachtig groen....  hoop op nieuw leven in het voorjaar!

Vooruitkijken

De laatste woorden van dit stukje, schrijf ik alweer in januari.... vooruitkijken mag.

En ik bestelde de Maria Thun zaaikalender voor 2023.

Hoewel ik me er bij het oogsten van de groente niet echt aan hield,

vond ik het fijn met zaaien en planten deze kalender te gebruiken.

Of het veel meer resultaat oplevert dan zonder gebruik van deze kalender?

Daar zijn teveel factoren mee gemoeid en kan ik niet zeggen.

Kies voor jezelf...

Deze kalender is nu (nog) te bestellen bij bol.com.

Nog een maandje wachten en we mogen weer.....  ;)